VOV4.Êđê –Leh sa wưng dôk hlăm klei rua\ kjham, kha\dah mâo leh Đảng, Knu\k kna, jih jang phung nai pro\ng, aê mdrao hlăm ala ]ar lehana\n mơ\ng ala ta] êngao mdrao mgu\n, găp djuê jih ai tiê dlăng kriê, [ia\dah thu\n leh khua, asei leh awa\t, Khua g^t gai Đảng êlâo dih tu] leh ai hlăk 23h12 mn^t hruê 1/10/2018, ti sang êa drao gưl dlông kahan 108.

Đỗ Mười, am^ kkiêng hruê 2/2/1917, ti sa\ Đông Mỹ, kdriêk Thanh Trì, [uôn pro\ng Hà Nội. Nao ngă cách mạng mơ\ng mda, lehana\n jing leh đảng viên Đảng Cộng sản, mâo mjua\t mjing, đ^ hriê kơ pro\ng hlăm du\m gưl bi blah, ru\ mdơ\ng lehana\n răng mgang ala ]ar, Đỗ Mười tuôm păn ngă leh lu mta brua\ mdê mdê, mâo đru mguôp lu brua\ pro\ng pr^n kơ Đảng lehana\n djuê ana.

Hla\m du\m thu\n păn ngă khua g^t gai Đảng (1991 – 1997), mâo leh lu klei thâo mơ\ng brua\ knua\, Đỗ mười hrăm mb^t ho\ng êpul khua kia\ kriê gưl dlông, phu\n brua\ kđi ]ar, êpul khua g^t gai mâo leh klei bi hgu\m mguôp, klei bi sa ai, kia\ kriê g^t gai kluôm Đảng, jih jang mnuih [uôn sang, bi leh jăk brua\ Đảng, lehana\n mnuih [uôn sang jao.

Đồng chí Phạm Văn Đồng leh ana\n đồng chí Đỗ Mười g^t gai kdơ\ng mgang êa lip ti Hải Dương, mlan 8/1971

Hla\m dua hruê mko\ mjing klei ]ang ênuh u\ kyăm, du\m êbâo ]ô knua\ druh, l^ng kahan, mnuih [uôn sang hlăm kluôm ala, lehana\n mah jia\ng ala ta] êngao nao ]ang ênuh kơ atâo ayang khua g^t gai Đảng êlâo dih Đỗ Mười ti sang ala ]ar ]ang ênuh mrô 5, êlan Trần Thánh Tông, Hà Nội, lehana\n ti Sang bi k[^n Thống Nhất, [uôn pro\ng Hồ Chí Minh.

Knăm ba dơr atâo ayang khua g^t gai Đảng êlâo dih Đỗ Mười dưi mko\ mjing hlăm 13h talm hruê 7/10 ti [uôn sang gơ\ pô, alu\ Ma Vang, thôn 1, sa\ Đông Mỹ, kdriêk Thanh Trì, [uôn pro\ng Hà Nội.

Ata\t atâo ayang Đỗ Mười w^t ho\ng aê aduôn atâo atiêt, ho\ng lu mnuih adôk đuôm nanao hlăm ai tiê klei ênguôt hn^ng [uh nanao rup `u je\ giăm, êdu êun.

Hlăm sang mrô 468, êlan Nguyễn Huệ, [uôn pro\ng Kontum, ]ar Kontum ti anôk jăk h^n hlăm adu\ ]hưn, aduôn Y Xuôi, 69 thu\n, djuê ana Sedang yuôl rup `u ma\ ho\ng Khua g^t gai Đảng êlâo dih Đỗ Mười mb^t ho\ng phung khua kia\ kriê brua\ Đảng, knu\k kna nao ti anôk bi k[^n tal sa Quốc hội gưl 9.

