VOV4.Sêdang – Rêm hdroh rơnó hơngui troh, tơdroăng cheăng kum tơmeăm khoăng, liăn ngân a hâi Têt ăm mâu ngế kơtiê châ pêi pro lâp luô. Tơdroăng ki kố hiăng chiâng túa pêi pro ki le\m tro, vâ hnê mơhno tối ăm lâp luô mơngế Việt Nam pêi pro [ối. Pak^ng mâu tơmeăm ki kum dêi mâu kơ koan tơnêi têa, ai hên khu râ, kơvâ cheăng, kâu lăk [o# ki ai hiâm mơno hơ-ui kum, mơhno\ng pleăng dêi tơmeăm khoăng vâ hơ-ui, hbruô kum, ai hên khu ki tiah mê a kong pơlê Dak Lak hiăng veăng rơtế pêi pro, pơtroh tơmeăm khoăng, liăn ngân troh a mâu pơlê cheăm hơngế hơngo [ă hiâm mơno púi vâ Têt kô phâi tơtô [ă rêm rơpo\ng hngêi. Hương Lý, ngế chêh hlá tơbeăng cheăng tung Rơ’jíu Việt Nam a Tây Nguyên ai chêh mơnhên ‘na tơdroăng mê.

Pơtê mâu hnoăng cheăng ki tơvâ tơvân dêi mâu hâi mơ’nui hơnăm, ngoh Đỗ Trung Kiên rơtế [ă lối 35 ngế ki pleăng dêi hnoăng cheăng, ai hiâm mơno hơ-ui kum. ‘’Rơnó Hơngui a Yang Mao’’ dế ối kơxuô kế tơmeăm vâ hbrâ ăm rôh ki lăm troh a cheăm kơtiê xơpá, kơpong hơngế hơngo Yang Mao, tơring Krông Bông, kong pơlê Dak Lak. Tung rôh lăm prôk kố, khu ki pleăng dêi hnoăng cheăng rơtế [ă ngoh djâ 500 kơxuô kế tơmeăm kơnâ 500 rơpâu liăn, tung mê ai: 10 kg phái, 1 kơthung xup kơxo\ng khăng, 1 lit têa măm, 1kg xik, 5 lăng ká khăng, hmân ếo tơtô [ă 200 rơpâu liăn, hbruô ăm mâu rơpo\ng kơtiê tung cheăm. {ă mâu ngế ki pleăng dêi hnoăng cheăng môi tiah ngoh, kế tơmeăm ôh tá kân mê cho tơdroăng ki hơlêm hiâm mơno [ă mâu ngế ki ôh tá mơhúa drêng têt troh, rơnó hơngui vêh. Ngoh Đỗ Trung Kiên ăm ‘nâi: Hnoăng cheăng dêi mâu vâi pú gá kân khât vâ veăng kum ivá cheăng ki ku\n dêi tơná ăm tơdroăng rơnó hơngui vêh a Yang Mao. Mê cho kế tơmeăm, liăn ngân mơhé gá ku\n la tuăn hiâm kân khât, djâ pơtroh ăm mâu ngế kơtiê xơpá môi rơnó têt phâi tơtô pâ nhuo#m tung rơnó hơngui kố.

Tơdroăng ‘’Rơnó hơngui troh a Yang Mao’’ bu cho môi tung lối hr^ng tơdroăng cheăng ki tơdjuôm ivá kum mâu kơtiê xua Vi[an măt tra#n tơnêi têa Việt Nam kong pơlê Dak Lak tối tơbleăng tung rôh têt khôi hmâ Bính Thân kố châ khu tơru\m, mâu ngế ki pleăng dêi hnoăng cheăng.

Diâp tơmeăm ăm mâu ngế kơtiê

Dak Lak nôkố ối 44 to cheăm kơtiê, tơdroăng cheăng kâ, ối trâm xơpá. Ai mâ a mâu tíu ki pleăng dêi hnoăng hbruô tơmeăm Têt châ hlo tơdroăng ki sôk ro a ngiâ dêi rêm ngế drêng châ xo kế tơmeăm têt.  Pôa Pá Thông, ối a {uôn Tá Rần, cheăm Ea Hiu, tơring Krông Pa] tối: Têt hiăng troh la rơpo\ng pôa xuân tá hâi hbrâ klâi xua on veăng pôa ối pêi cheăng ăm vâi vâ tăng liăn roê phái. Hngêi kơtiê, kuăn ‘ne#ng kơdrâm, pôa ôh tá tơmiât klâi troh a têt. La nôkố châ khu kăn pơkuâ ngăn cheăm to\ng kum liăn kâ Têt pôa hlo sôk ro khât: Rơpo\ng xơpá khât, nôkố tơring, kong pơlê, Tơnêi têa kum ăm liăn roê kế tơmeăm têt á mơnê khât, mơnê kong pơlê, mơnê tơring. Ai kơxo# liăn to\ng kum châ roê mâu kế tơmeăm, kơ-[ăn ke\o ăm kuăn ‘ne\ng lơ môi, péa kg hơ’nêh mâm ăm rơpo\ng sôk ro kâ tơdjuôm, pơtê to lâi hâi Têt.

