Tơkeng thun 1972, jing mơnuih djuai ania Mạ ƀơi să Bảo Lâm 1, tơring čar Lâm Đồng, mơ̆ng anet laih K’Brèm hor kơ tơlơi adoh đưm lơ̆m dŏ ƀơi tơpur, amăng mlăm ngui ngor ƀudah amăng rim bơyan ngă yang rơbang mơ̆ng plơi pla. Lơ̆m 18 thun, K’Brèm kiăo tui ƀing tha plơi, mơnuih kơhnâo či hrăm adoh, atông čing.
Yŭ adoh loong, adoh ting mơ̆ng djuai ania K’Ho, Mạ juăt glông biă, ƀơi anŏ ñu adoh sui mơ̆ng mlăm anai truh mlăm adih. Tơlơi adoh pơhmu hyu hnun hnai, er adoh rơnguă, adoh hrĭ pran sui biă, anun jing čơđai ñu hrăm tơnap, ƀu hơdor đơi ôh. Khă hnun, ƀu lui ôh anŏ yom anun hŭi kơ wơr hĭ, K’Brèm ĕp jơlan ba tơlơi adoh đưm jê̆ giăm hloh hang tơlơi hơdip rơnuk anai: “Hơdôm tơlơi adoh loong, adoh ting đưm adih adoh tơnap biă, hră sui kah mơ̆ng hơdor. Kâo čih tơlơi adoh phrâo dong kiăng ƀing hlăk ai čơđai anet ñu amuñ hmư̆ ƀiă, hơdor tañ mơn, samơ̆ ăt djă mơn gru hiam mơ̆ng tơlơi adoh djuai ania ta pô”.
Mơnuih kơhnâo gru đưm K’Brèm pioh lu mông kơ bruă hyu ĕp čih pioh hơdôm tơlơi adoh đưm mơ̆ng djuai ania K’Ho, Mạ. Hơmâo mơn tal hyu mă bruă sui hơdôm hrơi mơtăm, ƀơi anŏ ñu dŏ ƀơi tơpur hmư̆ ƀing tha adoh tơlơi đưm, ƀơi anŏ ñu kiăo tui neh met nao pơ hmua mơ̆ng mơguah truh yang hrơi lĕ. Mơ̆ng hơdôm wơ̆t hyu tui anun, K’Brèm jing čih pioh glăi 6 tơlơi adoh mơ̆ng djuai ania Mạ đưm, amăng anun hơmâo 4 tơlơi adoh ñu čih pơkra glăi laih anun thim tơlơi adoh phrâo dong samơ̆ ăt djă pioh er phun mơ̆ng djuai ania ñu.
Tơdơi anai, lơ̆m mă bruă ƀơi Anom bruă gru grua tơring glông Bảo Lâm (hơđăp), hơmâo hmư̆ yŭ er adoh, hăng bruă adoh suang mơ̆ng mơnuih ƀôn sang, ñu čih tơlơi phrâo dong kơ tơlơi adoh đưm. Ăt dŏ djă er hơđăp mơn, samơ̆ tơlơi adoh ñu jê̆ giăm hloh hăng tơlơi hơdip rơnuk anai, kiăng ƀing hlăk ai ñu hmư̆ mơak, amuñ thâo hluh, thâo adoh tui amăng mông ngui ngor, pơbưp mơnuih ƀôn sang.
Ƀu kơnong čih pơkra phrâo tơlơi adoh đôč ôh, ơi K’Brèm ăt pioh pran jua pơtô atông čing hăng pơtô adoh kơ ƀing hlăk ai. Truh ră anai, ñu pơtô brơi hơdôm rơtuh čô laih ƀơi sang hră kơnuk kơna čem rông hăng lu plơi pla. Rim thun, ñu pok anih hrăm čing, pơtô adoh kơ ƀing hlăk ai djuai ania K’Ho, Mạ, djru pơjing rai rơnuk tŏ tui djă pioh gru ama grua amĭ. Amai Ka Thổi, djuai ania Mạ ƀơi phường 2 Bảo Lộc, jing sa amăng hơdôm čô hơmâo ơi K’Brèm pơtô, ñu lăi: “Hmư̆ wa Brèm adoh tơlơi adoh gơmơi đưm, ngă glưh pran jua pơhưč pơhač mơtăm. Mơ̆ng anun yơh, kâo gir hrăm adoh či djă pioh, răk lui tơlơi adoh mơ̆ng djuai ania gơmơi”.
Lu tơlơi adoh yua ñu čih tơlơi phrâo kah hăng Kok Kek (Tơlơi pơhiăp mơ̆ng čư̆ siăng kriang pơtâo), Đơs N’hồl (Adoh pơtưh tơdăm dra)...hơmâo ƀing hlăk ai hor hmư̆ biă. Biă ñu, tơlơi adoh Kok Kek hơmâo čih kiăo tui er đưm, anun yơh djru ñu dưi mă pri A ƀơi mông Pơplông Tơlơi adoh đưm Việt Nam thun 2007. Tui hăng lu tha plơi hăng mơnuih kơhnâo amăng plơi, tơlơi yom hloh ƀơi ơi Brèm lĕ ƀu kơnong thâo hluh gru grua djuai ania K’Ho, Mạ đôč ôh, ñu ăt hơmâo pran jua hor či pơtô glăi anŏ yom anun kơ rơnuk tơdơi. Yă Ka Nhék ƀơi să Bảo Lâm 3, tơring čar Lâm Đồng ră ruai: “Amăng rim tơlơi adoh leng kơ hơmâo anŏ hiam, boh pia mơak, pơtô brơi ană mơnuih ta hơdip thâo gum pơgôp, khăp nao rai tơdruă. Tơdah ƀing čơđai dŏ thâo adoh lĕ gru grua djuai ania ta ăt dŏ na nao mơn”.
Mơ̆ng hơdôm tal hyu hơduah ĕp, hrăm tui, mơ̆ng anih hrăm atông čing, tơlơi adoh pơ plơi pla truh kơ hơdôm tơlơi adoh hơmâo mơnuih ƀôn sang hor či hmư̆, ơi K’Brèm (ƀơi să Bảo Lâm 1, tơring čar Lâm Đồng) glăk râu mơdưh jua mơñi amuñ či wơr. Yua hơmâo tơlơi gir run mơ̆ng ñu, hơdôm tơlơi adoh djuai ania K’Ho, Mạ ăt dŏ bang hyu, mơñi na nao amăng plơi, amăng hrơi ngui ngor, ngă yang rơbang hăng amăng tơlơi hơdip rơnuk anai./.
Viết bình luận