Aduôn Y Xuôi brei thâo, jing pô bi ala Quốc hội mơ\ng gưl 7 hlo\ng truh kơ gưl 9, ho\ng lu brua\ ngă mkăn hlăm ]ar Kontum, mâo lu blư\ blu\ hrăm, ma\ brua\ mb^t ho\ng khua g^t gai Đảng êlâo dih Đỗ Mười:

“17 thu\n dôk hla\m quốc hội mơ\ng gưl 7 – 9 kâo je\ giăm ho\ng `u, lehana\n `u jing mnuih jăk ênang snăk, je\ ho\ng [uôn sang. Ho\ng brua\ klam jing khua g^t gai Đảng `u tru\n nao hla\m [uôn sang, boh nik mđing uê` kơ kr^ng tiah kbưi, kr^ng mnuih djuê [ia\. Ana\n yơh jing brua\ `u je\ giăm ho\ng [uôn sang. Klei ana\n kâo [uh mgei ai tiê êdi”.

Hlăm dăl klei hd^p ngă cách mạng, kha\dah ho\ng ya mta brua\ ngă, dơ\ng mơ\ng khua kia\ kriê sa boh ]ar, sa alu\ wa\l, amâodah sa phu\n dhar brua\, lehana\n truh kơ ngă khua g^t gai Đảng hlo\ng truh kơ hruê w^t mdei, Đỗ Mười mdưm leh gru kruak jăk, du\m ai tiê klei khăp ho\ng [uôn sang, lehana\n [^ng ngă brua\ mb^t.

Đồng chí Đỗ Mười ]ua\ dlăng HTX Tuh mkra Đồng Tâm, kdriêk Gò Vấp, [uôn pro\ng Hồ Chí Minh thu\n 

Jing mnuih tuôm leh dua blư\ bi mtuôm ho\ng khua g^t gai đảng êlâo dih Đỗ Mười êjai ngă brua\ ho\ng phung duh mkra, hlăm klei lo\ bi hdơr ana\n Hồ Thăng Trừng, ti quận Hải Châu, [uôn pro\ng Đà Nẵng, khua g^t gai đảng êlâo dih Đỗ Mười jing mnuih kjăp hlăm brua\, hd^p hla\m klei êdu êun, lehana\n je\ giăm ho\ng jih jang mnuih:

“Kâo tuôm leh ho\ng `u dua blư\ êjai ngă brua\ ho\ng phung duh mkra. ~u jing sa ]ô knua\ druh cách mạng tuôm găn leh lu klei bi blah. ~u mâo knhuah klei m^n kjăp, hur har, kmlăn ai tiê. ~u mâo đru mguôp leh hlăm sa wưng sui ho\ng lăn ]ar, ho\ng Đảng. ~u đue# nao hmei bo\ ho\ng klei ênguôt”.

Lo\ bi hdơr leh sa blư\ bi tuôm ho\ng khua g^t gai Đảng êlâo dih Đỗ Mười hlăm sang ]h^ mnia, Nguyễn Hứu Thường, kahan hđăp ti alu\ kr^ng Tân Phong, [uôn pro\ng Biên Hoà, ]ar Đồng Nai yăl dliê kơ knhuah sa ]ô khua g^t gai je\ giăm ho\ng mnuih [uôn sang: 

“Kâo kdja\t ai tiê êdi leh hmư\ hing khua g^t gai Đảng đue# nao, sa ]ô knua\ druh tu\ kdlưn hlăm Đảng, lehana\n knu\k kna. ~u sia\ suôr thâo mđing uê` kơ klei hd^p mnuih [uôn sang. Mâo sa klei năng hdơr êdi, êjai `u ksiêm dlăng anôk ]h^ mnia hlăk ana\n, mgưt ngă mnuih [uôn sang nao mu\t hlăm ana\n [ơ\ng mnơ\ng, blei mnơ\ng, ]ia\ng mâo hdră mjua\t bi hriăm mnuih ngă brua\ hlăk ênuk ana\n”.

