1. Pơplih anom bruă čar, dăp glăi gong gai hăng mă yua gong gai dua gưl

Lơ 1/7/2025, dêh čar ta sit nik mă bruă tui gong gai dua gưl. 63 boh tơring čar ƀôn prong tơdơi kơ pơmut hrŏm dŏ glăi 34, hăng 3.321 boh să, phường, kual wai lăng phara. Khua git gai Ping gah ơi Tô Lâm lăi dlăm tơlơi pơsit “dăp glăi lŏn ia” jing bruă yom pơphăn biă mă, kơđŏm gru črăn đĭ kyar phrâo dăp giong anom bruă kơnuk kơna, ngă pơgiong tơlơi phiăn hăng anom bruă kơđi čar bơkơnar, hơbôt, tŭ yua, anăp nao sa kơnuk kơna wai lăng phrâo, giăm ană plơi, bơwih brơi ană plơi, kiăng abih bang tơlơi klă hiam brơi kơ ană plơi soh.

Hlâo kơ anun, ngă tui Tơlơi pơtrun mrô 18-NQ/TW mơ̆ng Khul apăn bruă phun git gai ping gah dêh čar tal 12, tơdơi kơ dăp glăi, ngă hơbôt ƀiă, pơhrŏ trun 4 anom bruă Ping gah yua Gơnong dlông wai lăng; 25 khul git gai ping gah; 16 khul ping gah; 5 anom bruă mơ̆ng Khua mua pơ ala mơnuih ƀôn sang dêh čar; 5 ding jum hăng 3 anom bruă yua Kơnuk kơna wai lăng; 30 anih gưl Khul prong; 1.025 anom bruă gưl khul anet; 4.413 anom bruă hăng 240 sang bruă. Ƀơi hơdôm boh tơring, hrŏ trun 466 gơnong bruă; 644 grup, grup ping gah hăng khul git gai ping gah; 3.984 anih mă bruă amăng anom bruă čar; 27 grup ping gah mơ̆ng ngŏ wai lăng hlao hăng hơdôm grup ping gah plơi pla ƀôn lan. 

2. Ba tơbiă 7 tơlơi pơtrun akŏ phun ba lŏn ia ta yak nao rơnuk pơđĭ kyar phrâo

7 tơlơi pơtrun akŏ phun mơng Ding jum kơđi čar ba tơbiă amăng rơnuč thun 2024 hăng 2025, amăng anun 4 tơlơi pơtrun anun lĕ tơlơi pơtrun mrô 57-NQ/TW kơ pơtrut pơđĭ kyar yua boh thâo ia rơgơi, boh thâo măi mok, pơplih pơčeh phrâo hăng pơplih mrô dêh čar; tơlơi pơtrun mrô 59-NQ/TW kơ mut hrŏm jar kmar amăng pơplih phrâo; tơlơi pơtrun mrô 66-NQ/TW kơ pơplih phrâo bruă čih pơkra hăng ngă tui tơlơi phiăn lăp djơ̆ tơlơi rơkâo pơđĭ kyar lŏn ia amăng rơnuk phrâo; tơlơi pơtrun mrô 68-NQ/TW kơ pơđĭ kyar bơwih ƀong huă mơnuih ƀôn sang ngă pô arăng lăng lĕ “pă gong tơmeh phun” hăng hơdôm bruă akŏ phun kiăng pơđĭ kyar lŏn ia ră anai, 3 tơlơi pơtrun tui bruă phara mrô 70-NQ/TW, 71-NQ/TW, 72-NQ/TW, pơhlôm hăng 3 bruă “Hơdră djru mơnuih ƀôn sang” hơmâo tơlơi bơdjơ̆ nao rĭm čô mơnuih ƀôn sang anun lĕ apui yua, pơtô pơjuăt, bơwih brơi tơlơi suaih pral kơ mơnuih ƀôn sang. Rĭm tơlơi pơtrun đing nao sa bruă akŏ phun samơ̆ lêng kơ pơlir hrŏm sa hơnong pơkă anun lĕ pơjing atur kjăp kiăng Việt Nam pơđĭ kyar tañ, hơđong kjăp.

