Kon Tum: Túa ki le#m tro tung tơlá poko\ng óng mế dêi hdrông Rơteăng – Hâi t^ng lơ 22.02.2015
Thứ bảy, 00:00, 21/02/2015

VOV4.Sêdang - Ô vâi krâ nho\ng o [ă pú hmâ! Rơnó hơngui cho rơnó dêi mâu hâi mơd^ng tiu khôi hmâ ton nah. {ă mâu drôh rơtăm, mơngế Rơteăng Tơdră a Kon Tum, rơnó hơngui xun cho xiâm dêi rơnó pro hmâ dêi vâi drôh rơtăm. Tâng vâ ngăn [ă hdrối nah, túa tơplá khôi hmâ xo on veăng dêi mơngế Rơteăng Tơdră nôkố hiăng hơ’lêh hên tâ, la tơdroăng ki git kơnía cho khôi túa vêa vong châ pơtối rak tơniăn tung luât xo on veăng, pro hmâ vâ xo dêi rơpó păng ‘nâng ôh tá tro mơdât mâu túa pro mơd^ng ki ti păng lôi, môi tiah mâ vâ diâp ăm dêi pó, hdréa chiân ăm dêi pó xun châ mâu vâi drôh rơtăm hnăm ối nếo pơtối rak vế pêi pro. Vâ ple#ng tơ’nôm ‘na túa tơlá, khôi túa, vêa vong ki le#m tro tung luât xo on veăng dêi mơngế Rơteăng Tơdră, pó vâi krâ nho\ng o rơtế tơmâng [ai chêh dêi Khoa Điềm ai mơnhên tơdroăng mê.

{ă mâu vâi drôh, vâi rơtăm dêi hdrông Rơteăng Tơdră, drêng hiăng tro hnăm vâi uâ 6 to hne#ng kân pa pêng [ă môi to kơl^ng pro [ă hmốu, pâk tuăn vâ păn hơlo\ng [ă pơlá rui, vâi ngăn mê cho hiăng xông droh, hiăng chiâng vâ tí tăng pro hmâ [ă vâi rơtăm vâ xo on veăng.

Hmâ hlo drêng vâi drôh rơtăm hiăng vâ dêi pó, vâi hmâ koi [ă dêi pó a hngêi peăng kơdrâi (cho a hngêi trá ki ai hên hơpiâp on, hên nho\ng o tung hdrông hdrê rơtế rêh ối tơjuâm). Prếi drôh rơtăm mê koi [ă dêi pó le#m ôh tá pro tơdroăng klâi ki xôi dêng, xua ai mâu nho\ng o hdrông hdrê hlo. Kố cho vâ mơhno hiâm mơno ki púi vâ rêh ối [ă dêi pó plâ rơxông, mơhno a ngiâ mâu ngế tung rơpo\ng hngêi dêi prếi drôh rơtăm mê. Ngoh A Thi, pơlê Kon Krok, cheăm Ngọc Réo, tơring Đak Hà ăm ‘nâi: Tung khu vâi drôh rơtăm dêi mơngế Rơteăng Tơdră, tâng prế ki lâi hiăng tơmiât vâ dêi pó, prế ki mê tê chiâng hmâ dêi pó. Klêi kơ’nâi tơhmâ, athế tối ăm vâi krâ, nôu pâ ‘nâi, ai mơngế leăm ‘nôi prế nếo chiâng xo dêi pó. Nôu pâ ôh tá pơklât thế xo ngế ki kố ki tá. Kuăn hiăng vâ xo dôh, lơ ngế mế ki lâi athế tơmâng to kuăn vâ dêi.

Prế droh rơtăm drêng hiăng vâ dêi pó păng ‘nâng kô pâ phêp nôu pâ tăng mơngế ki vâ leăm ăm, kô lăm êng péa pâ, klêi mê hdró, diâp, pơko\ng óng mé. Xun mơtiah mơngế Xuăn, ngế ki leăm ăm prế droh rơtăm Rơteăng Tơdră mê thế ai tu\m tơdroăng: Cho ngế ki vâi loi nhuo#m tu\m péa nho\ng o hdrông hdrê dêi péa pâ, thế ‘nâi xiâm rêi nho\ng o, hlối hmâ [ă rơpo\ng hngêi pêa kơdrâi.

