VOV4.Sêdang - 71 hơnăm rêh ối, 47 hơnăm cheăng Đảng [ă mơngế tro rong ¾, la pôa U Niă, hdroâng kuăn ngo Rơteăng a pơlê Kon Tu, cheăm Đak Ui, tơring Đak Hà, kong pơlê Kon Tum xuân ối kơhnâ khât tung hnoăng cheăng pơlê pơla. Khoa Điềm, ngế chêh hlá tơbeăng cheăng tung Rơ’jíu Việt Nam kơpong Tây Nguyên ai chêh tối nhên ‘na tơdroăng ki le\m tro dêi mơngế mô đo#i rong châ mê.

Ma luâ hiăng châ 71 hơnăm, ôh pá chiâng vâ kơto rơxế hon đa [ă rơxế mái. Klêi mê, xua a roh tơplâ nah, pôa hiăng tro rong ó a chêang, drêng kong tô lo kong mêi, lơ mêi lo tô, cheâng pôa tâ châi ó. Mơhé tiah mê, pôa U Niă preăng pơtê. Sap ing ton nah, pôa hiăng hmâ, a kơxo má [ă kơxêi pôa lo lăm pôu tơrêm rơpo\ng ngêi vâ tí tăng tơpui tơno, tí tăng ‘nâi ple\ng tơdroăng rêh kâ ối dêi kuăn pơlê. Xua ti mê, pôa cho môi ngế ki hmâ lăm a kơxo má, drêng mâu rơpo\ng hngêi tung pơlê ai tơdroăng ôh tá mơhúa, tơngah pôa ai rơkong tơpui tối, hnê khe\n. Pôa xuân hmâ lăm tơdah mâu nho\ng o a pơlê ki ê vâ hnê tối, lơ ai mâu ki ‘nâ tơngah pôa tơleăng, pro pơle\m mâu tơdroăng ki ai tơhôu tơhêng tung pơlê pơla. Hên h^n tơdroăng ki kố ki mê, ing tơdroăng tơbriât tơnêi tơníu, tơdroăng tơhôu tung pơla mâu on veăng. Ai mâu on veăng hơnăm ối nêo, ai tơdroăng ki ôh tá môi tuăn dêi pó, vâi pơrá tăng êng pôa vâ tơleăng, pro pơle\m [ă hía hé.

Pôa U Niă tối, tung mâu tơdroăng tiah mê dêi kuăn pơlê, pôa ‘ló hâk má môi cho ngoh A Thiết. Cho môi ngế ki pêi cheăng ‘na Mơhno mơjiâng túa le\m tro dêi cheăm, ma luâ hơnăm ối nếo, la ngoh đi đo vâ tí tăng ‘nâi ple\ng ‘na khôi túa, vêa vong dêi hdroâng kuăn ngo tơná. Vâi kuăn ‘ne\ng la ngiâ ah, ‘nâi ple\ng ‘na tơdroăng mơhno mơjiâng túa le\m tro dêi hdroâng kuăn ngo tơná, kal ‘nâng mâu ngế ki rơkê tiah mê. {ă ngoh A Thiết, pôa U Niă cho tíu ki vâ hnê ‘măn hên h^n ‘na mơhno mơjiâng túa le\m tro dêi hdroâng kuăn ngo tơná, ki ngoh ai hnoăng vâ rak vế, pêi pro, tơmâng găn vâ kum hnê pơtâng tối ăm rơxông nếo. Ngoh A Thiết tối: Pôa U Niă hlê ple\ng hên ‘na khôi túa, vêa vong dêi hdroâng kuăn ngo a kố. Á hmâ trâm poa U Niă, tơpui tơno [ă pôa vâ tí tăng ‘nâi klê ‘na mơhno mơjiâng túa le\m tro dêi hdroâng kuăn ngo vâ kum ăm á pêi hnoăng cheăng pơlê pơla.

Pôa U Nia\ tơpui tơno tơdroăng cheăng [a\ Kăn hnê ngăn khu mơngế hơnăm hiăng krâ cheăm Đak Ui

