VOV4.K’ho- Pơgăp mờ do mờr 4 nhai, 4 hìu bơnhă geh 17 nă cau là cau Rơđê ơm tàm [òn Sing B, xã Ea Drông, thị xã Buôn Hồ, càr Dăk Lăk neh tăc jơh hìu đam, sươn sre, ndơ\p mpồn dô kơ`au tus hờ lơgar Campuchia, tơnơ\ hơ\ lòt tus lơgar Thái Lan bal mờ bơta gơn kơnờm là geh jun lòt ơm kis tàm lơgar dơ\ 3, geh pà hìu niam đam hàng, geh pà rơndeh ô tô.

Pas sơm, ơm gời, nhơl sa gời ờ go\ mìng gơtìp cau sền ờ sơ\p, jơgloh tơhìr, muăt jrùm răc ròc, bàs sìl lơm…Gi\t he neh gơtìp pơrlồm, ùr bơklau Y Biêng mờ 2 nă kòn neh tàm jà gơ\p jòi gùng rê wơl tàm goàng tê kờ` gơboh toh glài bal bơh làng bol [òn lơgar mờ gơnoar atbồ tiah do dê.

Ùr bơklau Y Riêng Niê wa\ rò bol a` tàm dơlam hìu kâp 4 r[ah r[ừp rơnhah rơnhơ tàm [òn Sing B, xã Ea Drông, thị xã Buôn Hồ. Do là hìu bơh dùl nă làng bol tàm [òn dê ai ùr bơklau Y Riêng in ơm ing gời, tài bơh hìu bơh Y Riêng dê neh tăc te\ ờ kas priă ngan, nàng ai priă dô gan nhàr lơgar.

Y Riêng yal: Kờp bơh lồi nam lài, bàr pe nă làng bol đah pơ ùr pơrlồm pơn jồ bơkah lơngồt ngan mờ bi là: Jòi te\ gùng lòt dô pồn tus lơgar Thái Lan ih. Lòt tus tềng hơ\ den geh cau jun lòt tus lơgar Canada halà lơgar Mỹ nàng ơm kis, mờ geh cau pà hìu đam, rơndeh rơndồ tai, ai broă lơh mờ priă nhai uă ngan, rài kis chờ hờp lơngai lơngò ơm gời sa gời niam rlau uă ngan pơndrờm mờ ơm tàm Việt Nam. Y Riêng neh tăc hìu, mờ bồ nhai 5 pa do bal mờ 3 hìu bơnhă ndai tàm hơ\ geh 17 nă cau jun cau lam gùng in 240 tơlak, hơ\ sồng ndơ\p mpồn dô tus hờ [òn dờng Hồ Chí Minh nàng geh jun tus lơgar Campuchia tơnơ\ hơ\ lòt tus lơgar Thái Lan.

Tus lơgar Thái Lan, bàr pe ngai tơnơ\ Y Riêng hơ\ sồng gi\t là he gơtìp cau pơrlồm. Tơl hìu bơnhă geh ngròn tàm dùl cơldu\ [ơ\ [ơl rơnhah rơnhơ ngan, ờ go\ geh dùl nă cau tus lùp còp. Jơh priă pal lòt jòi broă lơh apah nàng geh priă sa pah ngai. Mơya, tài bơh ờ gi\t đơs dà cau, să ja` ờ pràn tai den tàng pal kong jơgloh tơhìr pah ngai sùm.

Să a` là Y Riêng Niê, kis tàm [òn Sing B, xã Ea Drông, tàm rài kis pah ngai a` sùm kơno cau đơs bè dă bè ne, là cau geh dùl mpồl, dong kờl kòn cau he tàm đah lơgar bơdìh. Cau sền gròi, kơlôi rcăng, ai tơl broă lơh broă sa, tơnơ\ hơ\ geh ai lòt tus lơgar Canada, lòt lơgar Mỹ. Tu\ a` tus tềng hơ\, a` sền go\ ờ go\ geh dùl nă cau lơi lùp sền ờ. A` kờ` đơs mờ jơh ală oh mi, ngan là oh mi cau Rơđê, ba` dờ` jăt jơnau bol iơh dê đơs pơrlồm pơn jồ nàng tơnơ\ hơ\ gơ tu\p tìs, gơ tơmu\t tàm bơta aniai bè a`, bè ală cau neh rlau lòt tus tềng hơ\. Tài bơh a` là cau neh lòt tus tềng anih mờ khi đơs, khi mìng kờ` lơh aniai rài kis bol he dê lơm, bơh oh kòn, kòn sau bol he dê lơm.

Ồng Mlô Y Hoa Phó Kuang atbồ Mpồl lam sồr làng bol thị xã Buôn Hồ (cau ơm đah kiau) còp ùr bơklau mờ bàr nă kòn Y Riêng dê

Ùr bơklau Y Riêng kờ` rê wơl hờ Việt Nam, mơya geh cau đơs `io là: dilah rê, den gơtìp gơnoar atbồ tàm tiah hơ\ ku\p jàm. Rlau 3 nhai ơm kis bòl glar ngan tàm ù tiah lơgar Thái Lan bal mờ uă ngan bơta kal ke, jơgloh tơhìr, bàs sìl, bàs so ngan…Kơlôi bè rài tơnơ\ do bơh 2 nă kòn gam kơnòm dềt, ờ hềt gi\t bơta lơi gam gơlik tus mờ hìu bơnhă he dê, kah wơl bè ală ngai nhai chờ hờp lơngai lơngò tàm [òn lơgar, ùr bơklau Y Riêng Niê lơh ngan jơh nùs jòi gùng rê wơl, bulah geh gơtìp ku\p jàm kung pal dờp sơl. Bơtuah ngan, Y Riêng neh jòi gùng lùp mờ cau Việt Nam ơm kis tàm do geh nùs nhơm niam, yòng khi dong kờl lam gùng nàng jơh dùl hìu bơnhă rê tus mpồng nhàr lơgar dunia Mộc Bài…

