Krơi is ngan Lơh Yàng Kareh – Katal kòn cau Prum dê
Thứ bảy, 06:00, 04/04/2026 Cau mblàng Ndong Brawl/Cau cih Đoàn Sỹ (VOV ƀòn dờng Hồ Chí Minh) Cau mblàng Ndong Brawl/Cau cih Đoàn Sỹ (VOV ƀòn dờng Hồ Chí Minh)
VOV.K'Ho- Lơh yàng Kareh – Katal là dùl tàm ală broă lơh yàng tàm rài kis kung gam geh mpồl bơtiàn kòn cau Prum jăt yàng Isslam Bà Ni tàm càr Khánh Hoà mờ càr Lâm Đồng prăp gàr sùm. Broă lơh yàng do ờ mìng yal tus mò ồng lài do in git tàm jơi nòi neh geh tai cau dờng pràn, mờ kung mùl màl gơs dùl nă cau jăt yàng sơl.

Bơh rài lài do, pah nam, làng bol kòn cau Prum jăt yàng Islam Bà Ni bơyai lơh yàng Karal – Katal, hơ̆ là lơh yàng dờng pràn gam sơnđan là lơh yàng mŭt jăt yàng ai kòn ùr bal mờ kòn klao neh tờm 15 sơnam in. Do là dùl tàm ală broă lơh yàng kwơ màng tàm rài kis bơh kòn cau Prum jăt yàng Islam Bà Ni dê. Lơh Yàng Karel - Katal mìng geh lơh tàm 3 ngai. Ngai sơnrờp ngan, ală cau tàm hìu nhă rơcang phan soh, lơh rạp. Ngai dơ̆ bàr, rơcang phan pơdơng bè: prìt, phe mbar coh, ƀañ ít, ƀañ xalam... Mờ lơh yàng duh khoai rơ̆p bơyai lơh tàm ngai dơ̆ pe.

Di tàm dơ̆ do, hìu nhă geh cau lơh yàng lòt jà jơh ală làng bol tàm ƀòn tus nàng sền tŭ kòn klao, kòn ùr geh yàng dờp là cau dờng pràn. Jăt mờ tơl bơta geh tàm rài kis hìu nhă dê, gơtùi lơh yàng dờng ha là dềt. Bè ờs den hìu nhă pal rơcang tơl nă cau dùl nsir prìt, dùl sơlào phe mhar coh mờ dùl nơm iar dam nàng lơh yàng duh khoai. Jăt dùl nă cau kơ đơng yàng tàm thôn Bình Thắng, sàh Bắc Bình, càr Lâm Đồng yal, lài mờ tŭ lơh ală broă lơh yàng tờm, pal lơh yàng Mbang Aluah, hơ̆ là lơh yàng đơs mờ Pô Nabi, nàng yàng git là ngai do geh cau tờm hìu lơh yàng dờng pràn ai oh kòn in. Tàm tŭ trồ mho, ală ùr ơruh, klao pơnu tơrgùm bal tềng anih lơh yàng. Cau klao geh dùl nă cau kơ đơng yàng sơnđan là “Imem” bơto sồr mŭt nggui tàm dùl rạp. Cau ùr geh mò “Amuk Buh” bơto sồr mŭt nggui tàm dùl rạp ndai. Tus àng drim ngai tơnơ̆, tŭ măt tơngai rơ̆p lik, ală cau atbồ mpồl ùr ơruh klao pơnu do tus bơto sồr nàng mù tàm dà dờng um, rào kloh să jan. Do là bơnah broă kwơ màng tàm broă bơyai lơh yàng dờng pràn dê. Kòn cau Prum đơs là, dà dờng geh rào kloh ală bơta ƀơ̆ tàm să jan, rào kloh ală tìs mờ cèng wơl bơta kloh niam kòn bơnus in.

