VOV4.M'nông: Ta Tây Nguyên, nuh srê tât dŭt krit nji, lơn lah ta Dak Lak hŏ tât rlău rbăn nuĭh ntưp covid-19, rgum ta âk ƀon lan rnoi mpôl đê̆. Nsrôih rdâng lơh nuh srê dŭt ŭch geh nău nsum ti, rgop suan n'hanh nău gĭt êng di bah ăp nuĭh ƀon lan:

Buôn Kmrơng Prong A, xã Ea Tu, nkual ƀon têh Ma Thuột, n'gor Dak Lak aƀaơ geh bơi 550 rnăk ƀon lan đah 2.200 nuĭh, lơn âk lah nuĭh Rđe gŭ rêh. Nô nău nuh srê hŏ khuch âk tât wăng sa n'hanh nău rêh nuĭh ƀon lan. Druh ndăm hăn kan ngai, ƀư công nhân ta ăp công ty, nkual công nghiệp dôl rlu kan tă bah nuh srê. Bu ranh ƀon Y Yơh Kbuôr ta buôn Kmrơng Prong A nkoch, ntơm bah rnôk nuh srê Covid-19 tâl 4 ntoh luh tay ta Dak Lak n'hanh ăp n'gor kiău ma, bu ranh Y Yơh Kbuôr ndrel đah kruanh rmôt ăp tổ liên gia hăn goh tât tĭng mpông jay tâm ƀon gay ntrŭt ntrôl ăp nuĭh tĭng jăp ăp quy định trong njrăng n'gang nuh srê, nkah ăp rnăk geh nuĭh mhe hăn ngai sĭt ân hăn mbơh ngăch dăng n'hâm suan n'hanh an gŭ êng ta jay. Rnôk nuh srê jêng krit nji lơn, nuĭh ƀon lan hŏ tĭng ƀư jăp nău rđău đă bah n'gâng kan mpeh gŭ srang ngai êng lam rêh jêng kon nuĭh n'hanh tĭng ƀư jăp ăp nău way njrăng n'gang nuh srê.

Đah nuh srê Covid-19 ri mpôl hên lĕ ma kruanh thôn, ăp nsum mpôl, bu ranh ƀon hŏ geh nău tâm rgop kan nsum nkah ăp nuĭh ƀon lan tâm ƀon ân tĭng ƀư jăp ăp quy định mpeh njrăng n'gang nuh srê. Ăp nuĭh ƀon lan djăt n'hanh tĭng jăp, ntơm bah bu ranh tât kon se nsrôih tĭng ƀư jăp njrăng n'gang nuh srê da dê.

Mât uĕh nău way ơm tâm rnglăp, tâm rŏng bah rnoi nuĭh Việt Nam, ntơm bôk năp bah rơh ntoh luh nuh srê, nuĭh Rđe ta xã Čuôr Dăng, nkuâl Cư̆ M’Gar, n'gor Dak Lak hŏ tâm mât tâm kơl nsum kơl n'gâng kan n'hanh ăp mpôl hăn na nê̆ njrăng n'gang nuh srê, tâm kơl nsum rlău rơh jêr jŏt. Kônh wa rgum âk ndơ dŏng sa khlay an kônh wa ntŭk rgum êng tĭng nău ntrŭnh mbrô 16 bah Thủ Tướng Chính Phủ. Wa Y- Ƀhêñ Ayun (Aê Nik)- buôn Čuôr Dăng A, nkuâl Cư Mgar, n'gor Dak Lak an gĭt:

  “Gâp dŭt rhơn yor nuih n'hâm uĕh lŏng bah nuĭh ƀon lan tâm ƀon tâm nău ndrel suan rlău dơi nuh srê Covid-19, kơl ƀon lan êng ƀa ƀă geh mpă wêl, rlău dơi jêr jŏt tâm nău rêh, gĭt kơl nsum tâm ăp nău tât rmoh rman ji sât boh ji gloh ba. Mpôl hên kuăl jă du tơ̆ dơm ma kônh wa ŭch lĕ nuih n'hâm. Mpŏng lah ăp nuih n'hâm uĕh lŏng kơl, tâm rnglăp bah nuĭh Rđe he way mât uĕh tâm ăp ntil jêr jŏt tâm nău rêh".

Gay njrăng n'gang nuh srê Covid – 19, aƀaơ, ta lĕ rngôch ăp thôn, ƀon, kônh wa gĭt tĭng ƀư jăp 5k. Ăp        nar dja, hăn tât xã nkual jru nkual ngai A Dơk, nkuâl Đăk Đoa, n'gor Gia Lai, mô jêr mâp ăp nuĭh ƀon lan way wăn bok put mbung rnôk hăn luh bah dih trong. Yuh, Rmah Seo, thôn Bía Tih, xã A Dơk, nkuâl Đăk Đoa nkoch mpeh nuih n'hâm njrăng nuh srê bah kônh wa nơm tâm ƀon lan:

