Hâu nov ntơưv qơư têx hâux lưv lơưr 2 cấp nhoz thax tsav tox siêz: Sir jos muk đhâu phiv liv,nhoz jê pêx xênhv

Xã Phình Hồ, tỉnh Lào Cai tâu muôz 3 xã Phình Hồ, Làng Nhì thiêz Bản Mù, huyện Trạm Tấu, tỉnh Yên Bái kuz lok uô cê, thax tsav lox đar, phênhv ntâu zos tsôngv box Hmôngz uô nênhx nhoz, chor chuôz zis pluôs tsênhv yuôr ntâu, tsav 50% ntâu. Đhâu muôz 3 xã heik sâuv lok uô cê, cxuô zav uz no muôx tsi txâuk, xã lok tsi tâu muôx qơư txâuk uô hâux lưv, tsuv nhoz 2 qơư siz kuôk đêz muôx 10 ntâu cêik lês uô têx hâux lưv. Tsi tas li, cêr tox siêz phiv liv muk lol, zôngx ziv trâus tu xưz hâur cheix ntux nas chuô, uô tuôr thênhv txos tsưr tsix têx jiês cơưv. Zơưv Hoàng Anh Tuấn, Chủ tịch Ủy ban xã Phình Hồ heik, hâux lưv mak ntâu, têx choz trâu xã muôx iz cxênhz ntâu nuv. 02 phongx lês uô têx hâux lưv zov chênhr zos phongx kinh tế thiêz vênhx huôv-xã hội mak lok six ntâu nuv, tsuv hux jos đros 7, 8 sở, ngênhx txơưr tsi siz thôngx. Iz chas ntơư, canr bôv txix ntâu qơư lok uô hâux lưv uô cê, txux chi tsi yuô siz luôs, iz cxiê lênhx ho tsi tâu pâuz mênhx txos têx hâux lưv lês uô lơưr tsưr ziv yiêz.

“Đhâu iz shông lês uô hâux lưv li heik sâuv, txos nhiv no phênhv ntâu cux uô tâu truôx têx hâux lưv zok muôz. Hâur ntu lês uô  cxuô luôs hâux lưv, Thường trực Đảng ủy, Ban thường vụ, Ban chấp hành cux ntâuk grê, phênhz lênhx nênhs, choz hâux lưv tsênhz mênhx thiêz tsi so hlôngr qơư uô hâux lưv huv đros tsênhv tsênhz”.

Ntơưv xã Trạm Tấu, zơưv Bùi Hồng Anh, Phưv Chủ tịch Ủy ban xã heik pâuz: Chiê uô hâux lưv trơưk li têx tsưr ziv yiêz, canr bôv tưz sir zôngv tâu jông têx công nghệ thôngz xor mông cik txos AI phưx vưv hâux lưv hâur niêx hnuz, paz txuôs tâu six hơưv, hnuz nhôngs lês uô têx hâux lưv zok muôz.

“Tso chor canr bôv muk cơưv cxaz nzir têx txux chi tsưr ziv yuôr trâus, cơưv shâuv, uô muk uô lol cov sưv chiê phưx vưv trâu têx hâux lưv hâur niêx hnuz. Txix ntơư, sơưr đơưk têx txux chi, tsưr ziv uô hâux lưv jux juk tâu gra siêz, lês uô tâu truôx cxuô cêr nuv zok muôz. Txos nhiv no, phênhv ntâu sơưr đơưk cux tso siêz, lês uô tâu truôx cxuô luôs hâux lưv”.

Iz chas sir jos cơưv shâuv, cxaz nzir têx txux chi tsưr ziv, canr bôv cấp xã tưz phênhz qơư nhoz so huv đros ntơưv qơư, tsưr tsix uô jâuz mor nox uô cê chiê sơưr đơưk muôx six hơưv lês uô têx hâux lưv. Niêv lâul Đặng Thị Hồng Nhung, uô hâux lưv hâur văn phongx Đảng ủy xã Phình Hồ heik pâuz:

“Thâuv nhiv kruôr tuôx uô hâux lưv ntơưv xã yiêz mak zuk tsuv khưx phưx têx phiv liv, cêr txov xưz, nhiv no cux truôx tuk lơưv. Têx luôs hâux lưv thâuv nhiv kruôr tuôx cux phiv liv thiêz ntâu cơưk, hur si puôr lênhx zos uô hâur meir tas nro, taz sik jux juk cux sưv thiêz lês uô tâu truôx jông”.

