VOV4.Jarai - Mơng akŏ thun truh ră anai, đơ đam tơring čar Dak Lak hơmâo 666 čô đah kơmơi pi kian ƀă klin Covid-19, amăng anun hơmâo 3 čô djai laih. Ƀing đah kơmơi amăng hrơi blan pi kian ăt hơmâo lu tơlơi hŭi rơhyưt, samơ̆ lơ̆m ƀă klin Covid-19 tơlơi truh sat amra jai kơtang tui.

Dŏ tơguăn ƀơi anih tơkeng hăng ƀô̆ truă akhăn gôm laih dong mơnil pơging ƀô̆, hmư̆ ană nge suă jua mơng măi pơkă lăng hơtai boh suă jua, amai Nguyễn Thị Bích Thủy, dŏ ƀơi tơring glông Ea H’leo, tơring čar Dak Lak mưn ruă amăng hlung pruăi yua kơ ană nge pơpư̆ amăng hlung. Amai Thủy brơi thâo, dua rơkơi bơnai ñu bă ană kaih, pơdô̆ giăm 15 thun kah mơng pi kian. Hlâo kơ hrơi tơkeng 3 hrơi, amai Thủy pơčrang lăng ƀă klin Covid-19. Ƀă ană blung a lơ̆m 42 thun, laih dong ƀă klin Covid-19 yua anun amai Thủy bơngŏt biă mă yơh:

“Hơdôm hrơi hlâo anun mưn kơdol amăng mơdung ñu pơmĭn yua ayuh hyiăng pơplih ngă duam hơdrăp đôč mơ̆ ƀu pơmĭn ƀă klin Covid-19 ôh, ăt bơngŏt mơn, yua kơ ơi ia jrao lăi tơdah ƀu dưi tơkeng mă hơjăn, tlam mơmŏt giăm 6 - 8 mông amra breh, kâo ăt kiăng tơkeng mă hơjăn drơi jăn kiăng suaih pral ƀiă”.

Amai Thuỷ ƀơi dŏ tơguăn tơkeng

Ăt ƀơi sang ia jrao, yă Nguyễn Thị Kiều Trinh dŏ ƀơi tơring glông Čư̆ Mgar, tơring čar Dak Lak brơi thâo, tơdơi kơ 3 hrơi ƀă klin Covid-19, ƀuh ană ñu truh hrơi či tơkeng laih yua anun sang anŏ ba ñu nao pơ sang ia jrao. Bưng băi yua kơ hơmâo tơlơi pơ alum pran jua mơng sang anŏ hăng hơmâo ơi ia jrao đing nao, ñu tơkeng dua amĭ ană lêng rơnuk rơnua.

“Lơ̆m ba nao sang ia jrao bưng băi hơmâo ƀing ơi ia jrao đing nao wai lăng. Mơng mơguah ăt hơmâo ƀing ơi ia jrao bơwih brơi, sang anŏ ƀu dưi mut nao bưp, truh mông tơkeng giong kah mơng dưi mut nao; lơ̆m dua amĭ ană gơñu rơnuk rơnua kâo ăt hok mơ-ak mơn. Pơpŭ bơni lu biă mă kơ ƀing ơi ia jrao, kâo ăt ƀu thâo lăi hơget lơi, dua amĭ ană rơnuk rơnua lĕ mơ-ak yơh”

Tui hăng mrô jŭ yap mơng gơnong bruă ia jrao tơring čar Dak Lak, dong mơng lơ 1/1/2022 truh pơ lơ 17/3/2022, đơ đam tơring čar hơmâo 666 čô đah kơmơi pi kian ƀă klin Covid-19, amăng anun hơmâo 3 čô djai. Sang ia jrao prong kual Dap kơdư hơmâo plih hĭ anih pơjrao ƀơi sang E jing anih pơjrao brơi ƀing đah kơmơi pi kian ƀă klin Covid-19 kiăng kơ dưi wai lăng ƀing đah kơmơi pi kian, ƀing ană nge tơdah hơmâo tơlơi hơget thơ amra pơjrao brơi hmao tlôn. Ră anai ƀơi sang anai glăk pơjrao brơi rơbêh 20 čô đah kơmơi pi kian dŏ tơguăn truh hrơi tơkeng hăng wai lăng tơdơi kơ tơkeng giong.