Tus mờ dà dờng là kah wơl rài lài do, yal mờ ù tiah, trồ tiah in tơngai dờng pràn bơh dùl rài kòn bơnus dê. Tơnơ̆ mờ tŭ rào jơh tìs tàm dà dờng, ală ùr ơruh klao pơnu do geh rê tàm anih lơh yàng tờm. Tàm do, ală cau lơh yàng mùl màl sơnđan măt ală cau dờng pràn tàm dơ̆ do in. Măt sơnđan geh ai bơh măt sơnđan ală yàng atbồ dê. Hơ̆ là măt sơnđan mờ cau do geh ngui tus tàm tŭ chơ̆t, mờ geh bal tàm dunia làng ƀồc. Pơn jăt mờ hơ̆ là broă mùl màl lơh yàng “koh kơmhò cồng pờm mas” gơwèt mờ cau klao. Lài do, broă lơh do geh bơyai lơh di mờ măt sơnđan bơh broă lơh do dê. Tŭ do, broă lơh do mìng geh lơh bè lơh rùp gời nàng ală klao pơnu in. Gơwèt mờ cau ùr geh lơh siăt sŏ hờ đang bồ yoăt nàng dan sơn tơm să ờ lơh tìs tàm gùng jăt yàng. Tàm broă bơyai lơh yàng mùl màl, dùl nă cau kơn đu dùl nă kòn klao dềt tàm pơgăp bơh 8 nhai tus 1 sơnam là oh kòn tàm hìu nhă dê ha là tàm jơi nòi nàng bơyai lơh yàng mờ sơnđan là anek Po La Dhi tàm dơ̆ lơh yàng. Mblàng bè broă lơh do, Imem Kết tàm thôn Bình Thắng, sàh Bắc Bình, càr Lâm Đồng pà git: tài cau lơi kung pal geh ơm tàm ndul mè hơ̆ sồng deh. Den tàng, tàm rạp lơh yàng mùl màl, lài ngan pal lơh yàng ai kòn klao dềt do in, tơnơ̆ mờ hơ̆, hơ̆ sồng tus kòn bơh cau tờm hìu dê: “Pal geh kòn klao dềt do, tài bơhiàn ờs mờng bơh mò ồng he dê lời wơl bơh rài yau. Kòn klao dềt do pal là kòn klao, ờ gơtùi kòn ùr, geh bơh tàm 7 tus 8 nhai. Pal tơn soh kòn klao dềt do in dùl bơta phan soh di jăt mờ jơnau geh ai bơh đah jăt yàng dê. Bè ờs pal jòi kòn klao dềt tàm jơi nòi, di lah ờ geh ngan hơ̆ sồng lòt jòi kòn klao dềt hờ bơdìh jơi nòi”.

Bŭ lah kung gam geh ală broă lơh yàng bal mờ bơhiàn tàm broă lơh yàng Karel – Katal dê, mơya di lah pơn drờm mờ lài do den geh bơta tam gơl niam rơlao, tàm hơ̆ uă ngan là broă tơrmù tơngai tàm broă lơh yàng. Ồng Lư Văn Xuống, dùl nă cau dờng sơnam tàm sàh Bắc Bình, càr Lâm Đồng pà git: “Lài do, ală cau tus bal lơh yàng Kareh – Katal do pal sàc ka, mŭt tàm brê cŏ lòng nàng rơcang lơh yàng. Mờ tơnơ̆ mờ tŭ tơn jơh lơh yàng, den ală cau do pal gam pơn jăt tai ơm nàng drơng hìu nhă cau lơh yàng in bơh 7 tus 10 ngai. Bơh tŭ sơn đờm lơh tus mờ tŭ tơn jơh lơh yàng kung pal roh mờr nggùl nhai, mơya tŭ do den neh tơrmù wơl gam 3 ngai, tŭ do neh niam rơlao”.

Tơn jơh dơ̆ lơh yàng, ală cau tus bal lơh yàng geh sào sa bal. ală ùr ơruh, klao pơnu tàm dơ̆ lơh yàng dờng pràn do rơ̆p geh làng bol, cau tàm jơi nòi pà phan chờ gờm. Bè hơ̆, bơh tŭ do, ală ùr ơruh klao pơnu do neh mùl màl gơs cau jăt yàng Islam Bà Ni dê mờ là cau tàm mùl màl tàm jơi nòi.

Cau mblàng Ndong Brawl/Cau cih Đoàn Sỹ (VOV ƀòn dờng Hồ Chí Minh)

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC