VOV4.Sedang - Kơtăn kố ai 10 hơnăm, hâi lơ 19 khế 8 hơnăm 2006, rôh apoăng tơdroăng tơpui nâl M’nông pơxiâm mơ’no tung hyôh dêi Rơ’jiu Việt Nam a kơpong Tây Nguyên. Tơdroăng tơpui kố hiăng re\ng châ hên h^n vâi krâ nho\ng o M’nông a lâp lu mâu kong pơlê kơpong Tây Nguyên tơmâng, xua gá achê [ă tơdroăng ki hâk tơngăm xua châ hmâng mâu tơdroăng kal kí, troăng hơlâ pơkâ dêi Đảng, Tơnêi têa [ă nâl tơpui dêi hdroâng kuăn ngo tơná, châ hmâng mâu [ai hơdruê, chêng koăng M’nông.

           Hâi lơ 19 khế 8 hơnăm 2016, cho hâi ki ro má môi dêi hdroâng kuăn ngo M’nông, drêng rơkong tơpui dêi hdroâng kuăn ngo kố roh apoăng châ mơ’no drăng hyôh Rơ’jíu dêi tơnêi têa. Ti xê to vâi krâ-nho\ng o châ ‘nâi mâu tơdroăng nếo ai tung tơnêi têa pin [ă kong têa ê rêm hâi, mâu troăng hơlâ, mâu tơdroăng pơkâ thế pêi pro dêi Đảng, Tơnêi têa, châ hnê tối nhên ‘na kih thuât mơdâ pêt, rak ngăn hdrê loăng, mơnăn păn, khăm pơlât, rak ngăn ivá châ chăn drêng châi tamo [ă hía hế. Pôa Điều Mek, ối a pơlê Bu Boong, cheăm Dak Ndrung, tơring Dak Song, kong pơlê Dak Nông xuân ối chôu vế tung hiâm mơno ki apoăng chiâng [riê lo têa mâ klêi kơ’nâi châ tâng idrâp chuât dêi nâl M’nông mơ’no tung hyôh Rơ’jíu Việt Nam: Roh á apoăng châ hmâng nâl M’nông mơ’no tung hyôh rơ’jíu Việt Nam a Daklak, á hlo ro păng ‘nâng, hơniâp ro [ă hâk tơngăm păng ‘nâng xua nâl M’nông tơná pin châ mơ’no tung hyôh dêi Rơ’jíu xiâm tơnêi têa. Plâ 10 hiăng hluâ, á hmâ tơmâng mâu tơdroăng rơngêi ting ting, tơmâng ‘na kih thuât hnê mơdâ pêt, rak ngăn loăng kơphế, tiêu, păn í peâp [ă hía hế, ai pơxúa ‘nâng.

          Xuân môi tiah pôa Điểu Mek, 10 hơnăm hiăng hluâ, nâ Thị Mai, ối a pơlê Bu Prâng, cheăm Dak Ndrung, Dak Song, kong pơlê Daknông hiăng ai tơ’nôm mơ ngế pú hmâ ôh tá păng lôi [ă dêi tơná, mê cho komăi radio ki kuăn. Kơxo-kơhâi dế-kơxêi, ma luâ ối a hngêi lơ ối a chiâk deăng, lơ kơto a rơxế lăm chơ dêi tơmeăm, drêng tro chôu mơ’no tơdroăng tơpui dêi nâl M’nông tung Rơ’jíu, nâ pơrá po dêi radio vâ tơmâng. Nâ ối chôu vế rêm rơkong dêi mâu ngế ki tơpui pơchuât, [ă hâk má môi drêng prế Thị Đoắt, Điểu Thân pơchuât tơdroăng ‘’Rơtế prôk [ă mơngế pêi chiâk’’, Y Sưng Phê Ja pơchuât tơdroăng ‘’Ivá ăm rêm ngế’’, H’Thi Rơya hơ’muăn tơdroăng xôi kiâ roh nah [ă hía hế. Mâ Thị Mai tối ăm ‘nâi: Sap ing hâi ki Rơ’jíu Việt Nam ai mơ’no nâl dêi hdroâng M’nông, vâi krâ-nho\ng o ngin akố châ tơmâng hên tâ, xua tơmâng radio [ă nâl Xuăn mê vâi krâ-nho\ng o ôh tá hlê ple\ng hên, tơpui nâl M’nông mê mâu vâi krâ, vâi hdrêng tơmâng pơrá hlê ple\ng, vâi chôu vế, châ ple\ng hên ing tơdroăng ki nếo xua Rơ’jíu ai hnê, malối tối tơno ‘na mơjiâng tơdroăng rêh kâ ối nếo, pơtối mơnhông mơdêk pêi chiâk pêi deăng, ga ai pơxúa păng ‘nâng ăm vâi krâ-nho\ng o tung pơlê. {ă á, á rơhêng vâ tơmâng rơ’jíu hên ‘nâng, á hmâ prôk lăm, xua mê, tung rơxế á la lâi xuân po radio vâ tơmâng, tơdroăng hnê tối ki lâi á xuân rơhêng vâ tơmâng [ă hlo ai pơxúa kân ‘nâng ăm kuăn pơlê.

