---------------------------------

VOV4.Êđê – Hla\m du\m thu\n gia\m anei, ti ]ar Kontum, ênha\ dliê mâo du\m pô dliê jing Êpul brua\ knu\k kna alu\ wa\l pha\n jao kơ du\m go\ êsei lehana\n êpul kriê dla\ng, ra\ng mgang [rư\ hruê [rư\ đ^. 22 pô dliê jing Êpul brua\ knu\k kna ti ]ar Kontum mâo kriê kja\p leh dua hdra\ pha\n jao kriê dla\ng, ra\ng mgang, ana\n jing pha\n jao kriê dla\ng ra\ng mgang dliê kơ du\m go\ êsei mnuih [uôn sang lehana\n pha\n jao kơ êpul êya mnuih [uôn sang dôk. Sna\n, ti hdra\ sra\ng ba w^t klei tu\ dưn h^n?

Hruê 22/5/2018, Knơ\ng bruă Lo\ hma leh ana\n Mđ^ kyar kr^ng [uôn sang, Keh đru Răng mgang leh ana\n Mđ^ kyar dliê ]ar Kon Tum mâo leh klei đru k]e\ kơ Knơ\ng bruă sang ]ư\ êa ]ar anei bi mklă Hdră mtru\n mrô 510 mkra mlih Hdră bruă bhăn jao kriê dlăng, răng mgang dliê wưng thu\n 2016 – 2020. Hluê ho\ng ana\n, ênhă dliê mâo phăn jao kơ go\ êsei grăp ]ô mnuih, êpul êya alu\ wa\l kriê dlăng răng mgang đ^ h^n mkă ho\ng thu\n 2017 truh êbeh 26 êbâo 700 ha, mđ^ ênhă dliê bhăn kriê dlăng truh êbeh 149 êbâo 200 ha, truh giăm 55% ênhă dliê mơ\ng pô dliê jing knơ\ng bruă Knu\k kna. Hồ Thanh Hoàng, khua Keh prăk đru Răng mgang leh ana\n Mđ^ kyar dliê ]ar Kon Tum la] sơnei, bruă mđ^ ênhă dliê phăn jao kơ mdê go\ êsei leh ana\n êpul êya kriê dlăng răng mgang jing gru knăl jăk hlăm bruă hluê ngă hdră êlan tla prăk kriê dlăng wa\l dliê mơ\ng alu\ wa\l:

“Mnuih [uôn sang mâo klei thâo săng klă, bruă răng mgang dliê ]ia\ng mâo prăk răng mgang wa\l dliê jing 1 bruă ngă jăk, Digơ\ bi răng mgang dliê ho\ng klei jăk h^n êdi ]ia\ng dưi tla prăk răng mgang wa\l dliê đ^ h^n”.

Ho\ng du\m anôk bruă, pô dliê, bruă mđ^ ênhă dliê phăn jao kơ go\ êsei, mdê asei mnuih kriê dlăng răng mgang jing hdră êlan yuôm bhăn. Kyua anei jing hdră bruă phu\n k`ăm bi kah tui] hnơ\ng boh tu\ dưn mơ\ng hdră êlan tla prăk kriê dlăng wa\l dliê ho\ng mnuih [uôn sang.

Êngao kơnăn, êpul knuă druh kriê dlăng răng mgang dliê mơ\ng grăp anôk bruă adôk [ia\ đei mse\ si ara\ anei, sơnăn mâo boh tu\ dưn h^n bi jao dliê kơ mnuih [uôn sang, êpul êya ti ana\n kriê dlăng răng mgang. }ia\ng hluê ngă jăk hdră mtru\n anei, tui hluê si klei mâo, grăp anôk bruă mâo klei hro\ng ruah kơ hdră kriê dlăng răng mgang dliê kơ go\ êsei, mdê asei mnuih amâo dah phăn jao kơ êpul êya mnuih [uôn sang.

Ti Knơ\ng bruă Trách nhiệm hữu hạn dliê kyâo Kon Plông, k]ưm thu\n 2018, Knơ\ng bruă anei ruah mă hdră phăn jao kơ 46 êpul êya leh ana\n 1 êpul bruă ]ia\ng kriê dlăng răng mgang giăm 22 êbâo ha dliê, [ia\dah amâo bhăn jao kơ go\ êsei, mdê asei mnuih ôh. Hluê si khua g^t gai Knơ\ng bruă, hdră phăn jao dliê kơ êpul êya mrâo mđ^ lar bruă nga\ mơ\ng mdê asei mnuih ăt mse\ mơh wa\t ho\ng êpul êya hlăm hdră bruă kriê dlăng răng mgang. Lu thu\n hluê ngă bruă kriê dlăng răng mgang dliê mb^t ho\ng êpul êya, ayo\ng A Đrue#, să Đăk Long, kdriêk Kon Plông brei thâo:

“ Bruă kriê dlăng răng mgang asei mlei kâo ăt mse\ mơh iêu la], mtô mblang kơ du\m go\ êsei thâo hdră kriê pioh grăp ]ô mnuih bi mđing dlăng, ]ia\ng răng mgang dliê kơ asei mlei pô ăt mse\ mơh kơ jih jang mnuih [uôn sang dưi tu\ prăk tal kriê dlăng wa\l dliê. Sơnăn lu êdi grăp mlan mko\ mjing bruă hiu suang kih mdoh leh ana\n s^t [uh klei uă druôm kyâo soh ho\ng hdră bhiăn, sơnăn mnuih [uôn sang ]o\ng nao kih mdoh mtam”.

Klă s^t brei [uh ti ]ar Kon Tum ara\ anei mâo 2 hdră, phăn jao dliê kơ go\ êsei mdê asei mnuih leh ana\n jao kơ êpul êya alu\ kriê dlăng răng mgang ăt mâo mb^t. Tăp năng hlăm 1 anôk bruă pô dliê ăt krơ\ng kjăp 2 hdră phăn jao anei. Jing alu\ wa\l mâo 106 êbâo ha dliê, Trịnh Xuân Lộc, k’iăng khua Knơ\ng bruă sang ]ư\ êa kdriêk Đăk Glei brei thâo:

“Kdriêk bhăn jao leh kơ du\m êpul êya, go\ êsei kriê dlăng ho\ng 175 êpul êya mnuih [uôn sang, 450 go\ êsei. Boh ik gơ\ hlăm du\m thu\n êgao Knơ\ng bruă sang ]ư\ êa kdriêk jao lăn jao dliê 50 thu\n ênhă pro\ng giăm 6 êbâo ha kơ 18 êpul êya ti 6 anôk bruă, alu\ wa\l, leh ana\n 245 go\ êsei wưng bi k]ah 50 thu\n”.

Khă gơ\ amâo djo\ [ia\ ôh klei blu\ hrăm la] sơnei, s^t leh mâo du\m anôk bruă mơ\ng knu\k kna jing pô dliê tu\ ma\ phăn jao kriê dlăng răng mgang dliê, sơnăn khă gơ\ jing go\ êsei amâo dah êpul êya mnuih [uôn sang ăt mâo klei đua klam hlăm bruă răng mgang ênhă dliê leh jao. Khă sơnăn hlăm thu\n 2018 anei, ti ]ar Kon Tum mâo lu anôk bruă, pô dliê lui he\ hdră phăn jao dliê kơ go\ êsei, mdê mnuih ]ia\ng ruah mă hdră phăn jao kơ êpul êya alu\ kriê dlăng răng mgang.

                                                H’Mrư pô ]ih hlo\ng răk