VOV4.Jarai - Rơbêh kơ 2 thun rơgao, khul Yua kơ čơđai kiăng khăp ƀơi tơring glông Čư̆ Mgar, tơring čar Daklak hmâo pok pơhai lu bruă mă anăp nao ƀing čơđai sang hră ƀun rin, tơnap tap ƀơi plơi pla. Hơdôm bruă mă tŭ yua mơng khul hmâo djru bơwih brơi, pơtô pơhrăm ƀing čơđai, djru pran kiăng ƀing čơđai gir run, hrưn đĭ hrăm hră klă hloh.

Čơkă anung gơnam rơnuč thun hmâo braih, ia tơsâu rơmô hăng sa dua gơnam mă yua hrăm hră, H Yến Niê, hrăm anih 8B, Sang hră gưl 2 Ngô Mây, să Ea Mdroh, tơring glông Čư̆ Mgar, mơ-ak yua kơ gơnam anai djru amĭ ama plai ƀiă prăk mă yua rim hrơi. Drơi pô ñu hmâo dong gơnam mă yua či kiăng kơ bruă hrăm hră. Mrô gơnam anai lĕ mơng rơwang bruă “Djru pran jơlan ataih”, khul Yua kơ čơđai sang hră kiăng khăp tơring glông Čư̆ Mgar ăt ƀơk brơi mơn rim blan amăng giăm truh kơ 1 thun rơgao, pơtrut pran H’ Yến jai gir run hloh dong amăng hrăm hră:

 “Hơdôm hrơi rơgao kâo dưi hmâo čơkă mă prăk djru hrăm hră djru pran jơlan ataih, dưi hmâo ƀing nai djru rim blan ba gơnam brơi tơl sang. Rơngiao kơ anun kâo dô̆ gum hrom anih hrăm kiăng khăp, dưi hmâo ƀing nai pơtô hrơi gah rơngiao kơ mông hrăm tơlơi hrăm toán, văn, tơlơi dêh čar Anglê, dưi pơđok tơlơi akhan hăng ngui ngor. Kâo ƀuh mơ-ak biă hăng ư-ang đăo gơnang hloh, kâo amra gir run hrăm hră klă, triang, hmư̆ amĭ ama pơtô kiăng nai huăi rơngôt".

Djru pran jơlan ataih lĕ rơwang bruă dưi hmâo khul Yua kơ čơđai sang hră kiăng khăp tơring glông Čư̆ Mgar pok pơhai mơng akô̆ thun 2021 kơ čơđai sang hră tơnap tap hăng čơđai djuai ania ƀiă ƀơi tơring glông. Kiăo tui anun, ƀing mơnuih amăng khul amra tô nao rai, pơsur rim sang thâo tơngia "djru pran" kơ sa čô čơđai tơnap tap hăng hơdră djru prăk rim blan amăng hơdôm hrơi ƀing čơđai nao hrăm, sui truh kơ pơđut gưl hrăm. Rơnoh djru lĕ 240 rơbâo rim blan hăng rim čơđai sang hră muai hăng gưl sa, 290 rơbâo prăk rim blan hăng rim čơđai gưl 2. Amăng thun 2021, khul hmâo tô nao rai djru brơi 103 čô čơđai, hăng abih bang mrô prăk giăm truh 150 klăk prăk.

Khul ăt hmâo mơn lu rơwang bruă pơkon pơkĕ hăng čơđai sang hră kual djuai ania ƀiă kah hăng: Anih hrăm kiăng khăp pơtô brơi gah rơngiao kơ mông hrăm ƀơi sang hră kơ čơđai, brơi be rông bơwih ƀong kơ sang anô̆ čơđai sang hră tơnap tap; pơtô luai brơi đô̆č kơ čơđai, pơdŏng Sang kiăng khăp ƀudah ƀơk hơdôm Kơtu hơdrôm hră anih hrăm kiăng pơđĭ tui bôh thâo pơđok hră kơ čơđai.

Biă ñu, amăng tal klin Covid-19 tal 4 gluh đĭ, khul ăt hmâo mơn lu bruă mă djru čơđai sang hră kah hăng jơlan hơdră Hơdrôm hră hrăm kơ čơđai ƀudah ƀơk brơi telephone gum djru hrăm lăng nao rai mơng ataih. Adơi H’ Mít Knul, čơđai sang hră anih 8B, Sang hră gưl 2 Ngô Mây, să Ea Mdroh, tơring glông Čư̆ Mgar, dưi čơkă mă telephone phrâo hăng sim 4G mơng jơlan hơdră lăi pơthâo:

“Amăng hơdôm hrơi rơgao, kâo čơkă mă sa bôh telephone pioh hrăm online. Telephone djru kâo dưi hrăm klă hloh. Kâo ƀuh thâo tơngia kơ ƀing nai biă hăng ƀing neh met wa thâo tơngia hmâo djru kâo, kiăng kâo dưi hrăm hră klă hloh hăng tơdơi anai prong đĭ kâo čang rơmang ĕp hmâo bruă mă hơđong kiăng djru ƀing čơđai ƀun rin tơnap tap kah hăng pô ră anai”.

