VOV4.Jarai - Kah hăng Gong phun jua pơhiăp dêh čar Việt Nam hmâo pôr pơhing, hơdôm pluh ektar dlai mơng dua kual Lŏn ia Čư̆ Yang Sin (tơring čar Daklak) hăng Bidoup Núi Bà (tơring čar Lâm Đồng) hmâo čuk ča laih lom hơdôm bôh anom pơkra jơlan Trường Sơn Đông pơphun čuk pơkra. Dlai akă dưi pơsit brơi ôh tơlơi dưi pơplih bôh than mă yua, bruă phă dlai ƀu hmâo tơlơi lăng tui mơng pô dlai, ƀirô apăn bruă. Tơlơi hmâo ba tơbiă lĕ hăng sa kual dlai mă yua lu mơta prong tui anun mơng dlai Lŏn ia răm rai, mrô kyâu amra ƀu anet ră anai pơ̆ hơpă ñu nao? Pô hyu mă tơlơi pơhing phrâo Gong phun jua pơhiăp dêh čar Việt Nam ƀơi Dăp Kơdư hmâo tơlơi čih lăi nao.

Ƀơi anih phă dlai pioh pơkra jơlan Trường Sơn Đông gah hơdôm kual dlai mrô 22 hăng 26, gah Dlai lŏn ia Bidoup – Núi Bà, gah kual să Đưng K’Nớ, tơring glông Lạc Dương, tơring čar Lâm Đồng. Ƀơi anai, sa jơlan ataih rơbêh kơ 3km hmâo pok găn rơgao hơdôm kual dlai kyâu hla prong – pơ-ô, dlai kyâu djuai ƀiă hăng lŏn hong mơng Dlai lŏn ia Bidoup – Núi Bà. Rôk tui glông jơlan ră anai kơnong kơ dô̆ glăi raih daih gru nam sa dua phun kyâu dlai arăng čuk lui, buč akha, hmâo lŏn bôh pơtâo lŏp trun. Nao pel ĕp anih anom dlai răm rai, ơi Thân Văn Hữu, Khua git gai Ping gah ngă rah Khua Jơnum min mơnuih ƀôn sang să Đưng K’Nớ (tơring glông Lạc Dương) brơi thâo, bruă čuk pơkra dlai kiăng pơkra jơlan pơphun amăng thun 2021:

“Ƀing gơmơi hlâo adih ăt nao pel ĕp na nao, ăt ƀuh mơn anom pơkra jơlan, samơ̆ anom pơkra jơlan ƀu lăi hơget ôh hăng gong gai plơi pla ba tơbiă ăt kah hăng lăi pơthâo glăi hơdôm jơlan gah pơkra jơlan. Anom bruă pơkra jơlan ƀu lăi pơthâo nao rai, mă bruă hăng să ôh. Ƀing gơmơi kơnong kơ thâo jơlan anai glăk pơkra đôč, glăk pơkra jăng jai đôč. Ră anai ăt črâo ba mơn adơi ayong pel ĕp na nao, kơjăp, ƀu pioh bruă mă tŭ kiăng pok jơlan anai pioh phă dlai, mă yua kyâu ƀu djơ̆ phiăn”.

Sa ƀĕ kyâu prong dô̆ glăi ƀơi kơtuai jơlan

Ơi Nguyễn Lương Minh, Kơ-iăng Khua Dlai lŏn ia Bidoup – Núi Bà brơi thâo, kiăng djru rơwang bruă jơlan Trường Sơn Đông, Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring čar Lâm Đồng hmâo tơlơi pơsit pơhrui glăi 13,5 ektar mơng dlai jao kơ Grŭp wai lăng rơwang bruă 46. Tui hăng tơlơi pơkă, bruă pơkra jơlan kơnong kơ pơphun tơdơi kơ gưl hmâo tơlơi dưi pơsit pơplih bôh than mă yua, gong gai hăng gơnong bruă wai lăng dlai kyâu ƀơi să pơphun pơsir anih anom mă yua, mă yua tŭ hơdôm gơnam ƀơi anih pơsir lŏn pơkra jơlan. Khă hnun hai, lom akă ngă giong hră pơ-ar lĕ anom pơkra jơlan rŏng nao čuk pơkra laih. Bruă anai lĕ soh hăng hơdôm tơlơi pơkă mơng kơnuk kơna hăng ră anai ăt akă dưi pơsit mơn mrô kyâu răm rai:

“Phun kyâu lĕ ăt hmâo mơn, bơnah Anom wai lăng dlai kyâu ăt glăk hyu pơsit lăng mơn, tom brơi, tom adih kâo hmâo mut nao pel ĕp mơn, kiăng ngă rơđah tơlơi anai. Bruă anai Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring čar hmâo črâo ba ƀirô gơgrong gah tơlơi anai pơphun ngă rơđah, tơdơi anai amra yap glăi, laih anun ngă rơđah bruă gơgrong mơng hơdôm bơnah mơn”.

Djă pioh kyâu amăng anung prăk Đ41 lĕ rơbêh kơ 260 m3

Lom anun, bơnah gah kual Dlai lŏn ia Čư̆ Yang Sin, hơdôm bôh ƀirô apăn bruă dlai kyâu tơring čar Daklak blung hlâo pơsit, hơdôm bôh anom pơkra jơlan Trường Sơn Đông ƀơi anung prăk Đ41 hmâo čuk pơkra rơbêh kơ 15 ektar găn rơgao dua anih anom kual 1383 hăng 1402 lom akă hmâo tơlơi pơsit pơplih bôh than mă yua dlai, akă pơhrui mă hơdôm kyâu. Rơbêh kơ 7km jơlan pơjing, găn rơgao lu črăn dlai klô hmâo kyâu hla prong mơtah, dlai pơ-ô. Ơi Nguyễn Quốc Hưng, Khua Anom wai lăng dlai kyâu tơring čar Daklak brơi thâo, lom ngă hră pơ-ar pơplih bôh than mă yua dlai kơ anung prăk Đ41, rơwang bruă jơlan Trường Sơn Đông, ƀirô wai lăng dlai kyâu hmâo pơsit djă pioh kyâu lĕ rơbêh kơ 260 m3:

“Pel ĕp glăi ƀơi dlai čuk pơkra jơlan, prăp lui kơ hră pơ-ar pơplih bôh than mă yua dlai lĕ 16,72 ektar anai hmâo sa dua kual dlai, kyâu. Amăng anun djă pioh dlai dưi pơsit lĕ 264m3 kyâu. Akă hmâo jơlan gah pơhrui mă lĕ yua kơ akă hmâo tơlơi pơsit pơplih bôh than mă yua dlai. Tơdơi kơ hmâo tơlơi pơsit pơplih bôh than mă yua dlai lĕ, yak tô̆ tui hă amra dăp hơdră kyâu kiăng pơsit mrô kyâu amra mă yua, kiăng sĭ nô̆p kơ ngăn drăp kơnuk kơna”.

Hăng hơdôm pluh ektar dlai dưi pơgang khut khăt mơng 2 blah Dlai lŏn ia, mrô kyâu sit ñu ƀu ƀiă ôh. Tui anun mơn, ƀơi anih anun ră anai abih bang phun kyâu dlai ƀơi jơlan ataih rơbêh kơ 10km phă lui laih. Ră anai kơnong kơ dô̆ gru nam sa dua phun kyâu dor lŏp trun kơtuai jơlan, hmâo phun đa păng prong truh rơbêh kơ 2 ƀah kuar. Tơlơi arăng đing nao lĕ mrô kyâu ƀơi glông jơlan phrâo pok găn rơgao dlai lŏn ia Čư̆ Yang Sin (tơring čar Daklak) hăng Bidoup – Núi Bà (tơring čar Lâm Đồng) nao pơ̆ hơpă laih, ƀu thâo pơ̆ hơpă ôh? Hăng hlơi pô gơgrong ba tơlơi anai?./.

            VOV Tây Nguyên: Čih – Siu H’ Prăk: Pơblan