{ă rơpo\ng jâ Bùi Thị Mộng, ối a thôn 5, cheăm }ư\ Suê, tơring }ư\ Mgar châ tơdah xo kế tơmeăm Têt sap ing Măt tra#n tơring hbruô ăm ôh tá kâi ât tơdroăng ki lối hâk phiu, jâ lo têa mâ. Xua tơdroăng rêh ối rơpo\ng jâ xơpá khât, mơhé hâi Têt hiăng vâ  chê troh, jâ xuân tá hâi ai liăn roê phái, ôh tá tơpui klâi troh roê kế tơmeăm, kơ-[ăn ke\o, kế tơmeăm vâ xối pleăng mơhúa nôu pâ, jâ pôa. Kơxo# liăn 500 rơpâu ki vâi to\ng kum gá ai pơxúa khât [ă rơpo\ng jâ. Tiah mê, Têt kố rơpo\ng hngêi jâ hiăng ai phái kâ. Hơnăm nếo troh, xuân hiăng kơdroh iâ tơdroăng ki tô tuăn xua tơdroăng ki mơhnhôk veăng kum kố. Jâ Mộng tối: Kơnốu á 74 hơnăm, tơná á 73 hơnăm. Hdrối nah kơnốu ối ai ivá mê tơdroăng rêh ối gá chía niân tâ iâ, nôkố kơnốu á mâ hiăng ôh tá xao hlo xếo. Ai môi ngế kuăn kơnốu nôkố lăm pêi cheăng vâi. Têt hiăng vâ chê troh tá hâi ai klâi, kơnôm châ khu kăn pơkuâ tơring kum hbruô ăm môi kơxâk phái.

Yang Mao

Vâ rak tơniăn ăm tâi tâng mâu ngế kơtiê pơrá châ kâ Têt, hơnăm kố, Măt tra#n Vi[an tơnêi Việt Nam kong pơlê Dak Lak hiăng ‘no 400 rơtuh ing kơxo# liăn ki veăng rơlo vâ kum mâu ngế kơtiê vâ hbruô 700 kơxuô kế tơmeăm ăm mâu rơpo\ng kơtiê tung kong pơlê. Pák^ng mê, Măt tra#n rêm râ ối mơhnhôk hên tâ ing mâu khu râ, kơvâ cheăng veăng rơlo kơxo# liăn sap ing pơlê pơla, ho\ng tơdroăng ki to\ng kum liăn ngân, kế tơmeăm, mâu khu ki ai tuăn hiâm hơ-ui kum rơtế dêi rơpó to\ng kum tơmeăm têt. Pôa Lê Ngọc Tâm, kăn pho\ hnê ngăn Vi[an Măt tra#n tơnêi têa Việt Nam kong pơlê Dak Lak ăm ‘nâi: Têt Bính Thân hơnăm 2016 kố, Vi[an Măt tra#n tơnêi têa Việt Nam kong pơlê Dak Lak lăm pôu, hbruô tơmeăm ăm mâu rơpo\ng kơtiê tung kong pơlê, malối ngin tơmâng ngăn troh mâu tơring vâ to\ng kum ăm mâu ngế kơtiê pơrá châ kâ Têt. Pák^ng mê, ngin krếo thế, mơhnhôk mâu khu mơdró kâ mâu khu ki to\ng kum loi tơngah veăng kum hơlêm tuăn hiâm, mơhnhôk vâi krâ nho\ng o ai môi hâi Têt phâi tơtô tâ, tơru\m tơroâ tung rơpo\ng hngêi vâ vâi pơtối mơ-eăm cheăng kâ, kơdroh kơtiê rơtế [ă tơnêi têa.

{ă tơdroăng ki veăng tơdjuôm ivá veăng kum dêi Măt tra#n [ă mâu khu tơru\m, khu pú hên tung pơlê pơla, rơnó hơngui pâ nhoa#m dế ối hlo hơniâp ro a hên kơpong kơtiê xơpá dêi kong pơlê Dak Lak, pro pơxúa tơdroăng ki phâi tơtô ăm mâu ngế kơtiê tung mâu hâi apoăng rơnó hơngui vêh. Mâu kế tơmeăm ki châ vâi to\ng kum mơhé gá ku\n, la hiăng tối tơbleăng ăm rêm ngế athế pâ nhoa#m dêi rơpó, to\ng kum dêi rơpó hên tâ, ki xiâm ga, vâ kum mâu ngế ki kơtiê xơpá hlo ôh tá la lâi khéa hơ’nêng tung tơdroăng rêh ối cheăng kâ rêm hâi.

Katarina Nga tơplôu [ă tơbleăng