Hmư\ hing khua g^t gai Đảng êlâo dih Đỗ Mười djiê, Nguyễn An Vinh, khua kia\ kriê brua\ Đảng ]ar Daklak êlâo dih bi êdah klei ênguôt hn^ng klei Đỗ Mười đue# nao. Tui si Vinh, Khua g^t gai Đảng êlâo dih jing sa ]ô mnuih mâo k’hưm pro\ng, sa ]ô mnuih êdu êun, thâo je\ giăm, lehana\n ma\ brua\ kjăp. Nguyễn An Vinh yăl dliê kơ sa klei bi hdơr kơ Khua g^t gai Đảng êlâo dih Đỗ Mười hlăm sa blư\ dôk ngă brua\ ho\ng đảng bộ, lehana\n mnuih [uôn sang djăp djuê ana ti ]ar Daklak: 

“Kâo dôk hdơr, Đỗ Mười hlăk ana\n mâo klei mta\ mtăn kơ 3 mta klei pioh mđ^ kyar ]ar Daklak. Tal êlâo jing ngă jăk brua\ bi hgu\m mguôp djuê ana, mđing mđ^ kyar klei hd^p mnuih djuê [ia\, mâo klei bi hgu\m jih jang djăp djuê ana hlăm ]ar. Tal dua, g^t gai brua\ mđ^ kyar, mb^t ho\ng brua\ mlih mrâo hla\m Đảng, mđing mđ^ kyar mnơ\ng pla mâo klei găl h^n hlăm ]ar pioh ]h^ mnia kơ ala ta] êngao. Tal 3, kơ klei mko\ mjing Đảng mđing mjut bi hriăm knua\ druh ma\ brua\ jing mnuih djuê [ia\, ]ia\ng kơ di`u mâo mu\t hlăm êpul mko\ mjing Đảng, hgu\m hlăm brua\ sang ]ư\ êa pioh kia\ kriê mnuih [uôn sang hlăm ]ar mđ^ kyar klei hd^p mda ala [uôn”.

Khua g^t gai Đảng Đỗ Mười djiê ba hriê klei ênguôt hn^ng kơ kluôm Đảng, jih jang l^ng kahan, lehana\n mnuih [uôn sang. Bi êdah ai tiê pô, Nguyễn Văn Thạch, ti alu\ kr^ng Nghĩa Đức, wa\l krah Gia Nghĩa, ]ar Daknông la]:

“Kâo [uh hlăm wưng khua g^t gai Đảng dôk kia\ kriê, mơ\ng ênuk tui si klei bhiăn hđăp đue# nao kơ klei bhiăn mrâo, mjing leh kơ mnuih [uôn sang mâo klei hd^p jăk h^n, truh kơ ara\ anei lăn ]ar mdro\ng sah h^n. Hlăk wưng `u ngă khua g^t gai Đảng, ata\t leh lăn ưảư drei mơ\ng klei dleh dlan truh kơ klei mlih mrâo mdro\ng sah”.

Phạm Xuân Phấn, ti thôn 6, sa\ Bình Hoà, kdriêk Krông Ana, ]ar Daklak, bo\ ho\ng klei ênguôt hn^ng kơ khua g^t gai Đảng êlâo dih Đỗ Mười, jing khua kia\ kriê je\ giăm ho\ng mnuih [uôn sang nanao:

“Klei khua g^t gai Đảng êlâo dih Đỗ Mười đue# naokâo [uh ênguôt snăk, lehana\n mâo ai tiê ]ia\ng bi juh găp djuê, kyuadah `u jing leh sa ]ô khua g^t gai gưl dlông jih ai tiê kơ lăn ]ar. Khua g^t gai Đảng Đỗ Mười mâo klei je\ giăm ho\ng mnuih [uôn sang, mđing hmư\ klei blu\ mơ\ng mnuih [uôn sang. Hlăm ênuk bi blah ktang ph^t, lehana\n wa\t hlăm ênuk êđăp ênang, hla\m klei ru\ mdơ\ng lăn ]ar, khua g^t gai Đảng Đỗ Mười mâo leh klei duh myơr pro\ng, kâo lehana\n mnuih [uôn sang mpo\ snăk kơ khua g^t gai”.

Ho\ng klei mpu\ akâo bi ktlah ho\ng Khua g^t gai Đảng je\ giăm, êdu êun ho\ng mnuih [uôn sang Việt Nam.

                                    Y-Khem pô ]ih hlo\ng răk