VOV4.Êđê – Lo\ w^t ho\ng klei hd^p mda aguah tlam leh du\m hruê ma\ brua\ hla\m Êpul kahan, lu phung kahan hđa\p lo\ mđ^ lar knhuah gru l^ng kahan Awa Hồ, jing mnuih ba ako\ hla\m hdra\ msir klei ư\ êpa, bi hro\ klei [un knap, mkra mlih klei hd^p. Kahan hđa\p Ya Tu\ng, mnuih djuê ana Ch’ru, ti thôn Kga\ngọ, sa\ Proh, kdriêk Đơn Dương, ]ar Lâm Đồng jing sa ]ô kahan mse\ sna\n. ~u amâo dôk guôn klei Knu\k kna đru ôh, [ia\dah ]o\ng pô g^r ktưn kpưn đ^ tlaih mơ\ng [un, lehana\n lo\ iêu mtru\t, đru kơ phung mka\n hra\m mb^t g^r ktưn, mko\ mkra kr^ng [uôn sang mrâo [rư\ hruê [rư\ yâo m’ak.

Thu\n 1986, Ya Tu\ng, mnuih djuê [ia\ ti [uôn Kga\ngo\, sa Proh, kdriêk Đơn Dương, ]ar Lâm Đồng, nao mu\t kahan hlăk 20 thu\n nao hlăm kdrăn blah Campuchia. Leh rue# w^t mơ\ng kahan, Yatu\ng hd^p ho\ng [uôn sang, g^t kt^r duah [ơ\ng. đru găp djuê, lehana\n mnuih riêng gah mko\ mjing klei hd^p mrâo. Mơ\ng 2 sao lăn am^ ama mbha, Yatu\ng g^r kt^r hriăm êmuh ba yua hdră ngă brua\ mrâo ]ia\ng mđ^ boh mnga ba w^t, mđ^ kyar klei hd^p mda.

Kyua kreh kru`, êngao ana\n lăn pla mjing [rư\ hruê [rư\ lo\ po\k mlar 1,2ha mdiê lo\, 5 sao war djam, Yatu\ng lo\ rông êmô, lehana\n lu mnua\ ada mkăn. Mơ\ng ana\n klei hd^p mda mâo klei bi mlih, dưi ba w^t du\m êtuh êklăk prăk/thu\n. Ho\ng sang hlang mtih kđuh hlăk ana\n ara\ anei mâomdơ\ng leh sa boh sang pro\ng kjăp siam. Tui si yatu\ng, mâo boh tu\ dưn anei kbia\ hriê mơ\ng klei g^r kt^r ngă brua\ knua\, amâo lo\ jưh knang kơ klei knu\k kna đru ôh

“Sa kdrê] lăn am^ ama mbha, sa kdrê] lo\ mkuôm pioh duah blei thiăm lăn ala, amâo mâo klei đru mơ\ng êngao ôh, kno\ng dua ung mo# g^r kt^r ma\ brua\ đu]. Lăn Đơn Dương lu mnuih bi pla djam mtam, snăn kâo nao hriăm êmuh mơ\ng ayo\ng adei djuê lar. Leh kơ ana\n mlih mơ\ng lăn lo\ pla djam mtam mâo 6;7 thu\n ho\ng anei leh. Hlăk êlâo adôk dleh dlan hlăm klei ma\ brua\, [ia\dah [rư\ [rư\ dơ\ng mưng, lehana\n ara\ anei thâo leh”.

Mđ^ h^n knhuah gru l^ng kahan awa Hô, êngao kơ g^r duah [ơ\ng mđ^ kyar klei hd^p go\ sang, rông anak tu\ jing. Yatu\ng lo\ jing sa ]ô mnuih jih ai tiê hgu\m hlăm brua\ yang [uôn. ~u jing nanao mnuih ba êlan êlâo ngă jăk djăp hdră êlan mơ\ng Đảng, knu\k kna. Mơ\ng ana\n, Yatu\ng mâo mu\t hlăm Đảng, lehana\n kơ ana\n djo\ ruah ngă khua kia\ kriê brua\ Đảng [uôn.

Amâo mâo djo\ kno\ng thâo duah [ơ\ng kơ go\ sang, Yatu\ng kreh đru ba, ktrâo ata\t lu mnuih hlăm [uôn, lehana\n [^ng kahan hđăp. Lehana\n, mtru\t mjhar mko\ mjing keh bi đru [^ng kahan hđăp dleh dlan, mjing klei găl ]ia\ng kơ digơ\ kpưn đ^ mko\ mjing klei hd^p mrâo.

“Kahan hđăp brei mâo ai tiê thâo bi hmô jăk hlăm djăp mta klei, brua\ đảng nah dlông đru leh pô mơ\ng klei hriăm êmuh, bi mguôp, ba yua klei kreh knhâo, hlăm klei ma\ brua\.Kbia\ hriê mơ\ng ai tiê bi hgu\m mguôp mah jia\ng, kâo ngă leh lu brua\ bi đru hruê ai, hdră ngă brua\. Lehana\n ayo\ng adei mkăn k[ah prăk snăn kâo brei digơ\ ]an amâo mâo t^ng mnga ôh ]ia\ng hrăm mb^t mđ^ kyar”.

Tui si Nguyễn Danh, Khua êpul hgu\m phung kahan hđăp sa\ Proh, kdriêk Đơn Dương, ho\ng ai tiê l^ng kahan awa Hô, kahan hđăp Yatu\ng kpưn đ^ tlaih mơ\ng klei dleh dlan ]ia\ng mâo sa klei hd^p jăk yâo, lehana\n lo\ thâo đru ba mnuih dôk hlăm klei k[ah, mđ^ kyar klei hd^p. Anei jing sa gru bi hmô jăk, năng bi mni êdi.

“Ya tu\ng jing sa ]ô mnuih thâo bi đru êdi, đru leh lu ayo\ng adei tlaih mơ\ng klei dleh dlan. Lehana\n kreh bi tuôm jê` jê` bi mđ^ ai hlăm lu mta klei kơ brua\ duah [ơ\ng, kơ brua\ ra\ng mgang klei êđăp ênang kđi ]ar, păn kjăp nanao djăp mta boh klei hlăm alu\ wa\l lehana\n ngă leh lu brua\ hlăm êpul hgu\m ho\ng klei tu\ dưn”.

Ho\ng klei pral kdal, lehana\n bo\ ho\ng klei thâo g^r ]ia\ng kpưn đ^ tlaih mơ\ng klei dleh dlan, kahan awa Hô Ya Tu\ng mâo ma\ leh lu klei bi mni mơ\ng du\m êpul hgu\m lehana\n brua\ sang ]ư\ êa alu\ wa\l.

                             Y-Khem pô ]ih hlo\ng răk