VOV4.Sêdang - Pơxiâm ing ngo Ya Jút, xo\n a’ngêi lối 1 rơpâu 900 met tâng pơchông [a\ têa kơx^, têa mo\ng dêi têa kroăng Dă Nhim chiâng ing troăng têa ku ku\n trâu tung kơdrum kong tơnêi têa Bi Đúp – Núi Bà. Tơnêi ki hơpok le\m hiu tiu têa kroăng Dă Nhik hiăng pro chiâng tíu tơnêi hơpok le\m kố ối tung tơring Đơn Dương, kong pơlê Lầm Đông. Xuân ing tơnêi hơpok le\m hiu tiô têa kroăng Dă Nhim, Đơn Dương hiăng hơ’lêh rêm hâi, chiâng kơpong ki má môi kơpong pêi chiâk deăng xúa kơmăi kơmok rơxông nếo dêi kong pơlê Lâm Đồng, [a\ chiâng tơring apoăng a kơpong Tây Nguyên pêi pro châ tơ-[rê tung mơjiâng thôn pơlê nếo. Pó vâi krâ nho\ng o [a\ pú hmâ troh a kơpong tơnêi Đơn Dương, kong pơlê Lâm Đồng vâ tâ tơdroăng rêh ối nếo a tơnêi ki hơpok le\m Dă Nhim.
Dă Nhim, tiô mâu kuăn pơlê a kố tối
cho têa mâ. Têa mâ dêi mơngế kơdrâi inâi Ha Biang, krôu dêi kơnốu cho Ka Liang.
Mâu têa mâ ki môi hiâm mơno dêi ngế kơdrâi tung tơdroăng pâ dêi rơpó, têa mâ lo
hên chiâng long têa ki kân Dă Nhim pe#ng plế, tơkâ hluâ péa k^ng têa kroăng
peăng hdroh [ă peăng kơnho\ng dêi tơring Đơn Dương. Ôh tá ‘nâi, xua tiah mê ‘lo
Đơn Dương, sap ing bo cheăng Dran troh Dă Ròn, Lạc Xuân, Pró, Tu Tra, tâng xú
ho\m. Xuân kơnôm mê a Đơn Dương, tíu lâi xuân hlo drêh ngiât, dêi mâu mơngiơk
kơchâi, reăng [ă plâi ki ngeăm. A Đơn Dương, kơchâi cho kế tơmeăm ki kơnía git
kơchâi hiăng păn ‘rêh kuăn pơlê sap ing hên hơnăm hdrối mê hía nah, tá troh nốkố
[ă xuân ối păn roăng che#m mơ’rêh vâi krâ nho\ng o tung xo ah hmôi nếo. Pôa
Đinh Văn Toán, ối a thôn Lạc Viên A, cheăm Lạc Xuân, ăm ‘nâi: Troh nốkố cheăng kâ mơnhông tơtêk, ai tu\m
hmê kâ, ếo xâp. Vâi krâ nho\ng o ki hên cho pêt mâu túa kơchâi. Ngế ki lâi ai
kơxo# liăn mê vâi pêi tiô chal nếo nếo nốkố. Nốkố, rơpo\ng mâu kuăn muăn hiăng
lo ối phá, bu ối péa ngế on veăng á tê, pêi 2 sao 500 met tơnêi, môi hơnăm châ
100 rơtuh liăn.
Dă
Nhim xuân môi tiah têa kroăng ki ê a Tây Nguyên, hiu rơdêng a rơnó mê ngê, siâ
lp hmốu a rơnó tô. La mâu [ă deăng ki pêt kơchâi a Đơn Dương tá hâi lâ lâi pơtê
pêt mâu kơchâi reăng. Xua mê tơdroăng ki
rêh ối dêi kuăn pơlê a péa k^ng têa kroăng, dêi tơdroăng mơhnhôk pơtối hên mâu
rơxông [ă chiâng xêh tơdroăng rêh ối mơhno mơjiâng túa le#m tro. Drô tiô péa k^ng
têa kroăng pá hdroh [ă peăng kơnho\ng Dă Nhim cho tíu ki tơku\m dêi 100 rơpâu
ngế kuăn pơlê, tung mê ai hên hdroâng kuăn ngo phá tơ-ê dêi rơpó môi tiah, Chu
Ru, Xuăn, Tày, Rơđế. Ki le#m dêi têa kroăng Dă Nhim hiăng tơru\m kuăn pơlê a
péa k^ng ki mê, chiâng mâu kuăn pơlê ki pêi chiâk pêi deăng kơhnâ, tơdrăng rơtế
dêi pó mơnhông mơdêk [ă tơdroăng ki pêi pêt mâu kơchâi, reăng, [ă tơdroăng dêi
môi tơnêi têa pêi cheăng [ă kơmăi kơmok
phá xêh ôh tá tơ’lêi hlâu klâi. Troh Đơn Dương hâi kố, ôh tá tơpá vâ
tăng hlo mâu hngêi ki le#m, mâu troăng prôk ki krá kâk tôh chhá kơxu troh a
kơdrum kơchâi. Xuân a Đơn Dương, tơ’lêi hlâu châ hlo mâu kuăn pơlê ki pêi chiâk
pêi deăng kro mơdro\ng xua ing tơdroăng ki pêt kơchâi. Nâ Tou Prong Loan, ối a
thôn Krăng Chớ, cheăm Ka Đơn cho môi tung mâu ngế ki kro mơdro\ng ki tối a
kơpêng mê âi. Nâ Loan ăm ‘nâi: Á hlo kuăn
pơlê pin hlá pêi klâng [ă chiâk pêt alâi gá ôh tá xông tơtêk, nốkố á ‘no liăn
ăm kuăn pơlê vâ mơnhông kuăn pơlê vâ pro kro mơdro\ng, vâ mơnhông tơtêk.