            Vâ mơngế ki leăm mê kô châ trâm tơpui tơno, rơpo\ng hngêi ngế rơtăm hbrâ pế môi xiâm drôu [ă poh môi to í. Drêng rơpo\ng pêa kơdrâi hiăng tiâ vâ, tơdroăng pơtối pêi pro cho ngăn, rah hâi vâ péa pâ rơpo\ng hngêi trâm mâ dêi pó ai mâu nho\ng o hdrông hdrê, rơtế [ă mâu ngế ki kuăn pơlê loi nhuo#m tung pơlê.

            Tâng nôu pâ péa pâ hiăng ‘ngôu ko tiâ vâ, drêng mê, vâi krâ péa pâ prế droh rơtăm kô diâp mâ xâng ko\ng tơhrâ hâi vâ ăm prế châi ối dêi pó, pro ôu kâ pơko\ng.

Diâp mâ xâng ko\ng cho mâ ki pro [ă hâu, la hmâ hlo pro [ă mâ, pro rơneăm reăng ngăn le#m mơnâ mâ ngăn. Ki le#m tơviah dêi tơdroăng diâp mâ xâng ko\ng cho vâ mơhno ki rơkê [ă hiâm mơno pâ nhuo#m dêi rơpó pơla prếi drôh rơtăm. Tơdrêng [ă diâp mâ xâng ko\ng, mâu rơtăm kuăn ngo Rơteăng ối chiân ăm pêa kơnốu hdría. Thế mâu hdréa ki le#m, vâ pâ kơtâ hdréa kah kân, ngăn drăng hdréa hlo mơnâ mâ ngăn, xua vâi dâi chông ki he#n ko\ng vâ pâ hdréa rơkê. Tơdroăng kố mơhno ngế rơtăm rơkê, kơhnâ [ă ai ivá rơdêi.

Leh pơko\ng prếi on veăng mơngế Rơteăng Tơdrá sôk ro, cho tơdroăng sôk ro tơjuâm dêi kuăn pơlê. Tơdroăng tơku\m ôu kâ pơko\ng kân lơ ku\n ngăn tiu kơ ivá cheăng kâ dêi tơrêm hngêi rơpo\ng. Pôa A Thuyn, pơlê Kon Stiu, cheăm Ngọc Réo, tơring Đak Hà ăm ‘nâi: Tơlá pơko\ng óng mế dêi hdrông mơngế Rơteăng tối tơchuôm [ă Tơdră tối phá vâi hmâ rak vế dêi khôi hmâ tiu vâi krâ rôh nah, mê cho ôu drôu xiâm, pôh kâ chu, í. Ôh tá ai tơlá ki pơklât thế ăm kế ki kố kế ki tá. Prế óng mế hâi pơko\ng hơniâp ro, ôh tá tôu tuăn che#n ‘na tơmeăm khoăng peăng kố, peăng tá. Nôu pâ, vâi krâ péa pâ ai tơmeăm klâi athế ôu kâ sôk ro tiah mê, ôh tá ai pơklât thế ăm kế ki kố kế ki tá.

Klêi ôu pơko\ng, hngêi pêa kơnốu lơ hngêi pêa kơdrâi xun chiâng vâ tơdah ‘mot prếi on veăng hnăm ối nếu mot tung hngêi. Hmâ hlo prếi on veăng ối a hngêi pêa kơnốu 3 troh 5 hnăm, klêi mê hơ’lêh châi ối pêa hngêi kơdrâi [ă hmếu hơ’lêh tiah mê tá trôh prế hiăng krâ ah. Tơlá pơko\ng kố vâ mơhno tối tơdroăng rêh ối xiâm gá cho ing peăng kơdrâi ki ahdrối, klêi mê, hơ’lêh ối pêa pá kơnốu la khôi tơlá kố tá hâi teăm nhên khât. Trôh kơ’nâi, pêa pá lâi pơchâi mé hdrối lơ pơchâi dôh hdrối thế ối pêa hngêi ki mê vâi kô ‘no hên h^ng kơxo# liăn, tơmeăm khoăng vâ ôu kâ pơko\ng rôh má péa tơjuâm tá péa pâ.

