Amăng sang phrâo man pơdong lăng hiam klă agaih gông, tha plơi ơi Kră Jăn ha Nhang, plơi Đam Pao, să Phú Sơn Lâm Hà, tơring čar Lâm Đồng, ăt pioh lu mông wăn amăng bruă mơ̆ ñu lăi ñu yơh gơgrong ba: jak iâu mơnuih ƀôn sang djă piho bruă mă pơkra ming gơnam gru đưm djuai ania. Sang anŏ ñu hơmâo 5 hektar đang kơphê, hrŏm hăng 100 phun boh durian (sầu riêng) hăng bruă mơñam mrai, rơngaih mrai đưm hơmâo djru kơ tơlơi hơdip mơda sang anŏ dưi hơđong. Samơ̆ tơlơi mơ̆ tha plơi hơ̆k mơak hloh lĕ amăng lan sang ñu pô, tha plơi man pơdong sa boh sang gru đưm djuai ania hăng pơƀuh glăi tơlơi hơdip mơda, dŏ dong ƀong huă đưm djuai ania K’Ho Čil.
Dơ̆ng mơ̆ng bruă mă mơ̆ng ta pô, tha plơi ơi Kră Jăn Ha Nhang hyu pơtô lăi, jak iâu mơnuih ƀôn sang dŏ djă pioh bruă rơngaih mrai đưm mơñam abăn akhăn, eng ao gru grua djuai ania. Mơak biă mă ñu lơ̆m plơi Đam Pao, bruă mơñam mrai đưm ăt dŏ hơmâo lu sang anŏ mơñam hăng djă pioh:
“Pơ anai, hơmâo giăm 300 boh sang anŏ djuai ƀiă, ngă bruă rơngaih mrai, mơñam eng ao gru grua, rơbêh 225 boh sang anŏ dŏ djă pioh. Ƀing ană amôn mơ̆ng 15 thun truh pơ yă tha 70 thun, 80 thun hai đah kơmơi hrơi lêng kơ thâo mơñam mrai soh. Ƀing yă amăng mông wăn bruă pưk hmua dŏ pơ sang lĕ rơngaih mrai yơh, mơñam eng ao, abăn khăn, sĭ ĕp prăk hơmâo hmăI mơ̆n 300, 400 rơbâo prăk tui hluai mơta bơnal pơhrui gliă hơđong mơ̆n”.
Tơlơi ră ruai ƀơi Đam Pao brơi ƀuh, bruă ngă pơkra ming gơnam gru grua ăt jing sa črăn bruă djă pioh gru ama grua amĭ amăng tơlơi hơdip mơda rơnuk anai, biă mă ñu bruă mơñam mrai djru mơnuih ƀôn sang hơmâo prăk pơhrui glăi hăng bruă ngă đưm dưi djă pioh kơ rơnuk tơdơi thâo.
Hăng ƀing arăng đăo kơnang, tơlơi pơtrut pran jua blunh hlâo lĕ mơ̆ng bruă ba jơlan hlâo djop bruă. Lơ̆m tha plơi pô ngă hlâo lĕ, tơlơi pơhiăp mơ̆ng ñu jing jĕ giăm hloh hăng ană plơi pla, djru pơsir tum teč amăng bruă anet, rơđah rơđong, tơlơi pơhiăp anun djru kơ arăng hmư̆ tañ mut tơma amăng pran jua hloh. Anai yơh tơlơi mơ̆ gong gai kơnuk kơna ƀơi plơi pla Phú Sơn Lâm Hà čih pioh ƀuh rơđah biă mă tơdơi kơ dăp glăi plơi pla, pơmut hrŏm ngă hơbôt sang bruă, mơnuih apăn bruă djop plơi pla.
Ayong Ha Mi, mơnuih djru bruă anom Gru grua-Mơnuih mơnam să Phú Sơn Lâm Hà, brơi thâo: ƀơi 4 boh plơi pla hơmâo lu mơnuih ƀôn sang djuai ƀiă, tơlơi pơhiăp mơ̆ng ƀing tha plơi ñu pơtrut pran jua mơnuih ƀôn sang gưt hiăp hloh sit pơtô lăi.
“Amăng mông jơnum ƀing tha plơi hmư̆ tha plơi đĭ pơhiăp lĕ arăng đăo kơnang hăng gưt hiăp biă, hơmâo tơlơi pơtô ba, jak iâu ngă tui, tơlơi tha plơi pơtô lăi bơwih ƀong huă rơgơi, djă pioh gru ama grua amĭ hăng bruă kơđi čar, pơgang rơnuk rơnua mơnuih mơnam. Ƀing tha plơi hur har biă mă lăi pơthâo tơlơi kiăng mơ̆ng mơnuih ƀôn sang”.