Mờ ngai 5/9 pa do den rê tus [òn lơgar tờm. Bi Y Pi Buôn Giá yal wơl bè do: Rê tus hờ [òn, bơh sơnrờp ùr bơklau rơngòt ngan, rơngòt gơtìp gơnoar atbồ ku\p jàm, làng bol digơlan tam cah ờ rờm. Mơya, làng bol [òn bal mờ ală kấp gơnoar atbồ neh wa\ wờng, toh glài [à ală bơta tìs bơh ùr bơklau bi dê. Cau den pà phe, cau den pà phan sa, cau den pơndờm pơnđiang, bơto tơngkah tơryăng tơryồng lơh broă lơh sa nàng kơ\ kơl jăp rài kis.

Tăc jơh ù tiah, hìu đam kung geh đau 20 tơlak. Tu\ rê wơl hờ [òn lơgar, bol a` ờ geh anih ơm tai den tàng ùr bơklau a` ơm yòng hìu cau oh dê. Ờ gi\t tơnơ\ do ùr bơklau cau oh rê, den bol a` ơm tềng lơi? Tu\ do, bàr nă cau oh gam lơh công nhân tàm Sài Gòn, ngan là tơnơ\ do geh rê wơl hờ [òn lơgar. Bàr nă ùr bơklau a` kơ\p kờ` dà lơgar ai tơl bơta, dong kờl pà bol a` in ù ơm, ù lơh sa nàng bol a` kơ\ kơl jăp wơl rài kis.

Ồng Trần Hậu Hương, Bí thư Đảng ủy xã Ea Drông pà gi\t: Bơh nhai 5 pa do tơn, tu\ kơno yal jơnau 4 hìu bơnhă tàm xã tăc hìu dô gan nhàr lơgar lòt tus lơgar Campuchia, Đảng ủy, gơnoar atbồ xã neh tơnguh broă lơh mblàng yal, hòi jà làng bol tàm [òn lơgar, yal loh làng jơnau jòi kai bơh bol blac pơrlồm dê, nàng làng bol in ờ gơtìp cau pơrlồm. Ùr bơklau Y Riêng rê wơl kung là cau lơh cơng gam kis nàng làng bol tàm ală [òn lơgar in rcang ngac gi\t kơrhia nàng ờ gơtìp cau iơh pơrlồm.

Lài ngan, bol a` pơndờm pơnđiang hìu bơnhă iang nùs. Mờ hòi jà ală mpồl cau tàm [òn, thôn geh kơnòl lòt còp rwàng, ơm kis rềp mềl lùp nàng gi\t bơta kơlôi sơnơng, bơta kơ\p kờ`. Lơh bè lơi hơ\ nàng hìu bơnhă Y Riêng iang nùs lơh sa. Tàm tơngai tus, kuang đơng lam bồ tiah do geh sùm lòt còp rwàng pơndiang pơnđiang, mờ geh ngui ală broă dong kờl, sền gròi bè dong kờl ù ơm. Kuơmàng, tềng đap măt geh sau bơsram ơdu\ 5, den bol a` neh lơh broă mờ mpồl kuang atbồ hìu bơsram, geh sền gròi dong kờl ală sau in lòt bơsram.

Ồng Mlô Y Hoa, Phó Kuang atbồ Mpồl lam sồr làng bol thị ủy, thị xã Buôn Hồ đơs là: Broă lời bàr pe nă cau lơbơn lơhơ nùs mhar pin dờ` gơtìp bol iơh sơmờm là jơnau pal kah màl ngan tàm broă lơh mblàng yal lam sồr tàm kơnă hơđơm.

Tơnơ\ mờ tu\ Y Riêng rê wơl, Mpồl lam sồr làng bol thị ủy pơgồp bal mờ Mặt trận mờ ală ban ngành, mpồl cau lòt còp, dong kờl phan bơna nàng hìu bơnhă kơ\ kơl jăp rài kis. Hòi jà làng bol tam dră, kơryan jơh broă lơh bơh bol Fulrô lơh ờm hoài jà, yal tơngi\t lam jun cau dô gan nhàr lơgar tìs mờ adat boh lam ngan là tàm ù tiah xã Ea Drông ba` iăt, ba` jăt jơnau bol iơh pơrlồm, pơn jồ tai.

Ùr bơklau Y Riêng kờ` pơyua jơnau đơs tus mờ ală cau neh rlau dô gan nhàr lơgar, gam ơm kis ndơ\p mpồn bàs sìl bàs sò bòl glar tàm ù tiah cau dê, là: Pal wơl rê wơl te\ tàm goàng tê toh glài bal bơh làng bol [òn lơgar dê, bơh gơnoar atbồ tiah he dê. Ba` cau lơi dòn, cau lơi iăt jat jơnau pơrlồm pơn jồ bơh bol iơh dê, ờ go\ cau lơi pà he in hìu niam đam hàng, rơndeh dờng bè khi đơs ờ.

Cau mblàng Lơ Mu K’Yến