Rĭm gưl Ping gah, khul grup Ping gah, anom bruă kơnuk kơna, khul grup mơng gơnong glông truh pơ ƀon lan ječ ameč ngă tui hơdôm tơlơi pơtrun jing jơlan hơdră, akŏ bruă, bruă mă tong ten, pơlir hăng bruă jao mơng ƀing apăn akŏ hăng boh than dưi ngă, pơhlôm “tong ten, djơ̆ mơnuih, djơ̆ hrơi mông, ba glăi boh than”.

3. Khua mua pơ ala mơnuih ƀôn sang dêh čar čih pơkra glăi Phiah phiăn hăng pơsit lu tơlơi pơtrun pơlih prong

Lơ 16/6/2025, ƀơi mông Jơnum lok 9, hăng 100% cô khua nao jơnum tŭ ư, Khua mua pơ ala mơnuih ƀôn sang pơsit mă yua tơlơi pơtrun pơplih glăi, pơhrua tui hơdôm tơlơi mơ̆ng Phiah phiăn thun 2013. Tơlơi pơsit yom anai jing tơlơi phiăn gêh găl kơ bruă dăp glăi anom bruă Kơnuk kơna, djơ̆ tui tơlơi kiăng đĭ kyar amăng rơnuk phrâo, biă ñu lĕ dăp glăi gong gai plơi pla hăng hơdôm tơlơi pơkă kơ Jơnum min djŏp djuai ania mơnuih mơnam Việt Nam, hơdôm khul grup kơđi čar - mơnuih mơnam, mơnuih ƀôn sang yua Ping gah, Kơnuk kơna jao bruă.

Mơ̆ng 2 wơ̆t jơnum tui tơđar hăng 1wơ̆t jơnum ƀu tui tơđar amăng thun 2025, Khua mua pơ ala mơnuih ƀôn sang dêh čar tal 15 hơmâo lu tơlơi plih prong, pơsit mă yua 89 tơlơi phiăn, 91 tơlơi pơtrun, jing rơbêh 40% mrô tơlơi phiăn, tơlơi pơtrun amăng rơwang bruă tal 15. Khua mua hơmâo pơkra, pơhrua tui lu tơlơi phiăn gah lŏn tơnah, tuh pơ alin, gong gai plơi pla, jao thim tơlơi gơgrong bruă kơ djŏp gưl bruă amăng bruă kĭ hră brơi tuh pơ alin, kah pơpha prăk kăk, dăp glăi anom bruă čar.

4. Jơnum Ping gah djop gưl truh kih ngă atur kiăng anăp nao Jơnum tal XIV mơng Ping gah

Rơbêh 60.000 khul grup Ping gah, amăng anun 40/40 khul Ping gah gah gơnong glông hơmâo pơgiong Jơnum Ping gah rơwang thun 2025-2030 hăng tơlơi kơđŏm glăi hrŏm lĕ bruă prap lui tong ten, lăp djơ̆, pok pơhai hmar hăng tañ hơđong anih anom mă bruă tơdơi kơ hrơi jơnum. Anai ƀu djơ̆ kơnong lĕ bruă kơđi čar dơlăm amăng abih bang Ping gah, ling tơhan, abih bang mơnuih ƀôn sang đôč ôh mơ̆ ăt lĕ atur kiăng pơphun truh kih Jơnum tal XIV mơng Ping gah. Sit biă ñu, abih bang 34 čô khua git gai Ping gah tơring čar, ƀôn prong hăng sa, dua khua mua phun ƀơi ƀon lan tơdơi kơ Jơnum ruah khua mua giong lêng ƀu djơ̆ lĕ mơnuih ƀơi ƀon lan, tui djơ̆ tơlơi git gai mơng gơnong glông, pơdah tơlơi gir run pơplih phrâo amăng bruă ruah mơnuih apăn bruă, pơdah tong ten, plai ƀiă ƀuh lêng ƀơi ƀon lan hăng hrưn đĭ klă ƀiă dong bruă mă mơng anih anom kơđi čar.