Pơtong rơđah ƀing tha plơi, mơnuih arăng đăo kơnang jing pô pơtruh brơi plah wah khua mua ping gah, djop gưl, gong gai kơnuk kơna hăng mơnuih ƀôn sang, hơdôm thun laih rơgao, djop sang bruă ping gah, gong gai kơnuk kơna hăng khul grup mơnuih mơnam ƀơi Lâm Đồng đing nao ngă tui djop jơlan hơdră djơ̆ tơlơi pơtrun; amăng anun djru brơi tơlơi pơhing, pơtô hrăm brơi tơlơi thâo, đing nao tong ten tơlơi hơdip mơda mơnuih ƀôn sang. Yom hloh dơ̆ng lĕ ngă gêh găl ƀing khua ƀôn, tha plơi gơgrong tong ten kơnuih gơñu amăng plơi pla.
Ƀơi să tơnap tap hloh Sơn Điền, ơi Trịnh Văn Dũng, Khua anom Gru grua-Mơnuih mơnam să brơi thâo, bruă ngă hrŏm ƀing tha plơi, mơnuih arăng đăo kơnang dưi pơphun na nao re se đôč. Gong gai kơnuk kơna hơmâo jak iâu ƀing tha plơi, mơnuih arăng đăo kơnang jơnum hrŏm, lăi pơthâo tơlơi pơhing jơlan hơdră ping gah, tơlơi phiăn kơnuk kơna pioh pơtô brơi mơnuih ƀôn sang hăng tơlơi pơhiăp djuai ania pô jĕ giăm, amuñ thâo hluh.
“Mơ̆ng akŏ thun să hơmâo dăp bruă wai lăng djru ba ƀing tha plơi, khua ƀôn mơnuih arăng đăo kơnang amăng plơi pla kah hăng ngă hrŏm hơdôm mơta bruă phun. Amăng mông jơnum ping gah, jơnum min mơnuih ƀôn sang să ăt jak iâu ƀing tha plơi nao pơhmư̆ hrŏm kiăng pơčrong sai hơdôm boh yom phun djơ̆ hrŏm, hmư̆ lăi pơthâo jơlan hơdră, hră pơtrun mơ̆ng ping gah, tơlơi phiăn kơnuk kơna, glăi pơtô brơi mơnuih ƀôn sang amăng să Sơn Điền”.
Mơ̆ng bruă jak iâu pơđĭ kyar, djă pioh gru grua truh pơ bruă pơsir tơlơi pơdjơ̆ sao nao rai hăng pơtô ba tơlơi phiăn kơnuk kơna, pơgăn tơlơi soh sat črih čruai mơnuih mơnam hăng ngă hrŏm hơbô̆ bruă git gai wai lăng mơnuih mơnam plơi pla, hăng kual mơnuih ƀôn sang djuai ƀiă dŏ, tơlơi gơgrong mơ̆ng ƀing tha plơi prong biă mă. Ơi Bùi Ngọc Sơn, Kơ-iăng khua Gơnong bruă Djuai ania hăng Tơlơi đăo tơring čar Lâm Đồng, brơi thâo, pơđĭ tui tơlơi gơgrong mơ̆ng ƀing tha plơi, mơnuih arăng đăo kơnang amăng plơi pla yom biă mă kiăng ba jơlan hơdră, hră pơtrun mơ̆ng ping gah, tơlơi phiăn kơnuk kơna truh pơ mơnuih ƀôn sang, laih anun tơlơi kiăng mơ̆ng mơnuih ƀôn sang plơi pla dưi lăi pơthâo glăi hăng gong gai kơnuk kơna thâo mơ̆n.
“Tơdơi kơ pơmut hrŏm tơring čar, khul mơnuih arăng đăo kơnang amăng tơring čar hơmâo 883 čô. Mơnuih arăng đăo kơnang ră anai gơgrong prong biă mă, djru man pơdong, anăp nao pơtô lăi, jak iâu mơnuih ƀôn sang ngă djơ̆ jơlan hơdră, hră pơtrun, tơlơi phiăn kơnuk kơna. Mơnuih arăng đăo kơnang djru pơtô ba hơdôm mơta tơlơi pơhing pôr pơthâo mơnuih klă, bruă ngă hiam, pơtô brơi ngă hmua, bơwih ƀong huă hăng djru hrŏm pơgang tơlơi rơnuk rơnua hơđong amăng să”.
Tŏ tui tơlơi đing nao mơ̆ng Ping gah, kơnuk kơna pioh kơ mơnuih arăng đăo kơnang amăng plơi pla, kơnôl 20/09/2026, Hră pơtrun mrô 307 mơ̆ng kơnuk kơna sit nik dưi ngă tui, pơtô tum teč jơlan hơdră kơnuk kơna pioh kơ mơnuih arăng đăo kơnang amăng kual plơi pla djuai ƀiă. Hăng rơnoh djru tơlơi pơhing, djru gơnam yua mă bruă, pơtrut pran jua ră anai dưi pơđĭ tui laih. Anai lĕ kơnôl pioh kơ tơring čar Lâm Đồng ăt ngă tui klă tŭ yua hloh jơlan hơdră kơnuk kơna pioh kơ mơnuih arăng đăo kơnang, laih dơ̆ng pran jua kơtang pioh pơtrut ƀing tha plơi mơnuih arăng đăo kơnang ƀơi plơi pla pơđĭ tui kơtang hloh tơlơi glăm ba amăng plơi pla.
Viết bình luận