Lối 1 ha tơnêi pêi chiâk deăng dêi rơpŏng pôa Nguyễn Trung Đông, ối a thôn Chư Ty 4, cheăm Đức Cơ, kong pơlê Gia Lai, mâu tíu rơheăng hên hĭn a tơnêi tung kơdrum kơphế. Hên tíu tơnêi hiăng tơhnâp kơhlong, pro mâu loăng plâi tro kơđu, króu tung klôh. Pôa Đông tối mơni châ hrĭng xiâm kơphế hiăng tro lŭp. Pôa tô tuăn xua mâu tíu rơheăng kố hiăng ai sap ing mâu hơnăm hdrối, laga hơnăm kố pơtối ối ai nếo, ton hâi, lân rơdâ malối a mâu roh kong mêi kân. Rơtế ƀă chiâk deăng dêi pôa Đông, ối ai chiâk deăng dêi 2 rơpŏng ki ê rơtế ối môi to thôn, ai tơdroăng môi tiah mê, ƀă tâi tâng ki xŏn dêi tơnêi tơhnâp ai 1 km tơdế.
“Ki trâu nôkố tung dế kơdrum dâng 1 met 2, tá hâi ‘nâi rơnêu ti lâi. Hiăng mot tung rơnó krí kơphế la ôh tá khên vâ mot tung kơdrum. Tơnêi rơheăng kơnôm rêi kơphế râng, á tơmiât mơni ôh tá tro ki klâi, kơteăng mot pơtối tơhnâp. Tơhnâp hiăng tâi peăng pá kơdâm châm, ôh tá khên mot tung chiâk deăng kơphế ôh’’.
Tơdroăng ki châ tơƀrê séa ngăn apoăng dêi Vi ƀan cheăm Đức Cơ ăm hlo, kơpong tơnêi rơheăng a thôn Chư Ty 4 hiăng ai tơdroăng pro tơnêi chiâng phá tơ-ê, tơhnâp kân rơdâ ƀă tơ’lêi chiâng hliâk drêng prôk lăm, tơdjâk hên hecta tơnêi pêt mơjiâng dêi 3 rơpŏng kuăn pơlê. Vi ƀan cheăm hiăng hdró kơpong tối tơbleăng, pơchân tối kuăn pơlê, ki má lối ƀă vâi hdrêng, ôh tá ối achê mâu tíu rơheăng, tơhnah, tơhnâp ƀă ôh tá chiâng xúa kơmăi kơmok mot tơdjâk a kơpong ki tơhnâp.
Pôa Nguyễn Văn Tuyến, Kăn hnê ngăn Vi ƀan cheăm Đức Cơ tối ăm ‘nâi, cheăm hiăng ai hlá mơ-éa pơkâ thế Khu pơkuâ ‘na pêi chiâk deăng ƀă Kong prâi kong pơlê Gia Lai mơnhên xiâm kối, kơpong ki tơdjâk ƀă kơlo ki rơ-iô vâ hnê mơhno kơdroh pêt mơjiâng ƀă rah xo troăng tơpui ƀă pêi pro tơniăn.
“Kơpong mê hdrối nah tơring hiăng krếo thế Khu ngăn tơmeăm khoăng tung têa a tơnêi ƀă hyôh kong prâi lăm séa ngăn tâi tâng. Kong mêi hên ƀă mâu tíu tơnêi tơhnâp tơnêi tơníu, ton hâi kong mêi péa khế hlối. Ki apoăng hnê tối, mơhnhôk kuăn pơlê tối tơbleăng: drêng lăm pêi chiâk deăng achê mê thế kơchăng khât, ôh tá mơhúa tro klâk tung mâu tíu ki mê hlo rơ-iô ‘nâng. Troh akố, cheăm tơmiât troăng hơlâ chêh tơbleăng vâ ăm rêm ngế ví mâu tơdroăng ki ôh tá mơhúa”.
Tơhnah, tơhnâp tơnêi chiâk deăng a peăng mâ hâi Luô kong pơlê Gia Lai hlo ai hên tung to lâi hơnăm achê kố, malối a mâu cheăm Ia Krêl, Ia Ly ƀă cheăm Gào, tơdjâk troh klâng, chiâk ƀă pro tơ'nhiê troăng prôk. Pôa Ngô Vĩnh Khánh, ngế xiâm phŏ pơkuâ ngăn rơchoâ long têa kong pơlê Gia Lai tối ăm 'nâi, ƀă mâu tíu ki tơhnah tơhnâp kơpong kuăn pơlê rêh ối, mâu cheăm bêng châ pơkâ thế klâ kơpong tơbleăng, séa ngăn 'mâi rơnêu tơdrêng lơ xĕn kuăn pơlê. Ƀă tơnêi chiâk deăng tro tơ'nhiê, Khu ngăn chiâk deăng ƀă Hyôh kong prâi hiăng pơkâ thế séa ngăn, riân nhên vâ pro xiâm kối tơbleăng tŏng kum.
“Nôkố, ƀă mâu tíu ki tơhnâp, Khu xiâm ai hlá mơ-éa pơtroh ăm mâu kong pơlê tối tơbleăng tơdroăng ki tro tơ’nhê, ngăn tiô kơ tơdroăng mê kô tŏng kum 'mâi mơnhông pêi cheăng kâ dêi kuăn pơlê. Klêi kơ'nâi ai tơdroăng ki tro lŭp kế tơmeăm dêi mâu pơlê cheăm, Tíu xiâm ngăn 'na chiâk deăng kô tơkŭm tơdroăng mê pơtroh ăm Khu xiâm rak liăn ngân vâ ngăn tiô kơ tơdroăng mê xing xoăng, tŏng kum ăm mâu pơlê cheăm châ ai tơdroăng pêi cheăng kâ tơniăn”.
Rơtế ƀă tŏng kum tơdrêng, tơdroăng séa ngăn nhên mâu kơpong tơnêi, chiâk deăng ki tơ'lêi tro tơhnah, tơhnâp a kong pơlê Gia Lai kô kum kong pơlê rế hía rế tăng troăng hơlâ tơtro vâ kring vế tíu ối ƀă pêi chiâk deăng dêi kuăn pơlê. Mê xuân cho xiâm kối vâ kuăn pơlê hmiân tuăn pêi cheăng kâ.
Viết bình luận