“Ơi bah yang, dăn ma brah yôk, brah dak, brah neh tât râng uănh. Dăn ân me mbŏ ân geh ueh lăng săk jăn, rêh jŏ, đăp mpăn. Dăn mbrơi veng lơi nau mhik, nau mô lap, dăn ân kon sau pah kan jan sa ân geh jêng, nau rêh rhơn răm, đăp mpăn”.
Tâm rnôk ƀư ôp brah klơ ngih, êp yăng ndrănh, nau ôp bhah bah nŭih bu ôp răk kơt lah nau tâm nthoi nkoch mbơh đah kon nŭih ndrel brah yang, tâm rnôk aƀaơ hin ndrel kăl e. Aơ lah nau ƀư răch brah nkah gĭt nau kơl an bah wa H’Ruyn (Amĭ Hiên) ndrel wa Ksor Hú (Ama Hiên) ân ma me păng nơm nê lah wa Ksor H’Lang, tâm ƀon Mlah, xã Phú Túc, n’gor Gia Lai.
Tâm nau ueh lăng bah ƀon M’lah, ngih bah rnăk wa Ama Hiên geh âk ngăn kônh wa ƀon lan tât hăn kơl an, bu nchrăp ân ăp nau ƀư ân nar ôp brah nkah aơ. Ndrănh yănh geh kât tâm nklang ngih. Sur, djar bu gŭch gơm bah ơm. Nŭih băl mpôl, rnăk vâl, ƀon lan bu hăn tât râng ngêt sa. Ama Hiên mbơh, đah ma rnoi Jrai, nau ƀư nkah tât me mbŏ mô geh veh ma ndơ sa kah, âk mô lah rnoh ndoh ndơ ma nơm ân. Ma nau khlay ngăn lah nuih n’hâm nkah klâng ma me mbŏ bah nŭih kon ân ma nŭih deh jêng nơm:
‘Rnoi Jrai ƀư nau ngêt sa nkah klâng nau kơl an me mbŏ deh jêng nơm mô di lah gay ma ntưih ôh. Nsing tâm nau geh bah rnăk vâl ri knŭng geh djar, sur ndrel ndrănh yăng. Nau khlay ngăn lah nuih n’hâm bah oh kon nơm ŭch lah ueh ma me mbŏ hŏ deh jêng nơm, răk rong nơm hŏ têh hŏ geh jêng”.
Jêh rnôk răch brah, ăp nau ƀư êng êng geh ƀư tay. Nŭih kon têk me mbŏ ngêt ndrănh yăng, lor, jêh ri ân bu blah ao tanh, mblo tôr mô lah kông ty-ăp nklâm ndơ kơt aơ bol ma nơih geh joi yơn njoalư tâm nê lah nuih n’hâm nkah gĭt bah nŭih kon. Amĭ Hiên ntoh nau ŭch ô̆ng ma me po nơm:
‘Nar aơ hên ƀư nau ngêt sa gay ma ntoh nau nkah gĭt tât nau deh jêng răk rong bah me mbŏ, phung hên knŭng geh ndoh ndơ đê̆ dơm gay ma ân me me mbŏ sa, prăp nkah, ŭch ma me po gâp mro ngăch dăng, rêh ueh m’ak ndrelkon sau. Nê lah nau nkah klâng ŭch ngăn bah hên”.
Mô êng nŭih geh bu nkah geh nau rhơn. Đah kônh wa tâm ƀon, aơ kŏ lah rnôk gay ndrel nsum nkah tay nau geh dơi tâm nau rêh kon nŭih. Ăp nau rhơn, ăp ngan ndrănh geh jur pă kŏ njoăl nau ŭch mpeh du rnăk vâl geh ueh lăng, du ƀon lan geh tam rnglăp. Wa Nay Ar-nŭih bu rnơm tâm ƀon Mlah-kŏ tât râng nar ƀư ngêt sa nê đŏng. Tâm kon măt păng, nau ƀư ngêt sa gay ƀư nkah klâng nau deh nse răk rong mô êng lah nau vay, ma hôm lah du nau ntĭm nti mpeh nau gĭt tât geh nkoch mbơh, kơt tĭng ntơm bah rơh aơ tât rơh êng:
‘Me mbŏ hŏ deh jêng, răk rong kon tâm ăp năm khay hôm âk nau jêr, êp ngih chuanh ơm, đah grăp phe, đah mbâr sa. Rnôk aơ kon nơm têh jêng, geh rnăk vâl êng, nau ƀư nkah klâng ma me bŏ ŭch ân geh n’hâm soan dăng ngăn. Nê lah nau khlay, nkah đă kon sau nơm mro nkah tât nau deh, răk rong, têh jêng”.
Nau ƀư ngêt sa nkah tât nau deh jêng bah wa Ksor Joan ndrel wa Kpă Hmir tâm ƀon Plei Chuet, phường An Phú, n’gor Gia Lai geh tât rnôk ƀư ueh răm ndrel rhơn m’ak. Âk mpưm kônh wa tâm rnoi deh tă bah ƀon lan ngai tât râng, khân păng nsoh nah ao tanh bah rnoi nơm. Tâm nau nteh bah chĭng, ur sai Kpă H’Sukơ (kon bu ur mpŭt tâm rnăk vâl) pă ân du mlâm kông ty, bu blah phôi ntâk ndrel du nglu sur, gay ma ntoh ân nau kơl an tâm nau rêh ueh lăng bah me mbŏ nơm. Yuh Kpă H’Sukơ nkoch:
‘Hơi mê̆, hơi mbŏ. Nar aơ, hên geh du đê̆ ndoh ndơ gay ma pă ân ma me mbŏ, lah ueh me bŏ hŏ deh, hŏ răk rong hên jêng nŭih, jêng geh nau dơi. Phung hên knŭng ŭch ma me mbŏ mro ueh lăng, rêh jŏ gay ma rhơn ndrel kon sau”.
Ngăn lah, đah ăp nŭih mbŏ, nŭih me, nau rhơn têh ngăn mô êng lah ăp nklâm ndơ geh pă, ma lah nau tât râng uănh bah kon sa nơm têh jêng, geh dơi, blau nkah tât nŭih hŏ răk rong nơm. Wa Kpă Hmir kŏ rhơn ngăn bah năp nau têh jêng, gĭt nau bah ăp kon, ngăn lah geh nuih n’hâm ueh lŏng, mât răk tay ma nŭih deh jêng nơm:
‘Nar bah năp nơh me mbŏ ach o ngăn, răk rong oh kon nơm đah ăp nau ma nơm geh dơi. Nar aơ, uănh kon nơm têh jêng, blau nkah gĭt tât me mbŏ, phung hên rhơn ndrel nkah gĭt nau nê âk ngăn. Knŭng ŭch kon nơm geh ueh lăng, têh jêng, rnăk vâl mro mrăng geh nau ueh lăng dăng ngăch”.
Tâm nklang nau rêh mhe rnôk aơ, rnôk ma âk nau vay ơm hŏ geh roh rui, nau ƀư ngêt sa nkah gĭt nau deh jêng răk rong bah rnoi krai hôm geh mât kơt lah du ntŭk nthoi nau ơm ma nau mhe. Tâm nâm ngih jong bah rnoi nơm, êp yăng ndrăng ndrel nau nteh chĭng, nau lah ueh me mbŏ mô êng geh nkoch ƀư jêng nau ngơi, ma hôm njoăl tâm ăp nau vay ƀư ôp brah, ăp nklâm ndơ geh pă, ăp nau tâm kuăn ty bah kon sau đŏng./.
Viết bình luận