Ƀơi gưl gơnong glông, Jơnum Ping gah Khua pơ ala mơnuih ƀôn sang, kơnuk kơna, Jơnum min djop djuai ania mơnuih mơnam Việt Nam, hơdôm anom bruă Ping gah gơnong glông, ling tơhan hăng kông ang hơmâo gơgrong dưm dăp anih anom tui tơhnal pơkă phrâo, hơbot ƀiă, rơđah bruă jao, tơlơi gơgrong, tơlơi glăm ba, lăp djơ̆ hăng tơlơi rơkâo git gai amăng rơwang pơđĭ kyar phrâo.

5. Rơnoh GDP lu hloh amăng 5 thun rơgao

Amăng hrơi mông tơlơi bơwih ƀong ƀơi rŏng lŏn tơnah rung răng, biă ñu tơlơi lông yua prăk jia mơ̆ng dêh čar Mi hăng tơlơi bơbeč kơtang mơ̆ng ayuh hyiăng lŏn adai, Việt Nam hơmâo rơnoh đĭ kyar GDP thun 2025 rơbêh 8%. Anai jing rơnoh lu hloh amăng 5 thun rơgao. Ba sĭ gơnam pơ čar rơngiao jing tơlơi hmư̆ ư biă mă amăng bruă bơwih ƀong lơ̆m gơnam tam hơmâo ming pơkra klă lu tui. Prăk sĭ mơdrô hăng čar rơngiao him lăng hơmâo rơbêh 920 klai USD. Bơwih ƀong ăt hơđong mơn, pơđĭ nua gơnam ča čot hơmâo pơgăn mơn yŭ kơ 4%. Prăk pơhrui glăi kơ kơnuk kơna truh ha mơkrah blan 12/2025 hơmâo năng ai 2,47 klăk klai, rơgao hloh 25% mrô pơkă hăng đĭ kơtang hloh pơhmu hăng tơđar. GDP yap tui akŏ mơnuih him lăng hơmâo năng ai 5.000 USD, đĭ 1,4 wơ̆t pơhmu hăng thun 2020, ba Việt Nam amăng grup dêh čar hơmâo prăk pơhrui lu.

6. Pơtrut kơtang djru mơnuih mơnam, pơgiong bruă ruh pơkra glăi sang tơ̆i phŏ, sang dŏ jang jai

Lơ 26/8/2025, Jơlan hơdră hăng tơlơi pơplông khăp kơ lŏn ia “Đơ đam dêh čar ruh pơkra glăi sang tơ̆i phŏ, sang dŏ jang jai” pơđut hĭ tơdơi kơ ha thun 4 blan pok pơhai, ngă pơgiong tañ ƀiă rơbêh 5 thun 4 blan. Giăm 50.000 klai prăk hơmâo mă yua kiăng ruh pơkra glăi 334.234 boh sang tơ̆i phŏ, sang dŏ jang jai. Lơ 30/11/2025, Khua dêh čar tŏ tui pơphun, pok pơhai “Hơdră bruă Quang Trung” ječ ameč man pơdong, pơkra ming sang glưh răm rai yua hơjan ia dăo ƀơi hơdôm boh tơring čar kual Tong krah hăng hơnong pơkă man pơdong phrâo 1.628 boh sang hlâo kơ lơ 31/1/2026 hăng pơgiong bruă pơkra ming 34.352 boh sang răm rai hlâo lơ 31/12/2025.

