Ƀùi drim kàl prang, tŭ ală àng tơngai sòl gơ jroh tềng nđăp hìu, kung là tŭ ồng Siu Nhuel ơm tàm ƀòn Rơniu, sàh Ia tul, càr Gia Lai sơnđờm broă lơh tàñ phan. Ală ding sơkàr geh ồng chài ngan koh, blah gơgơs tơrnàñ lơbơn ngan. Ală căp che rơyah kung geh kôìh nthiar ngan. Jơh nùs jơh tồr, kơrhia ngan, ală phan bơna bơh ồng dê lơh gơlik ờ mìng kơnhăp kơ̆ mờ gam cèng rùp niam chài niam bơnĕ ngan, geh bơta kal ke ngan bè bơkàu kơtôl, bơkàu pơtruai. Ồng Siu Nhuel chờ hờp yal:
“Bơh tŭ gam pơnu den añ neh kờñ ngan bơsram tàñ phan rao bờh. Añ gŏ ală wa, ală bàp dờng bàp dềt lơh añ kờñ ngan, den tàng kờñ lùp bơsram. Jăt broă do pal kơ̆ nùs hơ̆ sồng gơtùi, bơsram cau do dồ êt, bơsram cau ne dồ êt, gŏ bơta lơi niam den he bơsram, hơ̆ sồng rơhời gơgơs kwèng. Añ gơtùi tàñ geh jơh ală phan ngui tàm rài kis, bơh ƀươn tus ờ ƀươn. Tơl bơta geh phan ngui krơi is, bè nir den ơn kòi tơngời ai đồng den nàng khum phe, mờ gam geh ngui nàng jơm piang ƀĕ tơrnờm. Ai đồng bràng là nàng ìs kòi, ìs tơngời, khuah…Ngai do ờ huan ngan cau gam gàr geh broă lơh ờs mờng bơh yau den tàng añ lơh ngan gàr prăp broă do, mờ añ chờ hờp bè gơ, kung là broă nàng niam chài bol he dê geh lời prăp tus rơnàng tơnơ̆”.
Bal dùl jơnau kờñ ngan tàñ phan, ồng Rmah Tung, sàh Đức Cơ, càr Gia Lai gơtùi tàñ geh ală phan bơna geh bơta kal ke bè nir bàr tăp. Bơta ồng kơlôi sơnơng ngan tŭ do là broă lơh do gam rơhời hŭi roh tĕ.
“Añ bơsram broă tàñ phan bơna cau wa, cau wa hơ̆ bơto añ in jơh nùs jơh tồr ngan den tàng añ kung tàñ chài geh jơh ală phan ngui. Añ tàn geh nir kal ke bè là nir bàr tăp, roh tŭ jiơ, uă broă ngan den priă gơ kung jơnhoa rlau ală bơta ndai. Ngai do, tàm ƀòn gam êt nă cau gĭt tàñ, ală ồng ală wa kung dờng sơnam jơh rao, den tàng añ kơ̆p kờñ bol kơnòm rơ̆p bal mờ añ gàr tĕ broă lơh ờs mờng bơh yau do”.
Ờ mìng chài ngan tàm tàñ phan, uă cau klau kòn cau Jrai gam gơtùi trah mòn rùp hìu ƀồc, dùl bơhiàn niam chài krơi is ngan tàm lơh yàng pơthi ƀồc. Ală rùp trah mòn ƀalhiă ngan, dềt rơhền ngan mơya ơn prăp uă bơta jrô hwềng nùs, lơh tơnggŏ wơl rài kis ơm kis lơh broă sa bơh cau yau dê.
Tàm ƀòn Ama Djơng, sơnah ƀòn Ayun Pa, càr Gia Lai, ồng Kpă Huăt nam do mờr 70 sơnam, là dùl nă cau chài jơh nùs jơh tồr ngan mờ broă trah mòn rùp. Gơ wèt mờ ồng, tơl nơm rùp trah mòn ờ mìng là phan bơna lơh broă lơm mờ gam là jơnau bè rài kis, là jơnau kah kir bơh ồng pàng dê geh lời prăp wơl bơh tơl gùng trah, tơl sèng kuàr.
“Broă lơh trah mòn rùp hìu ƀồc do là niam chài bơh rài yau, rài ồng pàng he dê lời wơl den tàng bol hi pal lơh ngan sền gàr mờ lời pơdờn wơl. Rùp hìu ƀồc geh rùp rơ̆ ngan bè bèp mă kòn lòt mìr, rùp cau ùr ùt ndul glèng bun, rùp cau ùt măt ñìm. Tàm hơ̆ rùp cau bèp mă kòn, mè gam ai kòn in pồ geh bơta kal ke ngan, tài bơh pal trah uă ngan gùng, pal tơnggŏ geh hwềng tai…Jơh ală pang rùp gơcèng bơta kwơ krơi is, lơh tơnggŏ wơl rài kis ơm kis lơh broă ồng pàng yau dê. Tàm ƀòn gam êt nă cau trah mòn, ală cau dờng sơnam rlau den khi ờ gam pràn nàng trah. Kung bơtuah ngan là hìu bơnhă añ, kòn klau, kòn bơrtơu geh bal bơta hàm kờñ, den tàng añ neh bơto wơl ai bol khi in lùp bơsram, kơ̆p kờñ gơtùi tàm pơdờn broă lơh ồng pàng dê”.
Tàm ală tam gơl bơh rài kis pa tŭ do dê, ală cau bè ồng Siu Nhuel, ồng Rmah Tung, ồng Kpă Huăt kung gam ngềt ngơ̆t sền gàr broă lơh ờs mờng bơh yau bơh jơh ală bơta jơh nùs jơh tồr, bơta gơboh mờ bơta pơniờ să. Khi ờ mìng lơh gơlik geh ală phan ngui halà phan rùp niam chài lơm mờ gam pơgồp bơnah sền gàr bơhiàn niam chài krơi is jơi bơtiàn dê kơnhăp kơ̆ sùm bal mờ tŭ tơngai.
Viết bình luận