Tơniăn a kơpong tơnêi ki pá – Hâi 5 lơ 22.07.2016
Thứ sáu, 00:00, 22/07/2016

          VOV4.Sêdang - Ia HDrai cho tơring tíu tơkăng kong nếo châ klâ ing tơring Sa Thầy, kong pơlê Kon Tum lối 1 hơnăm hdrối. Tơring nếo, ối trâm hên pá puât, kuăn pơlê rêh ối tơprâ tơpru\ng, troăng prôk pá puât, to loăng kong, tơnêi rơnâk. A kơpong tơnêi kố, mâu đông lêng dế mơ-eăm rơtế [ă kuăn pơlê mơjiâng tơdroăng cheăng kâ, tơniăn tơdroăng rêh ối, [a\ thăm cheăng lêng, gâk kring. Tơdroăng ‘’Mô đo#i Pôa Hồ Tây Nguyên’’ hâi kố, ngin vâ tối ‘na mâu tơdroăng pêi cheăng dêi Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó môi khu 716, ối tung {inh đoân 15, tung tơdroăng pêi pro hnoăng cheăng mơnhông cheăng kâ [a\ tơniăn cheăng lêng, gâk kring a tơring tíu tơkăng kong Ia HDrai, kong pơlê Kon Tum.

 

          Tơdroăng rêh ối nếo a kơpong tơkăng kong Ia HDrai

 

            Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó môi khu 716 châ mơjiâng a khế 3 hơnăm 2014. Mơjiâng drêng tơdroăng cheăng kâ pá puât, a kơpong tơnêi kong, tơnêi rơnâk, tơnêi ôh tá hơpok le\m [a\ kuăn pơlê rêh ối tơprâ tơpru\ng, laga đông lêng hiăng [a\ dế mơ-eăm pêi tro mâu hnoăng cheăng kâ, tơdroăng cheăng kal kí. Tung mê, ki tơtro\ng má môi cho mơjiâng tơdroăng rêh ối ‘’tơniăn ai cheăng pêi’’ ăm mâu ngế pêi cheăng cho mơngế hdroâng kuăn ngo. Ngế chêh hlá tơbeăng a kơpong Tây Nguyên ai chêh nhên ‘na tơdroăng mê:

Tơdrốu hơnăm hdrối, ngoh A Vuông, hdroâng kuăn ngo Rơteăng, lo ing tơring Kon Plông, kong pơlê Kon Tum troh a tơring Ia HDrai pro ko\ng nhân kúa chhá kơxu. A Vuông tối ăm ‘nâi, apoăng tăng cheăng, ngoh ôh tá tơmiât kô pêi cheăng ton xo\n a kố, xua pá puât tâ tâng pơchông [a\ pơlê ton. Thăm nếo, tíu kố kơtăn pơlê ton châ to lâi hr^ng km, vâ vêh a hngêi to rơxế plâ hâi nếo troh. Mơngế Rơteăng xuân iâ ngế lo ing dêi pơlê lăm rêh ối pêi cheăng a tíu ki ê. Laga klêi kơ’nâi 6 hơnăm, A Vuông hlo tơdroăng pêi pro dêi tơná cho tơtro. Rêh ối [a\ mô đo#i, pêi cheăng rơtế [ă mô đo#i, ai cheăng pêi, pêi lo liăn tơniăn, tơdroăng rêh ối dêi ngoh xuân choâ ‘lâng châ mơnhông tơtêk, môi tiah kơdrum kơxu ngiât le\m a kơpong tíu tơkăng Ia HDrai. A Vuông tối: Á pro ko\ng nhân a kố tơniăn le\m, ai tơdroăng rêh ối tơniăn. Kăn [o# kum á hên. Á kô mơ-eăm [a\ đông, [a\ ko\ng ti vâ mơjiâng tơdroăng rêh ối rế tơtro tâ.

            Xuân môi tiah A Vuông, ngoh Cầm Bá Thức cho rơtăm hdroâng kuăn ngo Thái lo ing kong pơlê Thanh Hóa mot a Tây Nguyên tăng cheăng. Ngoh troh a tơring Ia HDrai, kong pơlê Kon Tum pro ko\ng nhân ăm Ko\ng ti 716, ối tung {inh đoân 15 hơnăm 2009, drêng mê tá hâi xo on veăng. Troh nôkố ngoh hiăng xo on veăng xuân ối pro ko\ng nhân ăm ko\ng ti [a\ hiăng ai péa ngế kuăn. Kơnôm tơdroăng to\ng kum dêi đông lêng, on veăng ngoh hiăng mơjiâng pro hngêi ximong le\m krâ kơvâ, rơtế ai kơdrum 2 hectar, rêm hơnăm pêi lo  liăn châ lối 150 rơtuh liăn. On veăng ngoh Thức hmiân tuăn pêi cheăng, drêng péa ngế ối kuăn châ đông lêng to\ng kum hriâm a hngêi mauh ya\o dêi ko\ng ti. Ngoh Thức tâ mơhúa drêng lăm tăng cheăng pêi a tíu tơkăng kong Ia HDrai: Châ khu pơkuâ đông lêng xuân môi tiah tíu pêi cheăng pro tơ’lêi hlâu kum rơpo\ng á xuân châ ai kế kâ, kế ‘măn, pêi lo liăn xuân tơniăn. Hiăng mot a kố, mê á thế mơ-eăm, rêm hơnăm pêi lo tơ’nôm môi iâ liăn, vâ la ngiâ kuăn ‘ne\ng xông kân ah, xuân kơdroh ki pá puât.

            Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó môi khu 716 nôkố ai vâ chê 3 rơpâu 200 hectar kơxu [a\ tâi tâng [a\ng deăng kơxu dế châ kúa xo chhá. Lối 600 ngế ko\ng nhân dêi ko\ng ti, mê tâi tâng pơrá cho mơngế kuăn pơlê hdroâng kuăn ngo dế droh rơtăm. Mơhé kơxu tá hâi châ kúa xo chhá, laga đông lêng đi đo rak ngăn tơdroăng rêh ối vâ ko\ng nhân hmiân tuăn pêi cheăng kúa chhá kơxu ăm ko\ng ti. Tung mê, pá k^ng tơniăn hnoăng liăn mơhá khế, đông lêng ối to\ng kum hngêi, tơnêi pêi chiâk deăng ăm rơpo\ng, mơjiâng hngêi ối tơchuâm, hngêi trung, hngêi pơkeăng cheăm, tâp trăng hnhâng kơxái on tơhrik [a\ hía hé. Thươ\ng u\y Phạm Văn Uy, Kăn pơkuâ khu pêi cheăng kơxo# 6, Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó 716, ối tung {inh đoân 15, tối: Tung tơdroăng pêi hnoăng cheăng, mê nho\ng o ko\ng nhân cho mâu droh rơtăm, nếo rah xo, mê tá hâi ‘nâi ki klâi, pá puât. Xua mê, ngin séa ngăn, ‘nâi tu\m tơdroăng pói vâ, klêi mê ai túa to\ng kum. Ing mê, nho\ng o ko\ng nhân kho\m mơ-eăm mơjiâng đông ó rơdêi, hmiân tuăn pêi cheăng. Nôkố nho\ng o hiăng mơjiâng rơpo\ng, ai rơpo\ng ai 2 ngế kuăn, xuân hmiên tuăn pêi cheăng, pêi pro hnoăng cheăng dêi đông lêng.

            Hnê mơjiâng khu mơngế ko\ng nhân rơkê pêi cheăng, pro tơ’lêi hlâu vâ ko\ng nhân hơnăm ối nếo tơniăn ai cheăng pêi, Ko\ng ti 716 dế mơjiâng ăm dêi tơná troăng pêi cheăng krá tơniăn la ngiâ a kơpong tơnêi tíu tơkăng kong Ia HDrai.

 

          Mơjiâng Ia Hdrai chiâng pơlê má péa dêi tơná mâu pêi cheăng

 

          Vâ pó vâi krâ nho\ng o [ă pú hmâ ‘nâi nhên tâ ‘na mâu tơdroăng ki xơpá [ă tơdroăng ki kơdôu mơ-eăm dêi kăn [o# lêng, kong nhân pêi cheăng dêi Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó môi tung khu 716, Binh đoân 15, a kơpong tơkăng kong Ia HDrai, ngế chêh hlá tơbeăng ki chêh ‘na tơdroăng kố ai kơ-êng Trung tă Hoàng Đức Tỏa, kăn pơkuâ ngăn Đảng ủy, kăn pho\ pơkuâ Ko\ng ti pêi cheăng tiô rơnó môi tung khu 716. Pó vâi krâ nho\ng o kô tơmâng.

          Êng: Pâ pôa tối ăm ‘nâi mâu tơdroăng ki xơpá dêi tíu cheăng drêng pro hnoăng cheăng, cheăng kâ, kring vế pơlê pơla a tơring tơkăng kong Ia HDrai?

          Tiâ: Cho môi tíu cheăng ki nếo mơjiâng dêi Binh đoân, ngin lăm pêi cheăng [ă pêi pro hnoăng cheăng a tơring peăng hdroh Măng Mrai mê ai hên tơdroăng ki pá phá xêh. Tơring peăng hdroh Măng Mrai cho kơpong tơnêi ki kân rơdâ, la ôh tá ai mâu kuăn pơlê akố rêh ối. Kơpong kố tơpá khât vâ pro mâu tơdroăng mơnhông mơdêk cheăng kâ, pơtih ôh tá ai têa, chiâ klôh gá tơpá khât. Ki má péa, tơdroăng cheăng kâ, tơdroăng cheăng kal kí, pơlê pơla mê ối kơtiê khât. Kố cho tơring ki nếo mơjiâng. Má pái, tíu cheăng ngin ai tâi tâng cho mâu rơtăm, mâu ngế ki pơxiâm mot tung hơnăm ki xo on veăng. Xua mê tơdroăng cheăng kâ tá hâi ai klâi. Mê ah hnoăng cheăng dêi tíu cheăng cho pêi pro mơnhông mơdêk cheăng kâ [ă pêi pro tơdroăng kring gâk pơlê pơla tơniăn cheăm bêng a tíu tơkăng kong, kơpong hơngế hơngo ai troăng tơkăng kong lối 52 km, tơdjêp [ă kong têa Kul.

          Êng: {ă mâu tơdroăng pá tiah mê, tíu cheăng kố hiăng ai mâu troăng hơlâ pơkâ tiah lâi vâ pêi pro klêi mâu hnoăng cheăng dêi tơná, ô pôa?

          Tiâ: Ki hdrối tâ, ngin athế mơnhên, [ă mâu tơdroăng pêi pro a thế [lêi chiâng hnoăng cheăng kal kí mê cho mơnhông mơdêk cheăng kâ rêh ối [ă pêi pro tơdroăng ki kring gâk pơlê pơla, cheăm, bêng. Ngin pơkâ mơ’no mâu troăng hơlâ, túa pơkâ pêi pro ki nhên. Má môi cho tối tơbleăng, hnê hriâm ăm kong nhân mơnhên kố cho pơlê xiâm ki má péa dêi vâi, vâ vâi pêi cheăng, hmiên tuăn, mơjiâng tíu cheăng, mơjiâng pơlê, cheăm. Má péa, ngin tơru\m krá khât [ă râ kăn pơkuâ ngăn Đảng, khu kăn pơkuâ tơring, cheăm vâ rak tơniăn ăm vâi mơnhông mơdêk cheăng kâ rơpo\ng hngêi, tơniăn tơdroăng rêh ối. Peăng tíu cheăng mê pơcháu ăm vâi tơnêi vâ vâi pêi kâ pa k^ng tơdroăng pêi pro dêi hnoăng cheăng tung kơpong. ‘Na pêi pro hnoăng cheăng kring vế pơlê pơla, cheăm, bêng, ngin mơjiâng tơ’nôm kơpong kuăn pơlê rêh ối [ă rak tơniăn ăm tơdroăng rêh ối cheăng kâ [ă mâu kơpong ki pêi chiâk pêi deăng. Tơdrêng a mê, hnối tối tơbleăng vâ vâi mơdêk tuăn hiâm rơkê ple\ng tung rak ngăn tơneăn tâp hdró tíu tơkăng kong dêi Tơnêi têa [ă pêi pro tro hnoăng cheăng tơpui kâ kuăn pơlê [ă peăng pá tá dêi tíu tơkăng kong.

          Êng: Ô pôa, tung pơla yă kơxu dế chu rơpâ, tơdroăng rêh ối dêi mâu ko\ng nhân trâm hên xơpá, tíu pêi cheăng ai pơkâ troăng hơlâ ki lâi vâ pơtối pêi tro mâu tơdroăng cheăng pơcháu?

          Tiâ: Tung la ngiâ, ngin thế rak vế pêi pro tơdroăng cheăng ki kal rak ngăn kơdrum loăng kơxu tung pơla dế xông kân. Pak^ng mê, thế pro tơniăn tung rêh ối dêi mơngê ki pêi cheăng. Mê ngin hiăng hnê tối [ă tơdroăng rơkong rế hnê ko\ng rế pê, pơcháu tơnêi, ăm liăn, hdrê [ă krếo mâu ki rơkê ‘na mơdró kâ pá gong troh veăng hnê mâu ko\ng nhân, vâi krâ nho\ng o mơdêk pêi cheăng kâ, păn chu, í pêap, pêi chiâk deăng. Hdrối kố nah, ngin hiăng krếo 4 rôh mâu khu mơdró troh hnê ăm kuăn pơlê pêt loăng plâi hôt, pêt alâi [ă pêt báu, păn mơnăn păn chu, í pêap. Ki má péa 2, ‘na troăng hơlâ pêi ki pơtối, ngin pêi cheăng [ă khu râ kăn kong pơlê vâ tơring vâ pơkâ troăng hơlâ pêi nhên khât cho pơcháu tơnêi, pơcháu kong ăm mơngế pêi cheăng mơnhông cheăng kâ dêi rơpo\ng hngêi.

          Hôm mơnê kố pôa!

 

A Sa Ly tơplôu [ă tơbleăng

 

 

 

Tags:

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC