Klei ]ih tal 3: Mđ^ brua\ klam, brei mâo klei thâo uê`
VOV4.Êđê - Hla\m 2 hdra\ mđung êlâo, hmei hlak mblang leh kơ mta phu\n lehana\n klei dôk mâo nga\ lui] truh du\m êbâo ha dliê. Klei anei brei [uh hdra\ ra\ng mgang lehana\n mđ^ kyar dliê jing leh brua\ mjê] êdi ti kr^ng La\n Dap kngư hla\k ênha\ dliê, hnơ\ng tu\ ja\k dliê dôk tru\n hro\ pral êdi, lu boh klei hla\m yang [uôn, brua\ ra\ng mgang wa\l hd^p mda kbia\ hriê lu klei truh jhat. Boh nik, ti du\m hdra\ brua\ brei mưn yua la\n dliê, du\m klei amâo djo\, gun kpa\k hla\m hdra\ mtru\n dôk kpa\k đuôm nga\ kơ du\m klei truh jhat mơ\ng klei lui] liê [rư\ hruê [rư\ kjham h^n. Klei Anôk dla\ng brua\ Đảng ba mdah Hdra\ mtru\n mrô 13 thu\n 2017, kơ klei mđ^ h^n brua\ đua klam mơ\ng Đảng ho\ng brua\ kriê dla\ng, ra\ng mgang dliê, dôk brei du\m ]ar bi mlih kluôm lehana\n kla\ s^t hla\m brua\ kriê dla\ng, ra\ng mgang dliê lehana\n g^t gai, mta\ kơ du\m Phu\n, anôk brua\ mko\ mjing klei bhia\n tliêr kja\p kơ brua\ anei.
Sa hlăm du\m ]ar ti Lăn Dap Kngư pral ]oh ]ua\n “Mđ^ brua\ klam mơ\ng Đảng hlăm brua\ răng mgang lehana\n mđ^ kyar dliê” jing ]ar Daklak, êjai brua\ Đảng ]ar mâo asa\p mtru\n mrô 34 mơ\ng mlan 1/2015, êlâo kơ asa\p mtru\n mrô 13/2017 mơ\ng êpul kia\ kriê brua\ Đảng. {ia\dah, leh giăm 4 thu\n hluê ngă asa\p mtru\n mơ\ng brua\ Đảng ]ar, giăm 2 thu\n hluê ngă asa\p mtru\n mơ\ng Gưl dlông, Daklak mrâo mâo leh, lu ăt jing hra\ mơar klei g^t gai. Ti du\m sa\ hmei ksiêm duah, phung khua kia\ kriê brua\ sang ]ư\ êa alu\ wa\l amâo mâo bi êdah ôh brua\ klam pô, lehana\n kăn ]oh ]ua\n lei brua\ klam kơ pô. Mse\ ho\ng kdriêk Êa Sup, jing anôk lu ênha\ dliê mâo jao kơ phung duh mkra, Khua knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa sa\ Êa Bung brei thâo, klei sa\ amâo mâo dưi ngă brua\ ho\ng phung duh mkra mâo klei hưn mơ\ng sui leh:“Hmei amâo mâo dưi ngă brua\ ôh, lehana\n mâo leh klei hưn ho\ng kdriêk mtam. Leh mâo du\m klei gun kpăk, iêu pô dliê hriê bi k[^n ]ia\ng bi trông ruh mgaih, di`u amâo mâo ]ia\ng hmư\ ôh đ^ng blu\ iêu. Snăn si thâo lo\ ngă? Di`u amâo mâo mđing kơ brua\ sang ]ư\ êa sa\ ôh”.
Khua sa\ Ia Tơmôt, ăt la] amâo mâo dưi gang ôh klei bi rai dliê, bi ks^ng mia\ lăn dliê“Dliê leh jih rai, lăn dliê bi ks^ng mia\, jing mnuih mơ\ng anôk mkăn hriê, amâo mâo djo\ mnuih hlăm alu\ wa\l ôh. Kyuana\n, ho\ng phung anei, hmei amâo mâo dưi ksiêm lehana\n mghaih msir brua\ knua\”.
Ksiêm duah klei anei ti kdriêk, ăt hưn kla\ mơh klei amâo mâo dưi ngă brua\. Nguyễn Văn Đông, khua knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa kdriêk Êa Sup brei thâo, kdriêk mâo mtru\n leh djăp mta hra\ mơar g^t gai, ktrâo ata\t, [ia\dah klei kia\ kriê răng mgang dliê amâo mâo boh tu\ dưn ôh. Wa\t ho\ng brua\ w^t la] klei êmuh: Boh s^t ênha\ dliê ti alu\ wa\l du\m adôk, ăt jing klei dleh dlan, lehana\n kăn thâo b^t rei hlei đua klam brua\ anei:“Tơdah ]ia\ng kơ thâo kla\, snăn bi nao mka\. {ia\dah brua\ mka\ boh s^t ăt ka tuôm ngă. Anei jing klei awa\t êdi hla\m lu thu\n êgao, lu ênha\ dliê dôk hlăm alu\ wa\l hdră brua\ brei mưn lăn, mưn dliê. Kyuana\n ]ia\ng bi kla\ klei ana\n brei nao bi mka\, [ia\dah brua\ mka\ t^ng lu] liê lu prăk kăk snăk, ara\ anei brua\ anei kdriêk amâo mâo dưi klam ôh”.
Tui si asa\p mtru\n mrô 13/2017 mơ\ng Êpul kia\ kriê brua\ Đảng, kơ brua\ klam mơ\ng Đảng hlăm klei răng mgang lehana\n mđ^ kyar dliê, hlăm thu\n 2018 anei, du\m ]ar “Bi mghaih msir bi leh klei bi mia\, ks^ng mia\ lăn dliê soh ho\ng klei bhiăn; bi leh brua\ jao lăn, jao dliê, mkăp hra\ tu\ yap klei dưi dja\ yua lăn dliê kơ du\m êpul brua\, mnuih, go\ êsei lehana\n yang [uôn”. {ia\dah, anei jing brua\ pătdah amâo mâo dưi ngă ôh, kyuadah ]ia\ng mâo hdră ngă brua\, du\m ]ar bi t^ng mka\ yơh kơ klei bi mlih mnơ\ng dhơ\ng mâo hla\m lăn dliê.
{ia\dah hlăm ana\n, amâo mâo djo\ kno\ng phung duh mkra ôh mưn yua lăn dliê, du\m Êpul brua\ kia\ kriê dliê, du\m knơ\ng brua\ dliê kyâo knu\k kna, ăt lo\ ngă bi êdu êdo\k klei brua\ sang ]ư\ êa g^t gai, lehana\n kia\ kriê, ho\ng du\m klei di`u hâo mdah amâo mâo s^t. Lu êpul êya sa ai mơ\ng ho\ng phung kne\ tle\ kyâo, di`u ua\ druôm, bi rai dliê, ks^ng mia\ lăn dliê, mjing lăn dliê jing lăn pla mjing, jing lăn dôk kơ găp djuê, kơ go\ sang di`u. Leh du\m klei duah m]eh luar pro\ng dưi hmao [uh he\, Gialai brei ngă klei ksiêm dlăng jih jang 22 Êpul brua\ kia\ kriê dliê ako\ êa ]ar; Daklak mta\ kơ phung khua dliê pral mâo klei lo\ w^t ksiêm dlăng jih jang dliê hrông, w^t ngă klei hâo mdah. Daknông ba phat mkra leh truh 55 ]ô knua\ druh, lehana\n lu phung mkăn tuôm ho\ng klei mtru\n prăk mlan, lehana\n truh kơ klei phat mkra…
Tui si k’ia\ng khua nai pro\ng, nai pr^n Bảo Huy, khua mtô kơ brua\ kia\ kriê dliê, lehana\n lăn dliê, mơ\ng sang hra\ Đại học Tây Nguyên, ]ia\ng kơ brua\ răng mgang, mđ^ kyar dliê djo\ ho\ng klei hd^p mda ara\ anei, phung khua kia\ kriê djăp alu\ wa\l brei bi mâo ênoh hâo mdah bi kla\, lehana\n ênoh ksiêm yap kno\ng dưi ngă 5 thu\n sa blư\. Hrô kơ ana\n brei mâo klei ]o\ng ngă, ba yua hdră ma\ brua\ mrâo mrang, ]ia\ng ksiêm mkla\ bi nik klei jing hlăm dliê:“Ara\ anei ho\ng kdrăp ma\ rup mơ\ng vệ tinh snăn s^t nik srăng dưi mghaih msir klei anei, sitôhmô srăng dưi ksiêm dlăng klei bi mlih hlăm dliê hlăm knua\ điêt. Mâo ala ta] êngao dôk đru drei lu êdi kơ brua\ anei, lehana\n hlăk ba yua ti Knơ\ng g^t gai brua\ dliê kyâo. {ia\dah, ti ala ]ar drei, kreh [uh, ]ia\ng bi mâo s^t ênoh ana\n jing ngă lu mta hdră ngă brua\ ho\ng lu mta hra\ mơar bi kla\, snăn kơh dưi ngă. Klei anei djăp mta brua\ amâo lo\ truh ngă jê` jê` ôh, jing amâo lo\ djo\ ôh ho\ng hdră mtru\n”.
Mb^t ho\ng djăp mta klei gun kpăk kơ hdra\ ngă brua\, lehana\n kơ klei luar ngă amâo mâo s^t mơ\ng du\m êpul brua\ kia\ kriê dliê, knơ\ng brua\ dliê kyâo, lehana\n klei phung duh mkra mưn yua lăn dliê, mưn dliê amâo mâo bi mguôp hlăm brua\ mđ^ kyar dliê ti Lăn Dap Kngư, kyuadah adôk gun kpăk mơ\ng du\m hdră êlan ma\ brua\ dleh dlan. Tui si Trương Thanh Tùng, k’ia\ng khua knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa ]ar Daknông, dôk hlăm klei dưi pô, ]ar mâo leh du\m mta mtru\n bi mghaih msir ktang ho\ng phung ngă soh hlăm brua\ răng mgang, lehana\n mđ^ kyar dliê, [ia\dah brua\ anei kla\ s^t ka mâo klei tu\ dưn ôh, tơdah leh mâo klei sa ai mơ\ng gưl dlông:“}ia\ng snăk mâo hdră êlan bi sa hnơ\ng mơ\ng gưl dlông, bi mâo klei bhiăn phat mkra bi ktang ho\ng phung bi rai dliê, wa\t hlăm brua\ ba phat kđi, krư\ kđăl, lehana\n đu\ bi kmhal, bi tơdah drei kno\ng ba phat kđi đui] ka djăp ôh. Lo\ dơ\ng đu\ bi kmhal ho\ng klei ktang, snăn kơh ]h^ndah mâo klei tu\ dưn. Lo\ mđ^ klei dưi pro\ng h^n kơ knua\ druh gak răng dliê kyâo, lehana\n [uah mkra phat kđi ktang mơh ho\ng hlei pô knua\ druh ngă soh”.
Tui si mta mtru\n, dliê jing ngăn do\ ]o\ng mâo, yap jing ngăn do\ knu\k kna, mơ\ng knu\k kna jing pô kia\ kriê. Ti Lăn Dap Kngư, ngăn do\ anei hlăk jao he\ kơ du\m êtuh phung duh mkra la]dah hluê ngă hdră brua\ mưn dliê, mưn lăn dliê. {ia\dah boh s^t, hdră bhiăn kno\ng mtru\n “Knu\k kna mâo brua\ klam t^ng tla prăk kơ pô dliê tuôm ho\ng klei lo\ sua ma\ w^t lăn dliê” Ka mâo ôh hdră mtru\n ]oh ]ua\n kơ brua\ ]iu hnô kơ knu\k kna, tơdah ngă lu] rai dliê. Boh mơ\ng klei ana\n “Jao brua\ klam kơ pô dliê ho\ng boh tu\ dưn brua\ răng mgang dliê” Tui si hdră mtru\n mrô 1685/2011 mơ\ng khua knu\k kna amâo dưi hluê ngă ôh. Du\m êtuh phung duh mkra lui êruh brua\ răng mgang, phưi tha dliê hlăm klei bi rai, ngă lu] liê du\m êbâo êklai prăk, [ia\dah brua\ brei ]iu hnô klei lu] liê ngăn do\ amâo mâo boh tu\ dưn ôh.
Mđ^ h^n brua\ Đảng klam hlăm brua\ răng mgang lehana\n mđ^ kyar dliê, mse\ ho\ng ho\ng asa\p mtru\n mrô 13-CT/TW mâo bơ\k bâo leh jing mđ^ brua\ klam kluôm dhuôm, ]ia\ng bi mnga] brua\ thâo uê` mđing mơ\ng grăp êpul brua\, mnuih mơ\ng gưl dlông truh kơ nah gu\, mơ\ng klei bi leh hdra\ êlan ]ia\ng bi mâo klei tu\ dưn brua\ knua\ kia\ kriê. }ia\ng dưi bi s^t klei anei, hlăm brua\ kia\ kriê g^t gai amâo mâo djo\ kno\ng bi mâo klei kreh knhâo, [ia\dah brei mâo klei bhiăn ngă brua\ kjăp. Mse\ snăn kơh, klei mtah mda mơ\ng dliê ti Lăn Dap Kngư dưi hlua\ mda, rơ\ng s^t kơ alu\ wa\l mâo klei đ^ kyar kjăp./.
Drei dưi hmư\ klei ]ih tal 2 hluê si êlan link anei:
Viết bình luận