VOV4.M’nông: Nkuâl Đam Rông, n’gor Lâm Đồng lah ngoăy tâm 62 nkuâl ach o dơi geh do\ng ndơ kơl 30a bah Chính phủ. Lam nkuâl geh 35 thôn, bon du\t jêr jo\t mha êng. Aơ lah nkuâl geh rnoh nu^h rnoi mpôl đê| du\t âk n’gor Lâm Đồng, đah 8.800 rnăk, âk bơi 75%. T^ng [ư trong kơl an lor bah Ngih dak, tâm ăp năm rlău aơ, rnoh âk rnăk ach o ta aơ ho\ hu\ch âk, nău rêh nu^h [on lan mô rlu dơi rgâl n’hanh n’hao prêh.

Wa Triết Y Biêng ta thôn Păng Pế Dơng, xã Dà Rsal, nkuâl Đam Rông (n’gor Lâm Đồng) dơi uănh lah du hê “nu^h ban saơ” mpeh nău rgâl ta nkual bri yôk Đam Rông – kâng n’har đah 2 n’gor Lâm Đồng n’hanh Dak Lak. Năm aơ ho\ rlău 75 năm deh, yơn păng hôm nkah ăp nar khay du\t krit jêr ta nkual neh dja. Ntơm bah du cán bộ pah kan địa chất, păng dơi đă hăn nti, lôch nê mât bôk âk nău kan êng êng tâm trong kan chính trị ntơm bah nkuâl ju\r tât tâm dâng. Lơn lah, lôch [ư Kruanh Ủy ban mặt trận nkuâl Lâm Hà, păng dơi n’hao đă [ư Bí thư Đảng ủy xã Roh Men (a[aơ lah xã Đạ Rsal, nkuâl Đam Rông). Rnôk s^t rlu ranh, đah nău dơi kan n’hanh nău nsing nơm bah he wa Triết Y Biêng dơi kônh wa ta thôn Păng Pế Dơng [ư bu ranh [on.

“Ntơm nơh, xã Roh Men dja ach o ngăn. Rnôk mô ho\ geh gung trong, du rnglăy boh hăn trong bri du\t jêr jo\t mơ hăn tât Lâm Hà, Lạc Dương mơ geh boh. Tât bah kơi nơh, Đảng- Ngih dak mât uănh an pơk trong quốc lộ 27. Nơm geh oh nô nu^h Yăn gu\ rêh tâm rlu\ jêng kônh wa kơt nti âk ăp nău rgâl mhe tâm nău rêh, kơt mât chăm tơm cà phê, tăm tơm dâu mât ndru\ng brai, tăm mbo săk geh âk, oh kon dơi tât đah ăp nău mhe rgâl geh nău g^t âk lơn. Đảng, Ngih dak ho\ ơm pơk nhih nti ta [on, du\t dơh, lơn lah me bơ\ ân ntru\t đă oh kon mon său tâm jay nsrôih kơt nti. Đảng n’hanh Ngih dak du\t dăch dêh [on lan, g^t wât [on lan, le\ rngôch yor an ma nu^h [on lan. Ăp trong nchrăp gung trong bah Đảng, trong kan pháp luật bah Ngih dak dơi t^ng [ư ngăn ngăn kơt ăp ntung trong hăn, nhih nti, nhih dak si. A[aơ, rnôk uănh saơ nău rêh kônh wa geh nău rgâl ngăn, lah nu^h bu ranh [on, gâp du\t rhơn nđơr n’hanh du nuih n’hâm way nsing nơm t^ng Đảng, Ngih dak”.

Jay đar [ơch rgơm bah rnăk wâl, wa Triết Y Biêng ntêm an nduang jay klang n’gul têh hvi yông cờ Tổ quốc, rup Kruanh Hồ Chí Minh n’hanh ăp bằng khen ma păng dơi geh tâm rnôk pah kan. Rup gui nê nkre nkah săk nơm n’hanh kon său way mât ndray nău way ơm n’hanh nsrôih lơn.