Ngăn ntơm bah rnôk ntoh nuh srê Covid-19 kônh wa dŭt klach, pơk uănh ma ăp trong nkoch trêng nău lư ri dơi gĭt aơ lah nuh srê dŭt klach rvê jêng kônh wa lơn ma klach. Bol ma kơt nê̆, dơi geh nău uănh khlay bah ăp gưl, n'gâng kan nkoch trêng ri kônh wa gĭt êng lah way wăn bok put mbung, tĭng ƀư 5k njrăng n'gang nuh srê. Lah mô geh ntil nău khlay ri kônh wa gŭ ngăn ta jay n'hanh lơi ir rsong hăn. Âk rnăk gĭt rvăt năp ndơ dŏng sa khlay gay rnă ntêm lor. Kônh wa sĭt bah tơm geh nuh srê ri ân hăn gŭ rgum êng lôch nê sĭt gŭ êng ta jay đŏng, ăp cán bộ dak ri way jŭr ôp uănh n'hanh rƀah gĭt nău lư. Mpŏng lah nuh srê ơm rlău dơi gay kônh wa wăng sa, hun hao wăng sa, mpŏng ngih dak mbra geh ăp trong ntop kơl ngăn ngăn an ăp nuĭh geh tât khuch tă bah nuh srê".

Nuh srê Covid-19 tât krit nji ƀư an nău rêh bah ƀon lan geh tât khuch âk. Yơn lah, kônh wa way tĭng ƀư jăp ăp nău mbơh njrăng lor 5K bah Bộ Y tế gay ndrel Đảng n'hanh Ngih dak ntrôl rŭch nuh srê. Yuh H’Lan ta bon Ka La Dơng, xã Quảng Khê, nkuâl Dak G’Long, n'gor Dak Nông nkoch:   

“Ntơm bah rnôk geh nuh srê ta xã lah êng n'hanh lam dak lah nsum. Pah kan tĭng ƀư jăp mpeh njrăng, n'gang nuh srê Covid-19 tâm ƀon gâp kônh wa tĭng ƀư dŭt jăp uĕh. Kônh wa way hăn mbơh ngăch dăng n'hâm suan ăp tŏng. Ăp rnăk geh oh kon hăn wăng sa ngai ta ăp n'gor sĭt dơi nkoch trêng rgŏ jă mbơh ngăch dăng n'hâm suan gay mpôl kan dơi kan ƀư an gŭ rgum êng tĭng di nău way. Rnôk ăp n'gor mpeh bah dâng tĭng ƀư an gŭ srang ngai mâp jêr jŏt mpeh ndơ ngêt, sa kônh wa tâm ƀon bol hôm mâp âk jêr jŏt yơn ndơ đêt nuih n'hâm âk rgŏ rgop prăk, biăp play, njuăl ndơ tât tâm pă ndrel  kônh wa ta tơm nuh srê”.

Lah nkuâl kâng n'har đah nkual ƀon têh Đà Lạt, ntŭk dôl tât krit nji bah nuh srê Covid-19 đah âk nuĭh ntưp rêng lam ƀon lan, nkuâl Lạc Dương (Lâm Đồng) hŏ n'hao âk ntŭk gŭ kâp chăm ta nkual dăch n'har gay mât kân nuh srê, đăp mpăn mât nkual đăp mpăn mô geh nuĭh ntưp. Ta ntŭk gŭ kâp njrăng nuh srê Covid-19 ta trong Quốc lộ 27B, dăch n'har đah phường 12, nkual ƀon têh Đà Lạt, rlău 30 kon nuĭh tâm pleh gŭ kâp ndăng măng nar, tâm nê lơn âk lah nuĭh rnoi mpôl đê̆. Tĭng wa Kră Jăn Ha Khiêu, tahen Công an nuĭh K’ho, ndrel đah ăp nuĭh kan êng ƀa ƀă, păng dơi tâm pă gŭ kâp njrăng ta aơ ntơm bah bôk nuh srê. Nău kan bol ma dŭt jêr jŏt, ŏ r'ah, lơn lah rnôk trôk nar djơh, yơn ma nău đăp mpăn bah ƀon lan, ăp nuĭh nsrôih lĕ n'hâm suan he nơm nsum ti ntrôl rŭch nuh srê đah nuih n'hâm dơn kan dŭt âk.

“Tĭng tâm pă nău kan gưl bah lơ ri gâp râng gŭ kâp njrăng đah oh nô tâm ntŭk nking kâp, n'hao dăng hăn rsong uănh gay njrăng n'gang nuh srê, mât njrăng ntŭk mô hŏ geh ntưp rêng bah nkuâl tâm ban kơt mât njrăng n'hâm suan an ƀon lan. Nău kan bah mpôl hên lah kơp uănh lĕ rngôch ăp ndeh rklư rsong hăn, đă khân păng mbơh ngăch dăng n'hâm suan ăp tŏng, lơn lah mât njrăng ăp nuĭh bah ntŭk êng lăp tâm ƀon lan, gay nking nchăng nuh srê mô an ntưp rêng tâm ƀon lan, kônh wa đăp mpăn pah kan jan sa hun hao wăng sa.

  Đah nău nsrôih bah n'gâng kan ta ntŭk, nău nsrôih bah tĭng nuĭh ƀon lan, he ndrel mpŏng kâp ăp nău dơi geh tâm rơh njrăng n'gang nuh srê Covid-19. Ăp ƀon lan Tây Nguyên hôm plơ̆ sĭt đah ăp nar đăp mpăn kơt ơm.

Nuĭh rblang: Điểu Thân