Hơ’muăn tối ‘na hnoăng cheăng dêi tơná veăng tơnêi têa lăm plâ xâ nah, pôa U Niă hâk tơngăm tối: A mot pro yu kit dêi cheăm Đai Ui khên tơnôu sap hơnăm 1967 nah, drêng mê nah á xiâm 22 hơnăm, klêi mê, chiâng mơngế lêng dêi Tiêuh đoân D2, ối tung Khu pơkuâ ngăn mô đo#i dêi Gia Lai-Kon Tum hdrối nah [ă lăm cheăng tung Khu pơkuâ ngăn mô đo#i dêi tơring Đak Tô tá troh á pơtê cheăng. Rơxông rơtăm nah hiăng hmâ [ă tơdroăng tơplâ xâ, hmâ pêi pro hnoăng cheăng dêi mơngế lêng mô đo#i, hiăng kum pro hiâm mơno chiâng khên tơnôu dêi mơngế lêng, ôh tá lao tuăn, ôh ti ton tơro\ng drêng trâm tơdroăng ki pá puât, xâu rơ-iô. Pơtê cheăng vêh ối a pơlê, pôa ‘no dêi hên hnoăng cheăng veăng kum ăm Đảng ủy cheăm Đak Ui hnê tối, tăng rah xo hên mâu vâi o, vâi muăn rơxông nếo, veăng kum mơjiâng chi [o# Kon Tu. Hlo mâu khu râ, mâu kơvâ cheăng tung pơlê, môi tiah khu pơkuâ ngăn lêng hơnăm hiăng krâ, khu pơkuâ ngăn vâi kơdrâi, Đoân droh rơtăm [ă hía hế pêi cheăng tá hâi khât, lơ ối tơvâ ki kố ki mê [ă hnoăng cheăng cho Kăn pơkuâ hnê ngăn Chi [o#, pôa rế hnê tối, rế kơhnâ khât tung veăng kum hnê mơhno, tối tơdjâ, mơjiâng pro tơdroăng cheăng, hnoăng pêi pro ăm rêm khu râ, kơvâ cheăng. Ing mê, hên hơnăm hiăng luâ, Kon Tum đi đo cho môi tung mâu pơlê ki djâ troăng ahdrối dêi cheăm Đak Ui ‘na mơnhông mơdêk cheăng kâ, rêh ối pơlê pơla, rak vế khôi túa, mơhno mơjiâng túa le\m tro dêi hdroâng kuăn ngo [ă mơjiâng thôn pơlê nếo. Tối ‘na pôa U Niă, pôa Trần Xuân Lành, Kăn hnê ngăn vâi hơnăm hiăng krâ a cheăm Đak Ui tối tiah kố: Pôa U Niă cho kăn lêng mô đo#i hơnăm hiăng krâ, cho môi ngế lêng tro rong tung roh tơplâ Mih nah. Drêng vêh dêi a pơlê, ivá pá hro la pôa xuân ối kơhnâ khât tung hnoăng cheăng. Pôa hmâ prôk chêang troh a mâu rơpo\ng hngêi vâ tí tăng ‘nâi ple\ng tơdroăng rêh ối, cheăng kâ, ma lối, pôa hơ-ui kum hên mâu rơpo\ng kơtiê, mâu vâi jâ pôa ki pá puât, ôh tá ai kuăn cháu păn roăng, pôa U Niă kơhnâ ‘nâng.

Klêi kơ’nâi pro Kăn pơkuâ hnê ngăn Chi [o#, pôa U Niă châ pôk pro Kăn Chi ho#i mâu hơnăm hiăng krâ dêi pơlê. Pôa tối, pơlê ai 21 ngế, hơnăm hiăng krâ, hmâ tamo châi, tâng pro Kăn chi ho#i la ôh tá ‘nâi tơdroăng rêh ối, pêi cheăng kấ dêi mâu kuăn pơlê, ôh tá ‘nâi vâi mo le\m lơ ôh, mê tơkéa vâ tối pin tá hâi teăm pêi pro klêi dêi hnoăng cheăng. ‘Na ivá cheăng ki mê hiăng kum pôa tơkâ hluâ tơdroăng châi tamo, hơnăm hiăng krâ, pá hro. La kal athế rêh, pêi cheăng ai pơxúa ăm kuăn pơlê, ‘nâi hơ-ui pâ dêi pú, nho\ng o, pơlê pơla, rêh ối athế ai hoăng cheăng [ă pơlê, pôa U Niă tối tiah kố: Drêng ối têi nah, a hâk tơngăm ‘nâng châ râng hơnêa kring vế Đảng, kring vế kăch măng, gak ngăn kuăn pơlê. Hiăng krâ tiah kố, tung hiâm mơno á xuân ối kơhnâ mơ-eăm khât tung tơdroăng lăm hnê tối, pơtâng khe\n ăm kuăn muăn, cháu chái i hriâm rơkê tâ nếo. Tung hiâm mơno pin athế tơru\m, veăng tơchuâm ivá rơtế mơnhông mơdêk pêi cheăng kâ. Á pói vâ kuăn pơlê phâi tơtô, rêh kâ ối châ tơtêk hên tâ nếo.

Nhat Lisa tơplôu [ă tơbleăng