Ntơm bah nkuâl Lâm Hà lăp tâm xã nkual jru ngai Liêng Srônh (nkuâl  Đam Rrông) njêng nău kan, wa Cil Ha Kròng jêng nu^h [on lan kan lo\ mir ntoh lư ta nkual rnoi mpôl đê|. Rnăk păng a[aơ geh rlău 8ha cà phê, ăp năm ns^t geh 24 tấn rnglăy. Bah meng nê, rnăk păng hôm tăm rlu\ tơm sầu riêng, bơ n’hanh mât rong su\r djăr, ndrôk rpu. Ns^t le\ rngôch rnoh geh wa\ng sa bah rnăk wa Cil Ha Kròng ăp năm bơi 1 rmen prăk. Nkoch nău dơi geh bah he, wa Cil Ha Kròng an lah, nơm geh kơt nti nuih n’hâm “Jăp gơih- mpêt nkrem” bah wa Hồ, jêng lah nkre jăp gơih pah kan jan sa blău [ư mhe, nkre mpêt nkrem dơi n’hanh dơ\ so\k tâm di. Nchih nkah nău nê, năm 2020 mhe aơ, wa Cil Ha Kròng rhơn dơi Kruanh UBND n’gor Lâm Đồng pă an bằng khen yor ho\ geh nău dơi ngăch prăl tâm nău t^ng [ư nău ntru\nh mbrô 05 bah Bộ Chính trị mpeh “Ntrôl dăng kơt nti n’hanh [ư nău m^n, nuih n’hâm trong gu\ rêh Hồ Chí Minh” lvang năm 2016- 2020.

“Gâp du\t rhơn rnôk geh dơn săk ntơ dja yơn saơ rvê đo\ng yor săk nơm mô ho\ tâm di ngăn. Gâp dăn ton mbra nsrôih lơn đo\ng tâm nău rêh jêh aơ tay. Gâp u\ch ro\ng le\ ma nu^h [on lan Việt Nam he, tâm ban kơt ăp rnoi nu^h oh nô ta n’gor Lâm Đồng dja rêh t^ng nău wa Hồ, tâm rnglăp nsum du nuih n’hâm. Nơm geh n’hâm suan wa Hồ, he ân tâm rnglăp du nuih n’hâm kơt nău nt^nh ntăn bah wa Hồ nê lah: bol ma nu^h Yăn mô lah nu^h bu lơ, bol ma Chăm mô lah Rđe, Jarai mô lah Ba Na, nu^h brah ngo mô lah chroh r[u\n ndrel tâm rnglăp nsum. Geh ndro\ng ach o ndrel tâm ro\ng n’hanh tâm kơl nsum tâm nău rêh. Di kơt nău u\ch ro\ng bah wa Hồ, he ân tâm rnglăp tay gay [ư an nău rêh dja nar lơn ma hun hao n’hanh geh ndro\ng”.

Đam Rông, n’gor Lâm Đồng lah ngoăy tâm 62 nkuâl ach o dơi geh ndơ kơl Bôk nău kan 30a bah Chính phủ. Lôch rlău 10 năm an t^ng [ư Nghị quyết 30a bah Chính phủ, pah kan hu\ch ach o bah nkuâl ho\ geh âk nău dơi di ma nchih nkah. Ntơm bah năm 2009 tât 2020, nkuâl dơi ngân sách ntop kơl bơi 420 rmen prăk gay rdâk njêng ntu\k ntô ndơ do\ng. Nơm geh kơt nê|, lam trong me ho\ [ư lôch jêh da dê n’hanh [ư nâp ue\h, 8/8 xã geh trong chai hăn tât nklang xã. Rlău ma nê, ăp tập đoàn, công ty, doanh nghiệp hôm ntop kơl 160 rmen prăk gay [ư ntu\k ntô ndơ do\ng ntung trong tơm khlay. Ndrel đah nê, ma ăp tơm prăk [ư êng êng, ăp năm rlău aơ, nkuâl Đam Rông, n’gor Lâm Đồng hôm ntop 717 mblâm jay gu\ an rnăk ach o đah le\ rngôch tơm prăk [ư bơi 16 rmen prăk.

Ntu\k ntoh lư tâm bah ri aơ nơh, lah nkuâl ho\ t^ng [ư dơi đăt ndal, nsan ngăch nău kan hu\ch ach o nâp dăng n’hanh jo\ jong. Nkuâl ho\ tâm pă ntop kơl an rnăk ach o,, rnăk [on lan rnoi mpôl đê| tuch tăm, mât rong n’hanh pơk hvi trong nt^t leo n’hu\ch ach o, đah prăk do\ng [ư bơi 7 rmen prăk, le\ ma: 2 dâng sre nt^t leo [ư lor ta xã Đạ M’Rông, 2 trong nt^t leo lor tăm sêt njâr blăch n’hanh 27 ntu\k nt^t leo [ư mât be n’glang, ndrel đah trong nt^t leo tăm play bu\ng ntô ư\r, tăm tơm dâu mât ndru\ng brai, tăm n’hanh mât chăm tơm cà phê ndop, tơm sầu riêng, tăm rlu\ tơm mắc ca…an 365 rnăk, ăp trong leo [ư dja ns^t tay nău geh wa\ng sa âk. Lah kơt năm 2016, rnoh âk rnăk ach o ta nkuâl Đam Rông âk rlău 37%, ri a[aơ dơn hôm ta nâm 12% dơm./.

Nu^h rblang: Điểu Thân