Sik thav đros tuz sâu xor xưv Đeix TNVN, chor canr bôv xã heik, kror nhuôz yax zos ntâu hâux lưv phiv liv uô đuô thâuv ntêx lok six ntâu, tsi tas li cux tsuv lês uô cov tâu sei thiêz jông đuô. Iz chas co, canr bôv txix cấp huyện thâuv nhiv kruôr lok hâur xã mak tsi tâu sưv thax tsav, qơư nhoz uô hâux lưv, têx chuôz zênhx phưx vưv uô nuv lok muôx tsi txâuk..... Ntâu jok mak nhoz đêz, tsi muôx sóng xor tôngx, tsi muôx tênhv tênhz tơưk pov cêr. Zơưv Bùi Hồng Anh, Phưv Chủ tịch Ủy ban xã Trạm Tấu, tỉnh Lào Cai khav tinhv:

“Nhiv no sơưr đơưk cux tso siêz nhoz lês uô têx hâux lưv zok muôz. Tiv 2 zos phênhz lênhx nênhs, choz hâux lưv huv đros trâu sơưr đơưk. Tiv 3, moz siêz txos têx lênhx canr bôv luz nênhx xênhz huôx. Chênhr viv li, txos nhiv no têx lênhx canr bôv, hâu nov ntơưv qơư lês uô têx hâux lưv lơưr 2 cấp tưz phênhv ntâu uô tâu truôx cxuô luôs hâux lưv zok muôz”.

Ntâuk grê tsênhv tsênhz đhâu iz shông fuô uô li heik sâuv, hâu nov ntơưv qơư lês uô têx hâux lưv lơưr 2 cấp tưz uô tâu truôx jông cxuô luôs hâux lưv phưx vưv tsôngv lax pêx xênhv. Tix lâus Chang Xênhv Zax, nhoz jok Tấu Trên, xã Trạm Tấu shir phaz heik:

“Cur tuôx no uô ntâuz ntơưr, canr bôv lok six moz siêz uô jông têx ntâuz ntơưr trâu pêz pêx xênhv. Lơưr uô tâu jông 100% lơưv”.

Nhoz Phình Hồ lok sik Trạm Tấu cux li ntâu xã txơưr đuô nhoz tox siêz Lào Cai, canr bôv xã thiêz tsar jok sik đros kriê têx tsưr ziv, hâux lưv, xor mông đhâu zalo. Zos pêx xênhv muôx tsi txâuk têx mông, ntâuz ntơưr mak tsar jok zuôr cxeik đuôz xa trâu canr bôv xã chiê đơưk uô sei, paz pêx xênhv tsi tâu muk lol ntâu jiês uô têx ntâuz ntơưr uz no. Thâuv muôx li chas yưv siv nzir, canr bôv xã choz hâux lưv thiêz đros têx tổ uô ntêx nyuôs hâur jok đơưk uô zênhx max ntơưv qơư, paz muôz cêr njênhs njôngr trâu pêx xênhv.

Đhâu iz shông hâu nov ntơưv qơư lês uô têx hâux lưv lơưr 2 cấp, hâu nov hâur thax tsav thiêz pêx xênhv ziv hnuz ziv thôngx siêz thiêz siz njênhs đuô. Thax tsav tox siêz phiv liv muk lol tưz jux juk hlôngr yiêz, vav mênhx đuô viv têx lênhx canr bôv, công chức tox siêz moz siêz lês uô jông têx hâux lưv zok muôz viv tsôngv lax pêx xênhv./.