Tung
tâi tâng 61 rơpâu tơnêi deăng ki ai xêh mê tơnêi ki pêi chiâk pêi deăng a Đơn
Dương châ lối 1 kơpêng 3. Tơdroăng pêi chiâk pêi deăng pá kơdâm rơchoâ têa Dă
Nhim mơhế hrá pêi tâ pơlê kong kơdrâm Đà Lạt la hiăng hlo tơdroăng ki mơnhông
mơdêk khât. Tá Đơn Dương hâi kố cho tíu ki pêt hên kơchâi, plâi pôm, cho tíu ki
pêt plâi tô mat hên má môi tung lâp tơnêi. Pák^ng mê, cho mâu plâi hồng Dran,
cho ro xo têa tôu ki krúa le#m. Tơdroăng rêh ối dêi kuăn pơlê pêi chiâk pêi
deăng hiănb kum ăm kơpong tơnêi lối 50 km kố tơkâ hluâ sap ing chêng rơchoâ têa
Dă Nhim troh hiu ke#n têa kroăng Dă Dâng
môi tơdroăng rêh ối tơniăn. Malối cho drêng tơring Đơn Dương chiâng tơring ki
apoăng a Tây Nguyên pêi châ tiô pơkâ ‘na mơjiâng thôn pơlê nếo.
Bu
nếo hên kế tơmeăm ki hơ’lêh. Mơngiơk tơmeăm a mâu tíu môi tiah ôh tá xê môi
tiah Pró, Ka Đơn, Đơn Dương nốkố a kơpong tơnêi pêi chiâk pêi deăng tiô chal nếo
nốkố. Tơdroăng ki kơnía git dêi tơdroăng pêi chiâk pêi deăng rêm ha rêm hơnăm
châ lối 150 rơtuh liăn, hên túa pơkâ pêi châ sap 500 rơtuh troh 1 rơtal liăn
môi ha tung môi hơnăm. Pêi lo liăn rêm ngế a hơnăm kố châ 48 rơtuh liăn, tâk 3
hdroh tâng vâ pơchông [ă hdrối nah drêng mơjiâng thôn pơlê nếo, kơxo# rơpo\ng
kơtiê kơdroh ối 1,3%. Đơn Dương ối cho túa pơkâ ki kơhnâ rơkê dêi lâp tơnêi têa
tung mơjiâng thôn pơlê nếo. Pôa Lưu Tấn Huệ, kăn pơkuâ ngăn Đảng tơring Đơn
Dương, ăm ‘nâi: Túa pơkâ ‘na xúa tơnêi
pêi chiâk pêi deăng a Đơn Dương hiăng pơkâ hdrối mê, to hơnăm kố pơtối pêi klêi
[ă châ tơ-[rê ‘na cheăng kâ a tơnêi ki pêi chiâk pêi deăng dêi Đơn Dương gá tro
drêng xýa pêi chiâk pêi deăng tiô kơmăi kơmok chal nếo nốkố dêi tơring. Xua mê,
pêi lo liăn [ă tơdroăng ki tơ-[rê môi
tiah mê drêng mơhnhôk kuăn pơlê mơjiâng hngêi troăng klông thôn pơlê nếo [ă
tơdroăng ki veăng kum dêi kuăn pơlê [ă tơdroăng mơjiâng hngêi trăng troăng
klông mê kuăn pơlê veăng kum kơhnâ khât.
Môi Dă Nhim ki hiu tơkâ hluâ péa k^ng têa peăng hdroh [ă
peăng kơnho\ng dêi tơring Đơn Dương [ă tơdroăng ki hơpok le#m dêi tơnêi pêi
chiâk pêi deăng phá xêh a kong ngo Lâm Viên, kong pơlê Lâm Đồng, Têa kroăng Dă
Nhim xuân u ối hiu tơkâ hluâ péa rơnó mê [ă rơnó tô djâ tơvế mâu tơdroăng ki
tơviah le#m dêi Đơn Dương, djâ tơdroăng ki hơ’lêh nếo, tơdroăng loi tơngah tung
xo ah hmôi.
Katarina Nga chêh [a\ tơbleăng
Viết bình luận