VOV4.Jarai - Kah hăng ƀing gơmơi hmâo lăi nao, tơlơi “đĭ nua lŏn” ƀơi tơring čar Daknông mơng rơnuč thun hlâo truh ră anai ăt akă ƀu pơdơi mơn. Amăng tơlơi anun, hơdôm bôh kơdư, čư̆ hmâo hăng glăk hmâo arăng čuk hĭ kiăng mă lŏn pioh kơ bruă sĭ blơi. Tô̆ tui tơlơi čih “Pơplih lŏn kơdư jing lŏn yôm ƀơi Daknông: Tơlơi soh bă blai, pơsir găp ƀah wư” jơlan hơdră hrơi anai ƀing gơmơi pơtui tal 2 hăng anăn ñu “Daknông ngă hơget kiăng pơgăn pơplih lŏn kơdư jing lŏn yôm”.

Amăng tơlơi đĭ nua lŏn akă hmâo mơng hlâo, nua lŏn ƀơi să Nhân Cơ, tơring glông Dak R’lấp, tơring čar Daknông glăk lu biă hăng kiăo tui anun lĕ, lu bôh kơdư hmâo arăng čuk lui ča čot pioh yua sĭ blơi lŏn. Ơi Phạm Văn Quân, Kơ-iăng Khua Jơnum min mơnuih ƀôn sang să Nhân Cơ brơi thâo, lu tơlơi dưi thâo samơ̆ să khom tlaih tơngan amăng bruă pơsir tơlơi ngă soh.

“Anom wai lăng tơlơi phiăn, Anom wai lăng kông ngăn dlai tlô rơhuông adai lŏn mơna ăt rai pơ̆ anai gum hrom laih. Mơnuih ngă lĕ ƀu hmâo lŏn ôh. Pơsir lĕ khom pơsir pô lŏn, samơ̆ lăi pơthâo hăng pô lŏn lĕ ƀu dưi lăi pơthâo ôh, ñu pơ̆ Sài Gòn ƀu gưt rai ôh. Arăng dơnong kơ pơplih tui anun, lom pơsir tơnap biă, yua kơ tui gơñu ăt hmâo mơn mơnuih lăi pơthâo, gơñu leč tơlơi phiăn, kâo ăt dir wir mơn, tơnap biă. Pơdơi lĕ kâo ăt ngă hră pơ-ar pơdơi mơn, ƀu djơ̆ rim hrơi hmâo adơi ayong ƀuh ƀô̆ pơ̆ anun nơm”.

Čuk ča lŏn kơdư ƀơi kual tơdrông toa Dak Tih, să Nhân Cơ, tơring glông Dak R’lấp

Ơi Lê Văn Hoàng, Kơ-iăng Khua Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring glông Dak Mil, tơring čar Daknông brơi thâo, hmâo sa dua mơta tơlơi tơnap hăng ƀu gal amăng bruă pơsir tơlơi ngă soh hăng hơdôm bruă čuk lŏn kơdư, čư̆ ƀu djơ̆ phiăn. Sa lĕ rơnoh bơtơhmal ră anai glăk ƀiă biă, tui Tơlơi pơtrun pơkă 91 thun 2019 kơ bơtơhmal hăng prăk amăng bruă lŏn drŏn hăng bruă ngă prai lŏn mơnai lĕ, rơnoh bơtơhmal đut hlah ƀơi gưl să lĕ 5 klăk prăk hăng ƀơi gưl tơring glông kơnong kơ 50 klăk prăk. Lom anun, nua hơdôm blah lŏn tơdơi kơ čuk hĭ amra truh hơdôm klai prăk, mơnuih ngă soh amra ngă soh hăng nô̆p phak. Tơlơi anai khom dưi kơsem min, pơplih pơkra kiăng tơlơi phiăn mă yua amăng bôh nik ba glăi bôh tơhnal, hmâo tơhnal pơhuĭ kơtang ƀiă:

“Kơdư čư̆ ră anai čuk dưm dư̆ hĭ laih mơ̆, bruă hơkrŭ glăi kah hăng hlâo lĕ tơnap biă. Ră anai Gong gai dêh čar glăk čih pơkra hră pơ-ar pơplih pơkra Tơlơi phiăn lŏn drŏn, gah tơring čar lĕ ăt rơkâo mơn hơdôm gưl hmâo tơlơi dưi kiăng hmâo jơlan pơplih pơkra hiưm hơpă djơ̆ hăng dưi mă yua”.

Tui hăng ơi Đỗ Tấn Sương, Khua Jơnum min mơnuih ƀôn sang plơi prong Gia Nghĩa, lom lŏn drŏn ƀơi plơi prong dô̆ đĭ nua, dô̆ ngă pơhư̆č mơnuih tuh pơplai lĕ bruă kăng pơkă lŏn, kah lŏn, čuk pơkra amra dô̆ lu đôč. Lom anun, tơlơi kiăng man pơdŏng mơng mơnuih ƀôn sang lĕ hmâo biă, samơ̆ bruă pơkă kual ră anai akă djơ̆ hăng bôh nik hăng tơlơi pơkă rơđah kơnong kơ hmâo 6.000 ektar amăng 27.000 ektar hăng lu biă ñu ƀơi kual krah plơi prong:

“Rơgao kơ bơyan klin lĕ, lu mơnuih ƀôn sang ƀơi Sài Gòn, Bình Dương, Đồng Nai ăt kiăng rai blơi mơn mơng 5-7 ar, sa ektar, ăt kiăng hmâo đang sang, đang hmua mơn. Samơ̆ tơnap biă mơng pô ră anai lĕ akă pơsir hmao tlôn tơlơi kiăng kơ đang sang, đang hmua anun. Yua kơ lŏn anun, glăk lŏn đang hmua, plơi prong pô akă dưi pơkă abih ôh, akă tui hmao bôh nik ñu ôh. Kiăng dưi ngă hơget lĕ khom hmâo tơlơi pơkă rơđah”.

Čuk pơkra ƀu djơ̆ phiăn ƀơi Daknông hơdôm hrơi rơgao lĕ lăp đing nao biă

Lom anun, ơi Nguyễn Anh Tú, Khua Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring glông Čư̆ Jut, tơring čar Daknông lăi lĕ, pioh hmâo tơlơi čuk lŏn kơdư, čư̆ ƀu djơ̆ phiăn hmâo bruă gơgrong prong biă mơng gong gai tơring čar:

“Rơngiao kơ tơlơi pơsir hăng mơnuih ngă soh lĕ khom pel ĕp bruă gơgrong ƀơi gưl să, phường, tơring kual, khom lăng glăi bruă wai lăng akă djơ̆ ôh. Tơdạh kah hăng ngă soh lu, khom lăng bruă gơgrong mơng ƀing apăn bruă ƀơi anun, biă ñu khua wai lăng bruă lŏn drŏn hăng yap wot khua git gai să”.

Ơi Lê Trọng Yên, Kơ-iăng Khua Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring čar Daknông pơsit, tơlơi čuhk lŏn kơdư, čư̆ ƀu djơ̆ phiăn ƀơi tơring čar hơdôm hrơi rơgao lĕ lăp đing nao biă. Bruă bơwih ƀong sĭ mơdrô lŏn, kăng pha lŏn, kah lŏn ƀơi sa dua anih anom akă rơđah, akă khin hơtai, sa črăn lĕ yua hơdôm tơlơi pơkă mơng tơlơi phiăn ăt kah hăng tơlơi pơkă mơng tơring čar akă kơjăp. Tơlơi anai ba truh anô̆ ƀu klă lĕ kơnuk kơna ƀu hmâo pơhrui glăi prăk mă jia, pơkă kual lŏn prai hĭ hăng bruă sĭ blơi lŏn drŏn ƀu hơđong. Kiăng pơplih pơkra, Grŭp apăn bruă Ping gah mơng Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring čar glăk črâo ba bruă pơkă tơlơi pơtrun pơsit kơ ngă tui bruă mơng Khua git gai tơring čar truh kơ tơl gưl să, phường, grŭp mơnuih ƀôn sang:

 “Jê̆ hăng anai Gong gai dêh čar ăt hmâo mă yua mơn tơlơi pơkă kơ bruă lŏn drŏn, bruă anai Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring čar hmâo jao laih kơ Gơnong bruă wai lăng kông ngăn dlai tlô hăng lŏn mơnai rơhuông adai git gai hăng Gơnong bruă man pơdŏng, hăng hơdôm tơring glông, plơi prong, amra pơphô brơi Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring čar kiăng pơplih pơkra amăng bruă bơwih ƀong sĭ mơdrô lŏn drŏn khom djơ̆ phiăn. Dua lĕ, bruă wai lăng lŏn drŏn kơ kah lŏn hăng man pơdŏng. Khom hmâo hơdôm tơlơi pơkă kiăng tơring čar kơtưn pel ĕp, lăng tui. Tơlơi tal 3 lĕ, khom pơsit dô̆ hmâo anô̆ akă kơjăp hơpă amăng Tơlơi pơsit 22 thun 2021 Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring čar mă yua kiăng pơsir đut amăng bruă pơdŏng kơčăo bruă mă yua lŏn hăng pơkă kual mă yua lŏn, bĕ pơjing rai bôh tŭ yua grŭp, kăng kah lŏn anet ƀu djơ̆ tơlơi pơkă hăng kơčăo bruă lŏn dưi pơsit laih”.

Tơlơi rŏng ngă mă pô mơng lu mơnuih ngă soh brơi ƀuh hrom hăng tơlơi tơdu muan, tlaih lui raih wai lăng mơng hơdôm gưl gong gai tơring čar ăt dô̆ hmâo mơn hơdôm anô̆ akă kơjăp gah tơlơi phiăn, tơlơi pơkă pơsir anô̆ ngă soh hăng bruă git gai, wai lăng mơnuih mă bruă ƀơi tơring čar. Lu anih hmâo gru nam klă, bôh tŭ yua grŭp, či kiăng khom hmâo tơlơi pơphun khop, kơtang kơjăp mơng hơdôm gưl gong gai tơring čar Daknông./.

            VOV Tây Nguyên: Čih – Siu H’ Prăk: Pơblang