Hlâo anun, amăng thun 2021, lơ̆m klin Covid-19 glăk ngă tơnap tap hăng hŭi rơhyưt hloh, sang ia jrao prong kual Dap kơdư hơmâo 4 čô đah kơmơi pi kian ba nao tơkeng ƀă klin Covid-19. Amăng anun hơmâo sa čô hŭi rơhyưt biă mă yơh, ơi ia jrao khŏm breh kiăng pơhlôm brơi amĭ kah hăng ană. Anai lĕ đah kơmơi pi kian thun 1992, dŏ ƀơi ƀuôn Sinh A, să Ea Drông, plơi prong Buôn Hồ (tơring čar Dak Lak). Tơdơi kơ pơčrang lăng ƀă klin Covid-19, lơ̆m glăk pi kian rơwang hrơi tơjuh tal 33, pô anai hơmâo ba nao sang ia jrao pơjrao kơsŏ hăng hơtai boh tơring čar. Yua tơlơi ruă kraih laih, tơnap suă jua yua anun arăng ba nao pơjrao Covid-19 pơ sang ia jrao prong kual Dap kơdư. Ƀơi anai, pô anai arăng brơi suă jua hăng măi, pơgang hŭi kŏng drah, Corticoide, bơbuă amăng drơi jăn. Samơ̆ yua kơ ruă kraih, tơnap suă jua yua anun sang ia jrao pơsit amra breh kiăng kơ pơhlôm brơi amĭ kah hăng ană nge.

Yă Trinh ba ană ñu ba nao pơ anih pơjrao brơi mơnuih ƀă klin Covid-19

Tui hăng ơi ia jrao chuyên khoa II Trần Ngọc Thắng, kơ-iăng khua anom bruă pơjrao đah kơmơi pi kian Sang ia jrao prong kual Dap kơdư, lơ̆m ƀă klin Covid-19, đah kơmơi pi kian lĕ ƀing mơnuih amuñ ruă kraih tañ pơhmu hăng ƀing mơnuih pơkŏn, ƀing đah kơmơi drơi jăn pơgang klin kman amra tơdu trun. Yua drơi jăn kiăng rông ba ană nge amăng hlung yua anun ƀing đah kơmơi pi kian kiăng oxy lu ƀiă pơhmu hăng ƀing pơkŏn. Tơdah ƀă klin Covid-19, kơsŏ ƀing đah kơmơi pi kian amra ƀuh virus mut nao ngă sat, tơlơi anai amra bơbeč nao tơlơi suaih pral kơ ƀing đah kơmơi pi kian hăng ană nge amăng hlung, kơtang hloh amra ngă djai amĭ ƀudah ană nge.

“Virus Covid ñu mut nao ngă tơnap suă jua lĕ kơtang hloh hăng bruă tơnap suă pran amra bơbeč nao kơtang kơ ƀing đah kơmơi pi kian tơdah ƀuh ngă hŭi rơhyưt nao ƀing đah kơmơi pi kian ƀing gơmơi amra hơmâo hơdră pơjrao brơi mơtăm. Bruă anai kiăng kơ pơhlôm brơi rơnuk rơnua kơ ƀing đah kơmơi pi kian kiăo tui anun lĕ čơđai nge amwng hlung. Giăm anai 2 hrơi hơmâo sa čô đah kơmơi pi kian mơng 33 - 34 wŏt hrơi tơjuh, mơ̆ pô anai tơnap suă jua tơdơi anun ƀing gơmơi khŏm breh mă ană nge tơdơi anun pơjrao brơi amĭ ñu lơ̆m tơnap suă jua”.

Rĭm wŏt tơkeng ană lĕ sa wŏt găn rơgao tơlơi hŭi rơhyưt. Tơlơi ngă bơngŏt hloh lĕ lơ̆m ƀing đah kơmơi pi kian ƀă klin Covid-19. Yua anun, kiăng pơhlôm brơi tơlơi suaih pral kơ amĭ hăng ană nge kah hăng bĕ hĭ hơdôm tơlơi truh sat lơ̆m pi kian, ƀing đah kơmơi pi kian ƀă klin Covid-19 kiăng kiăo tui lăng na nao tơlơi suaih pral, tơdah ƀuh drơi jăn ƀu-ai buai khŏm ba nao pơjrao pơ sang ia jrao tañ hloh tơdah dưi.  

Siu Đoan: Pơblang