VOV4.Sêdang - Hlo mâu tơdroăng, tơmeăm ki hiăng ai hlâu dêi pơlê tơná, mê cho túa ki hiăng rơkê chiâng tung te#n hmôu tiô tơlá roh vâi krâ nah [ă túa pơchên pế kơchâi dêi hdroâng kuăn ngo Thái châ hên ngế tơmối rơhêng vâ rôe xúa, nâ Cà Thị Thỏa rơtế [ă lối chât ngế nâ o pơrá cho hdroâng mơngế Thái a mâu cheăm, pơlê ki ối tung pơlê kong kơdrâm Sơn La, kong pơlê Sơn La hiăng veăng rơlo liăn ngân vâ mơjiâng khu pêi cheăng tơru\m Nậm La a pơlê dêi tơná. Pơtối rak vế hnoăng cheăng te#n hmôu hnối rak vế túa pế pơchên kơchâi tiô hdroâng mơngế Thái, mâu Khu pơkuâ cheăng tơru\m hiăng tăng tơdroăng cheăng pêi, thăm kum vâi nâ o pêi lo liăn ngân tung pơla rơnó pơtê chiâk deăng. Pó vâi krâ-nho\ng o kô tơmâng [ai chêh mơnhên dêi ngế chêh hlá tơbeăng cheăng tng Rơ’jíu Việt Nam kơpong Tây Bắc ai [ai tơbleăng tối ‘na Khu pơkuâ ngăn cheăng tơru\m kố.

Ing lối chât ngế vâi nâ o ki apoăng nah, troh nôkố Khu pêi cheăng tơru\m Nậm La hiăng ai 25 ngế, klâ xing xoăng chiâng péa khu. Môi khu đi đo ai 10 ngế nâ o pơrá cho mâu ngế nâ o ki rơkê te#n, rơneăm, chêp kơpó. Ing kơpeăng ko\ng ki rơkê dêi tơná, mâu vâi jâ, vâi nâ hiăng mơjiâng hên mâu tơmeăm ki te#n [ă ko\ng [ă mâu tơmeăm ki pro tiô túa kuăn ngo vâ xúa tung rơpo\ng hngêi, môi tiah kơpâu, ché lêk, kế hgiên ko, kên rơneăm, kên xut ngiâ, ếo xo\n vâi kơdrâi Thái, ếo xo\n vâi kơnốu roh nah, tăng ‘nân ki ai puk nhip nhuôp … Mâu túa rơneăm a ché môi tiah rơneăm um plâi, um mơná pung pế, um loăng, reăng, plâi [ă mâu kuăn kiâ pơrá cho xua ing kơpeăng ko\ng dêi mâu vâi nâ o mơjiâng pro, maluâ chêp pro ga ton hâi, mơngế ki pro athế kơhnâ, mơ-eăm. Tiô mâu vâi jâ, vâi nâ akố, mâu tơmeăm ki kố ki hên cho vâ tê xúa tung rơpo\ng hngêi dêi hdroâng mơngế Thái, ai hên vâi krâ-nho\ng o pơlê achê, pơlê hơngế rơhêng vâ rôe dâi. Nâ Cà Thị Sơ ối a pơlê Mé, bêng Chiềng Cơi, pơlê kong kơdrâm Sơn La, ngế ki cheăng tung Khu tơru\m cheăng tối ăm ‘nâi: ‘’Á cho ngế ki hâk vâ git ‘nâng tơdroăng te#n hmôu, tơmeăm khoăng dêi kuăn ngo tơná, ing mê, mâu nâ o ngin khoh mơjiâng khu pêi cheăng tơru\m kố. Á ôh tá vâ cheăng te#n hmôu dêi hdroâng mơngế Thái kố lơ hía, mê khoh rơtế [ă nâ o mơ-eăm rak vế. Kế tơmeăm ki pin te#n pro châ hên ngế vâ rôe, ngin hâk phiu ‘nâng’’.

Tơdrêng [ă khu cheăng te#n hmôu, khu pơchên kế kâ đi đo ai 15 ngế hmâ pế mâu tơmeăm kâ ăm tơmối, mâu kế kâ tiô khôi hmâ ki tơtro [ă krôk dêi hdroâng mơngế Thái, môi tiah: Hơ’nêh pro khăng, ká poh, tơxông prông, i poh [ă hía hé. Ai cheăng pêi, châ pêi lo tơ’nôm liăn ngân, tơdroăng rêh ối dêi mâu nâ o thăm rế châ niân tâ. Nâ Cà Thị Thơm, môi ngế ki cheăng tung khu pơchên hmê kơchâi kâ tối: ‘’Pơlê pơla akố hiăng hơ’lêh nếo, tơnêi tơníu, klâng chiâk iâ, mê ngin khoh mơjiâng Khu pêi cheăng tơru\m kố vâ kum ăm mâu vâi ngoh, vâi nâ, vâi o ai tíu pêi cheăng. Ma luâ nếo mơjiâng la vâi nâ o hiăng châ pêi lo liăn ngân tơniăn, tâng vâ riên ngăn rêm ngế nâ o akố pêi lo 3 rơtuh tơngi klêng, tâng hiăng rơkê khât pêi châ 12 rơtuh liăn 1 khế’’.

            Tơmeăm dêi Khu pêi cheăng tơru\m akố pro mơjiâng ôh tá xê bu kum ăm to mâu rơpo\ng hdroâng mơngế Thái akố, mê ối hên mâu vâi tơmối ing mâu kong pơlê ki ối achê [ă mâu kong pơlê ki ối kơpong Tây Nguyên hiăng lăm tăng rôe akố. Tơdroăng mê xuân hiăng thăm pro ăm Khu pơkuâ cheăng tơru\m đi đo hriăn ple\ng, tí tăng ‘nâi mâu túa rơneăm ki nếo vâ te#n, chêp, thăm pro tơmeăm ki mơjiâng rế le\m, vâ tơxâng châ tê ăm mâu ngế ki xúa. Nâ Cà Thị Thoả, Kăn pơkuâ khu pêi cheăng tơru\m Nậm La tối ăm ‘nâi: ‘’Tung la ngiâ kố ah, ngin kô mơ-eăm ‘mâi mơnhông, rak ki tơniăn khu ki pơchên kế kâ tiô túa hdroâng kuăn ngo. Ki má 2, khu ki te#n tơmeăm kô mơjiâng hên kế ki vâ tê mơdró. Mâu tơmeăm ki mê athế le\m mơnâ mâ ngăn, tơtro tơxâng [ă hiâm mơno dêi mơngế ki kal vâ xúa, môi tiah ếo xo\n vâi kơnốu, vâi kơdrâi dêi hdroâng kuăn ngo Thái, hmôu, ché lêk, kế hgiên, kơpâu pôu vâi ‘ne\ng, kên rơneăm [ă hía hé. Kế tơmeăm ki te#n mơjiâng châ tơmối rơhêng vâ rôe, mâu ki te#n kô hâk phiu’’.

Troh [ă Sơn La, tơmối pá môi hdroh nếo kô pơtê cheâng vâ lăm pôu ngăn Khu pêi cheăng tơru\m Nậm La. Kế kâ ki kơhiâm, xú ho\m dêi hdroâng mơngế Thái, mâu tơmeăm ki te#n rơneăm tiô túa tơlá dêi hdroâng kuăn ngo mơni kô pro tơmối ôh tá la lâi kâi piu ‘na môi kơpong kơpho# kong ngo Sơn La ki ai hiâm mơno hlế rơkê tơmối.

Nhat Lisa tơplôu [ă tơbleăng