Đinh Tuấn-Riê Lâux cxeik, nhênhv

Têx njiêz luv hâur Nghị quyết 68-NQ/TW lok huôv tsar kinh têr lênhx nênhs

       Hlôngr njêx muôk Bộ chính trị, TBT Tô Lâm tưz cir Bộ chính trị li Nghị quyết số 68-NQ/TW hnuz xiêz 4/5/2025 huôv tsar kinh têr lênhx nênhs. Nghị quyết no zos kror paz cxơưz huôv tsar kinh têr lênhx nênhs. Tso tsês têx cơ chế “thor-puz” ndar txos têz qơưk phưx vưv, por vêv vax huôv muôv muôs, thôngx cxix paz jông trâu têx doanh nghiệp mê thiêz ziv chuôz zis muôv muôs hlôngr yiêz số.

          Qênhx shênhx thiêz jênhv pâuz: Đhâu zuôr xar 40 shông hlôngr yiêz, kinh têr lênhx nênhs muôx muôx nhos 940 cxênhz doanh nghiệp thiêz 5 tsov ntâu ziv chuôz zis kinh doanh. Thax tsav no gôngr muôx nhos 50% GDP, 30% phênhv sâu thiêz sir zôngv 82% lênhx nênhs lox tôngv. Taz sik, tsênhv yuôr ntâu kror tsi tâu uô tâu jông, tsi tâu krêz uô đar, pênhr xưv seiz car kis, phêv liv lok công nghệ, pênhr jos thiêz sik côngv đros ntiêx têz.

          Tsưr ziv chox kriê: Kinh têr lênhx nênhs zos đas jos coaz tsôngv hâur kinh têr niêv ciêz ndar txos XHCN. Cxuôv por tsês siêz xar pôngz kaz, taz por tênhx qơư muôv muôs fênhx zav, cxơưz tiês hlôngr yiêz thiêz phuôx huiz lênhx nênhs uô kinh doanh li pus txux.

          Qơư tsov txos txos shông 2030: Chuôz tsar chor doanh nghiệp ndê txos 2 tsov. Thax tsav yưv pênhr lênhx nênhs gôngr côngv 55-58 GDP. Nênhs lox tôngv chuôz ndê 8,5-9,5% iz shông. Muôx tsơưs tiv zix 20 doanh nghiệp lênhx nênhs sơưr uô lox cxaz chuôz niêv ciêz ntiêx têz.

          Ndar txos shông 2045: Chor doanh nghiệp tax 3 tsov, gôngr côngv tâu 60% ntâu GDP. Kinh têr lênhx nênhs muôx pênhr xưv tơưv txênhz sâuv ntiêx têz, cxaz chuôz têx tsiv grê lox sâuv ntiêx têz.

          Hlôngr yiêz hành chính thiêz tênhx qơư muôv muôs: Txu grês tsơưs tiv zix 30% six hơưv yưr lir ntâuz ntơưr hành chính, nhiêx phí uô trơưk cêr chei thiêz têx theox chênhv kinh doanh. Cxuôv por tsês qênhx shênhx “thor-puz”, uô phêv liv thâuv kinh doanh...Tso tơưv pháp lý uô xiv chiê cxơưz cxiz huôv tsar têx công nghệ thiêz trâur nuv kinh doanh yiêz.

          Tsưr ziv chiến lược: Hlôngr yiêz tsưr ziv seiz car thiêz njuôs xav chính sách. Uô tiêr thể chế, txu grês têx phêv liv lok pháp lý. Cxơưz cxiz doanh nghiệp yưv pênhr lok xar tơưv yiêz, R&D thiêz hlôngr yiêz số. Chuôz tsar tâu txeik pênhr, ar têz, công nghệ, lênhx nênhs muôx tsơưr lươngv siêz.

Tsênhz mênhx, Bộ chính trị li Nghị quyết 68-NQ/TW hnuz xiêz 4/5/2025 lok huôv tsar kinh têr lênhx nênhs tưz xav tênhv kinh têr lênhx nênhs zos đas jos coaz tsôngv tiv zix chiê chox têz qơưk hla trâu kỷ nguyên yiêz. Nghị quyết tso tơưv tsưr ziv hlôngr yiêz thể chế, chox thax tsav kinh têr lênhx nênhs yênhx tsênhv qơư paz têz qơưk huôv tsar đuô./.

(Bích Thủy-Txâur Vax cxeik nhênhv)