Y Sưng Phê Ja prế H'Thi Rơya dế pơchuât tơpui nâl M'nông tung Rơ'jíu Việt Nam

          Chôu vế mâu hâi apoăng pơxiâm tơpui mơ’no tung rơ’jíu , mê kô ‘nâi nhên tơdroăng kơdôu mơ-eăm dêi mâu ngế ki cheăng tung khu M’nông, mê khoh châ vâi krâ-nho\ng o hâk vâ tơmâng tung hơnăm hiăng hluâ. {ă mâu ngế hơnăm ối nếo lo hơngế ing pơlê, kơnôm châ ai tơdroăng ki hnê djâ, hnê tối kơhnâ khât dêi mâu ki tơplôu tơbleăng dêi hdroâng kuăn ngo ki ê tung Rơ’jíu Việt Nam, dêi pôa Điều Kâu-Ngế ki hriăn ple\ng ‘na chư chêh, nâl tơpui dêi hdroâng M’nông, mê mâu ngế tơplôu tơbleăng, tơpui pơchuât nâl M’nông hiăng hmâ [ă hnoăng cheăng dêi tơná [ă rế hía rế hlê ple\ng nhên vâ thăm mơnhông ki tơ’lêi hlê ple\ng drêng tơplôu ăm kuăn pơlê tơmâng mâu tơdroăng ki mơ’no tơpui tung Rơ’jíu Việt Nam. Ngoh Điểu Thân ai hơ’muăn tối tiah kố: Ki pá má môi [ă ngin cho tơdroăng tơplôu tơbleăng. Hdrối vâ mot pêi cheăng a kơ koan kố nah ngin tá hâi teăm hmâ [ă chư chêh, tơdroăng tơplôu, túa ki pơchuât ăm i tơtro nâl dêi hdroâng kuăn ngo tơná, chư chêh, nâl tơpui hdroâng kuăn ngo ngin ôh tá hên, tung pơla tơplôu mâu tơdroăng nếo ai tung tơnêi têa pin [ă kong têa ê rêm hâi, hmâ hlo ai hên chư ki nếo. Mê ngin khoh athế mung nâl tơpui dêi Xuăn, lơ ngin tơpui leăng ăm i nhên, ngin tá hâi ai chư ki vâ tơplôu i nhên ăm nâl Xuăn ki mê. Nôkố hiăng hmâ [ă tơdroăng cheăng, la ngin xuân kal athế kơdôu mơ-eăm hên tâ mê nếo vâ tơplôu i tro tâ, pơchuât ăm i romuăn tơtro [ă tuăn tơmâng dêi vâi krâ-nho\ng o hdroâng kuăn ngo M’nông.

          H’Thi Rơya ai tối tiah kố: Mâu ngin kơ tơpui pơchuât mâu tơdroăng nâl M’nông lo in hên kơpong pơrá phá dêi pó. Drêng pơxiâm trâm mâu pú hlo bố bố xuân tơpui dêi nâl pơlê tơná, drêng mê nah, á hlo tơviah ‘nâng, xua mâu vâi pú vâi tơpui tiô dêi nâl pơlê, phá tơ-ê dêi pó, ai mâu chư ki ‘nâ pin ôh tá ‘nâi, hên roh a tơmiât dêi tơná ôh tá chiâng vâ pêi cheăng akố. La kơnôm ai tơdroăng hnê tối dêi pôa Điểu Kâu [ă tơdroăng kơdôu mơ-eăm dêi tâi tâng mâu ngế tung khu, xua mê hiăng môi tuăn rah xo môi túa nâl tơpui, kơpong ki lâi tơmâng xuân ‘nâi. Sap ing mê, ngin pơtối tơplôu, tơpui tiô môi kơpong ki hiăng tơkêa, vâ kuăn pơlê tơ’lêi châ hmâng, vâ re\ng hlê ple\ng.