Hrŏm hăng anun, lu hơdră pơplih phrâo kơ bruă ia jrao, pơtô pơjuăt hơmâo ba tơbiă. Tơlơi pơtrun mrô 71-NQ/TW ba tơbiă hơnong pơkă pơplih phrâo sang hră čơđai anet mơng 3-5 thun hăng hrưn đĭ mrô hlăk ai hrăm giong gưl III đĭ ƀiă biă mă ñu 85% amăng thun 2030; mơng thun hrăm 2025-2026, ƀing čơđai sang hră čơđai anet hăng sang hră gưl III kơnuk kơna pơdong ƀu duh prăk dong tah. Man pơdong 100 boh sang hră pơlir djop gưl kơnuk kơna čem rông ba ƀơi hơdôm boh să giăm guai. Tơlơi pơtrun mrô 71-NQ/TW ba tơbiă hơnong pơkă mơng thun 2026 abih bang mơnuih hơmâo khăm pơjrao tui tơđar soh sel.

7. Pơplih prong gah anih anom jơlan glông, ngă atur kjăp phik kơ lŏn ia ta đĭ kyar

Thun 2025 kơđŏm gru pơplih kơtang biă kơ anih anom jơlan glông, jing phun atur yom biă kiăng bơkơnar abih bang, tui rơnuk phrâo, kiăo hmao jar kmar, djơ̆ hăng tơlơi kiăng đĭ kyar phrâo mơ̆ng lŏn ia ta. Tơdơi kơ 3wơ̆t ngă yang man pơdong, mă yua hơdôm ring bruă prong, yom phun amăng dêh čar ta; hơmâo laih 564 ring bruă, kơčăo bruă hăng rơnoh prăk tuh pơ alin rơbêh 5,14 klăk klai; giăm 140 ring bruă prong hơmâo ngă giong hăng ba mă yua klă. Amăng anun, lăp đing nao lĕ mă yua, pok jơlan brơi rơdêh nao rai ƀơi rơbêh 3.500km jơlan rơdêh đuăi hmar, čơkă rơdêh por blung a ƀơi tơdron rơdêh por Long Thành, ba mă yua Anom bruă jơnum sang čơ pơdă prưng Dêh čar, hơdôm bruă pơkra apui lơtrik yom phun..., laih dong pơphun pơkra tơdron rơdêh por yom Gia Bình, tơdrun tum păn Hòn Khoai, kual plơi prong Cần Giờ, kual bơrơguăt drơi jăn Olympic, jơlan rơdêh treng amăng plơi prong, prăp či pơkra jơlan rơdêh đuăi hmar Kơdư - Dơnung, hơdôm kơčăo bruă bơwih brơi APEC thun 2027 ƀơi Phú Quốc.

8. Pơphun truh kih ngă lơphet hơdor glăi 80 thun tal ngă hơkrŭ blan 8 truh kih hăng akŏ pơjing kơnuk kơna lơ 2/9; 50 thun hrơi pơklaih rơngai kual Dơnung, pơlir lŏn ia ta

Hơdôm mông ngă lơphet pioh hơdor glăi amăng thun 2025 hơmâo pơphun truh kih, yôm phăn, djơ̆ hăng kơdrưh ang mơng mông ngă lơphet hăng pơhlôm rơnuk rơnua. Lơm anun, hơdră bruă mă mơng 2 tal ngă lơphet pioh hơdor glăi 80 thun ngă hơkrŭ blan 8 truh kih hăng akŏ pơjing kơnuk kơna lơ 2/9; 50 thun hrơi pơklaih rơngai kual Dơnung, pơlir lŏn ia ta hơmâo kơđŏm glăi yôm biă mă aka ƀu hơmâo ôh hlâo anun. Mông rơbat pơtrui tơhan ƀơi tơdron lăk Ba Đình mơguah lơ 2/9 ƀơi plơi prong jưh jom Hà Nội hăng rôk jơlan Lê Duẩn mơguah lơ 30/4 ƀơi ƀôn prong Hồ Chí Minh hăng hơdôm klăk čô mơnuih ƀôn sang hăng ling tơhan mut hrŏm. Rup rap grup rơbat pơtrui tơhan “rơbat amăng pran jua mơnuih ƀôn sang” ƀu djơ̆ kơnong lar hyu tơlơi pơsit dơlăm amăng pran jua kơ tơlơi rơngai, ngă pô, rơnuk rơnua, giang mah tơl gơyut gơyâo jar kmar đôč ôh mơ̆ ăt kiăng pioh glăi pran ol kơdol prong hloh hăng pran pơpŭ, pơ-ư ang djuai ania.

9. Tơlơi truh lŏn adai kơtang biă, hăng tơlơi pơplih phara aka ƀu phiah ƀuh ôh, ngă djai mơnuih hăng rơngiă gơnam

Thun 2025 hơmâo pơtŏng glăi jing sa amăng hơdôm thun hơmâo tơlơi truh lŏn adai ngă hơmâo pơdơi djơ̆ ôh, kơtang biă mă, laih anun aka ƀu phiah ƀuh ôh mơ̆ng đưm ƀơi Việt Nam hăng lu tơlơi hŭi rơhyưt ƀơi kual prong biă, tơlơi truh kiăo tlôn mơtăm kah hăng kơthel, hơjan prong, ia dăo, ia jroh, ia tơluh mơ̆ng čư̆ hăng tơhlŏm lŏn. Tơlơi truh lŏn adai ngă amăng dêh čar ta ngă 468 čô mơnuih djai, aka ƀu ĕp ƀuh, 741 čô mơnuih ruă; giăm 4.200 boh sang tơglưh abih. 348.834 boh sang răm rai kơtang; ...Prăk rơngiă yap lăng rơbêh 98.677 klai prăk.

Bruă pơgang tơlơi truh lŏn adai ngă hơmâo pok pơhai ngă pơƀut, khut khăt, hăng djơ̆ ha amăng plĕ mơ̆ng Gơnong dlông truh pơ plơi pla. Yua hnun, pơhmu hăng lu dêh čar hơmâo tơlơi truh lŏn adai amăng kual hăng ƀơi rŏng lŏn tơnah, tơlơi răm rai anai plai hĭ mơn.

10. Bruă pơkra pơjing gơnam gru grua kơđŏm glăi hăng hơdôm jơlan hơdră adôh suang, pơdah phim pơhrui glăi lu hloh kơ prăk pơhrui hăng mrô mơnuih nao lăng

Thun 2025 kơđŏm glăi tơlơi truh kih blung a mơng bruă pơkra pơjing gơnam gru grua Việt Nam lơm hơdôm anih ngui ngor, pơdah phim ba glăi prăk pơhrui hăng mrô mơnuih nao lăng lu hloh, hlâo anun aka ƀu ƀuh. Hơdôm jơlan hơdră hơmâo pơkra tui hơnong pơkă jar kmar, pơlir mut hrŏm kơplah wah gru grua yôm phara hăng tơlơi ngui phrâo ră anai, ba glăi tơlơi hok mơ-ak, pơgôp lar hyu pran khăp lŏn ia tui tơlơi pơplih phrâo. Amăng pơdah phim, jŭ yap pơhrui glăi lu hloh dong mơng hlâo anun kơ bruă sĭ wĕ Việt hăng phim “Mưa đỏ” hơmâo pơhrui rơbêh 714 klai prăk hăng lu phim pơkŏn dong pơhrui glăi hơdôm rơtuh klai prăk.

Lơ 14/12/2025, Khua dêh čar ơi Phạm Minh Chính hơmâo kĭ tơlơi pơsit tŭ yap hơdră pơđĭ kyar hơdôm gơnong bruă pơkra pơjing gơnam gru grua Việt Nam truh thun 2030, anăp nao truh thun 2045. Amăng anun hơnong pơkă truh thun 2030, hơdôm gơnong bruă pơkra pơjing gơnam gru grua pơđĭ kyar giăm 10% ha thun hăng pơgôp 7% GDP amăng lŏn ia. Truh thun 2045, Việt Nam jing dêh čar pơđĭ kyar kơ pơkra pơjing gơnam gru grua, pơkra pơjing tơlơi ngui ngor amăng kual Asia. /.