Mơngế Rơteăng Tơdră ôh tá khoh xo on veăng ối tơjuâm môi hdrông hdrê. Vâi rak vế, pro tro tiu khôi túa, vêa vong dêi vâi krâ sap nah tung xo on veăng, xo môi to kơnốu, môi to kơdrâi tê, rêh ối [ă dêi pó hơniâp ro plâ rơxông. Vâi xun chiâng tơlôi dêi pó tâng ôh tá tơmot hiâm tuăn drêng rêh ối [ă dêi pó, la thế chêl thie#n [ă dó kế tơmeăm pơxâu hên.

Vâ kring vế, pơtối rák vế tơlá vêa vong ki le#m tro tung xo on veăng, mơngế Rơteăng ton nah hiăng mơjiâng luât kơtăng vâ ‘mâi rơnêu tơdroăng pêi pro ôh ti tro dêi mâu ngế tung pơlê. Tơdroăng xôi [ă dêi pó hdrối pơko\ng cho ôh tá khoh, đi đo thế rak vế tơdroăng ki le#m ahdrối. Kơdrâi kơnốu tâng xôi dêng [ă dêi pó hdrối pơko\ng kô tro pơlê pơxâu phâk kơtăng păng ‘nâng. Thăm nếo, prếi kơdrâi kơnốu xo dêi pó hâi tro hnăm la hiăng ai kuăn kô tro pơxâu phak, môi tiah ngế kơdrâi pôu hngăm, tơpá ôh tá ai kơnốu xuân tro pơlê pơxâu. {ă tâng ai xôi [ă dêi rơpó lơ hiăng tơpá hdrối vâ pơko\ng, tơdroăng vâ pơko\ng kô pơtê ‘nôi, tơkôm la lâi prếi hiăng klêi dó tơmeăm pơxâu ki pơlê pơkâ ah mê vâi krâ nếo ăm prế ối dêi pó. Pôa A Bia, pơlê Pu Tah, cheăm Măng Ri, tơring Tu Mrong ăm ‘nâi: Ngế ki lâi xun xơrế, lơ ngế kơdrâi, ngế kơnốu, drôh lơ rơtăm tâng pro xôi xôh, xôi dêng, ai kuăn prế la ôh tá ai pâ, tiu tơlá dêi hdrông mơngế Rơteăng akố kô pơxâu phak ó, athế prế dó tơmeăm ăm pơlê. Pơxâu ki vâ iâ hlái péa trôh pái to chu kriếo. Pơxâu tiah mê vâ hnê pât hiâm mơno vâi drôh rơtăm, kum ăm vâi ‘nâi troăng le#m, troăng tro vâ pôi ti khên pro xôi.

Nôkố, tơdroăng rêh ối, hiâm mơno [ă tơmeăm khoăng dêi kuăn pơlê Rơteăng Tơdră rế hía rế mơnhông. Khôi túa, tơlá rêh ối ki le#m tro châ tơru\m [ă khôi túa vêa vong ki le#m tro rôh ton nah. Tung ôu kâ pơko\ng, mâu vâi rơtăm, mâu vâi droh xuân hơniâp ro [ă mâ xâng ko\ng ki diâp ăm dêi pó cho kơnía ó khât. Mâu hdréa ki ăm hdrối vâ xo dêi pó châ mâu vâi drôh hdrâ ‘măn dêi a hneăm hnôu ku\n dêi tơná. Hnoăng cheăng dêi jâ pôa ki leăm prế xuân pơtối châ rak vế. Tung hâi pơko\ng, pak^ng mâu ếu ves ki krip le#m, eăng trâ [lâ [lât dêi on plas rơtế [ă idrâp prôa, hơkâ to\n tiêu tơdrá chal nếo nôkố, la xun ối hlo mâu ki ‘nâ xâp ếo pơtak kuăn ngo tơná kơ’nhon xuăng tiu rơ-rêk idrâp chêng koăng chuât ro rih.

Gương tơplôu

Tags:

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC

Video