Dưi pơdŏng mơng blan 8/2019, Khul Yua kơ čơđai kiăng khăp gah Khul čơđai tơring glông Čư̆ Mgar hăng sa ding kơna mơng Bruă gum djru lŏn ia kual Dăp Kơdư (gah Anom gum djru lŏn ia, Khul hlăk ai dêh čar ta). Khul ră anai hmâo 32 čô mơnuih, rim mơnuih sa bruă mă samơ̆ hmâo hrom sa tơhnal pơkă lĕ bơwih brơi, pơtô juăt ƀing čơđai sang hră ƀơi kual tơnap tap. Ayong Mai Văn Chuyền, nai pơtô ƀơi Sang hră gưl 2 Ngô Mây, Khua Khul lăi pơthâo:

“Tơlơi tơnap mơng ƀing čơđai tơdah dưi hmâo tơlơi gum djru mơng djop mơnuih, mơng khul lĕ anun ăt jing pran pơsur kơ ƀing čơđai lăng ƀuh anô̆ yôm mơng tơlơi gum djru mơng abih bang djop mơnuih pioh kơ ƀing čơđai lĕ tơdơi anai amra jing sa tơlơi hrăm pran jua klă kơ ƀing čơđai pơgi kơdih anai. Pơ̆ anăp anai, hăng jơlan gah hăng tơhnal bruă tui anun, khul glăk anăp nao hơdôm jơlan hơdră hmâo tơhnal kơjăp, sui thun hăng hmâo tơlơi pơtrut dơlăm truh ƀing čơđai hăng truh khul grŭp, pơjing tơhnal đing nao mơng djop mơnuih truh bruă pơtô pơhrăm hăng pơđĭ kyar mơng čơđai, biă ñu čơđai ƀơi kual asuek, ataih, kual plơi pla”.

Amăng thun 2021, khul iâu pơhrui hmâo giăm truh 1 klai prăk pioh pok pơhai hơdôm jơlan hơdră. Mơng anun djru hơdôm rơtuh čô čơđai hăng čơđai sang hră dưi čơkă mă. Amai Lý Thị Hồng Trị, Khua Grŭp gum djru lŏn ia kual Dăp Kơdư (gah Anom gum djru lŏn ia, Khul hlăk ai dêh čar) pơsit, anai lĕ sa amăng hơdôm khul gum djru yua kơ khul mơbruă ƀơi Daklak hăng hmâo laih lu tơlơi gum hơgôp klă amăng bruă djru pơgang pơgăn klin Covid-19, dưi hmâo Khul hlăk ai dêh čar bơni amăng thun rơgao.

“Khul mơng ayong Mai Văn Chuyền gir run biă amăng hơdôm bruă gum djru. Ƀơi anai lĕ nai pơtô samơ̆ ƀing čơđai ăt klă mơn hăng hơdôm bruă mă mơng ƀing gơyut tŭ yua biă, tuh pơ plai kơ čơđai sang hră. Bơhmu tu ñu pơtô kơ ƀing čơđai hrăm akă thâo đơi, sang ƀun rin ƀu hmâo tơlơi pioh nao hrăm hră. Djru hơdrôm hră hră čih lom ƀing čơđai prăp či mut hrăm thun hrăm, ao pơđao, hră pơgang gah ia jrao. Anăp brơi ƀing gơyut čơđai sang hră ƀơi kual asuek, ataih kơ ƀing gơyut hmâo bôh thâo hăng gir run yak rơgao tơlơi tơnap”.

Pơđut thun 2021, ƀing ding kơna amăng Khul Yua kơ čơđai kiăng khăp tơring glông Čư̆ Mgar glăi pơƀut jơnum, bơkơtuai kiăng ba tơbiă kơčăo bruă gum djru amăng thun hrăm phrâo. Ăt yua kơ tơhnal pơkă hrom lĕ anăp nao čơđai kual tơnap tap, khul ba tơbiă dong hơdôm jơlan hơdră tŭ yua, kah hăng ƀơk hră pơgang gah ia jrao kơ čơđai sang hră tơnap tap, pok anih hrăm bôh thâo, hơdră phrâo kơ ƀing čơđai dưi djru pran kiăng gum hrom dong ƀing čơđai. Gơnang kơ anun, hmâo lu čơđai dưi gum djru, hmâo dong pơsur hăng ngăn rơnoh pioh hrăm hră, čang rơmang, jing mơnuih hmâo yua kơ sang anô̆, mơnuih mơnam./.

H’ Xíu H’Mốc: Čih – Siu H’ Prăk: Pơblang