10 hơnăm hiăng hluâ, tơdrêng [ă tơdroăng ki ó rơdêi dêi Rơ’jíu Việt Nam, tơdroăng ki mơnhông mơdêk dêi mâu nâl tơpui dêi Rơđế, Jarai, Bơhnéa, Rơteăng, K’ho dêi Rơ’jíu Việt Nam kơpong Tây Nguyên, mê mâu tơdroăng tơpui dêi nâl M’nông tung Rơ’jíu rế hía rế chía rơkê, trâu hơngế, ăm kuăn pơlê hmâng tơ’lêi hlê ple\ng, châ kuăn pơlê tơmâng rế hên tâ. Sap ing hơnăm 2014 nah, tơdroăng tơpui nâl M’nông hiăng tơpui pochuât tơdrêng mơ’no tung hyôh Rơ’jíu Việt Nam. Tơdroăng kố xuân hiăng mơ’no, chêh ‘măn tung website: VOV4.Sêdang vâ kuăn pơlê M’nông chiâng tơmâng, châ ngăn [ă nâl tơpui dêi tơná.

          Jâ H’Măng Niê, ngế ki hmâ hmâng mâu tơdroăng tơpui nâl kuăn ngo M’nông, ngế ki tí tăng ‘nâi ple\ng vâ veăng hnê khe\n tung tơplôu tơbleăng, tơpui pơchuât dêi mâu ngế ki tơpui tung hyôh rơ’jíu, mơnhên tối: Tung 10 hơnăm hiăng hluâ, mâu ngế ki tơpui pơchuât, rah chêh tơdroăng tơpui nâl M’nông hiăng kơdôu mơ-eăm tâi dêi ivá tơná [ă tuăn mơno xua vâ kum ăm kuăn pơlê, dêi hdroâng kuăn ngo tơná hiăng xông tơtêk [ă hiăng veăng mơnhông mơdêk tơchuâm dêi Rơ’jíu Việt Nam. Hdrối nah, pơchuât ối xôi hên, la kơ’nâi mê hiăng chía, [ă hiăng pơchuât rế ro tâ iâ. Mâu tơdroăng chêh tối, tơplôu tơbleăng, tơpui pơchuât mê ga achê, tơtro [ă hroâng kuăn ngo a kơpong Daknông, Lak xuân chiâng tâng, hlê ple\ng há. Tung mê, hiăng hnê tối mâu troăng hơlâ dêi Đảng, tơnêi têa. Ki má péa nếo cho tơdroăng ki pơtối rak vế mơhno túa le\m tro dêi hdroâng kuăn ngo tơná. Hâk phiu ‘nâng, sôk suâ ‘nâng rơkong tơpui dêi kuăn pơlê pin hiăng châ rak vế đi đo.

          10 hơnăm tá hâi xê cho troăng prôk ki hiăng ton hơngế to lâi, la [ă tơdroăng tơru\m [ă hiâm mơno ki hâk vâ [ă hnoăng cheăng dêi khu tung hơnăm ối nếo, khu tơplôu tơbleăng, tơpui pơchuât dêi nâl kuăn ngo M’nông apoăng hiăng châ tơ-[rê tung hnoăng cheăng. Mê cho tơdroăng ki hiăng kơdeăn tối dêi khu kăn xiâm pơkuâ ngăn Rơ’jíu Việt Nam, châ Vi [an pơkuâ kong pơlê Daknông diâp hên [âng kơdeăn kheăn; Mê cho hiâm mơno mơjo pâ dêi vâi krâ-nho\ng o ki tơmâng Rơ’jíu ki ối pơlê hơngế lơ achê ki hmâ tơmâng Rơ’jíu Việt Nam. Kố cho ivá ki mơdêi vâ rêm ngế tung khu tơplôu tơbleăng, tơpui pơchuât nâl M’nông dêi Rơ’jíu Việt Nam thăm rế hâk mơnâ dêi hnoăng cheăng [ă châ pơtối mơdêk ó tâ nếo ‘na hnoăng cheăng dêi tơná tung la ngiâ.

Nhat Lisa tơplôu [ă tơbleăng