Cêr sik thôngx siêz, siz paz nhoz thax tsav trâus đêx nas uô ruôr hiêv

Hnor suôz siz hu, suôz mê nhuôv kuôx chuôs tsi, huôk cêr khiêr đreiv đêx nas cuôr yôngz, zuôr xar 220 chuôz zis pêx xênhv, 1.255 lênhx nênhs tưz zênhx max khiêr tơưv đhâu qơư nhoz muk trâu qơư truôx tuk chiê đreiv đêx nas cuôr yôngz.

Tsuv yêik txar sei đrơưv; ntâu chuôz zis tưz gra tsi tâu têx chuôz zênhx đros hlo, tsuôk huôk gra tâu 1, 2 đeiv pav, mê njik tril yo hnar thiêz iz cxiê chuôz zênhx zuôr trâus txos xưz. Ntơưv tsôngv pêx têx kuz kaz zos vax tsêr trâus ar, poz jêz poz lok cxuz, shôngz ntông vâu tsuôv; cêr cxơưx thiêz nyêi nhoz trơưr chor chuôz zis co siêz tsik plox. Tix lâus Zax Xênhv Shôngx, nhoz jok Noong Thăng tsênhv tuôx nhoz tax ntơưv no heik:

“Xã tưz fuô kriê trâu px hâur jok cov heik têx chuôz zis zôngx ziv trâus xưz poz ntơư yêik txar muk nhoz qơư truôx tuk đreiv đêx nas lox. Tsôngv pêx xênhv tưz jông siêz, thôngx ziv đros, viv yêik txar đreiv nas chuô cux zos muk nhoz tax 2, 3 hmo xưz, zos jok tsi riêz nênhs li chas, truôx tuk lơưv, sơưr đơưk mav tror lok”.

Nhoz hâur qar tsêr cơưv ntơưr, tix lâus Tsu Xênhv Shôngx cxơưx, tưz uô njêx muôs kuôx juôs seiz njiê 2 tus mê nhuôv pư tsâus jos đhâu ntâu luz six hơưv đros chuôz zis khiêr đreiv đêx nas lox. Nhiv kruôr tas cik hnuz uô ntêx, tix lâus tsênhv muk paz tus cưr thoz huk cưx đês cov đêx ntưk tâuk đhâu ar xưz poz cxuz. Taz sik tror lok txos, tix lâus luz tsêr tưz trâus đêx cuôr yôngz tas; tix lâus tsuôk chox tâu pox niêv, mê nhuôv khiêr đreiv đêx nas lox, truôx tuk trâu sơưr đơưk xưz.  

“Ntơưv tus cưr mak tox tu xưz pêv trôngz lok hnuz uô ntêx, cur muk paz thoz huk ar cov đêx ntưk tâuk, huk ar tas lok txos tsêr, zuk têx vax tsêr tưz za tas, tsi yuôr đaz tsi li. Thâuv co cur tsuôk chox tâu pox niêv, mê nhuôv khiêr muk đreiv trâu têx qơư truôx tuk, đhâu ntơư mê njik pêz li mav muk trâu đrav chor tix lâus tsêr. Đhâu thâuv tsar jok pâuz mông, thiêx hu pêz muk nhoz tax trâu têx chuôz zis hâur jok tsi trâus ruôr hiêv ntơư”.

Đros tix lâus Tsu, cux xưk li tsôngv pêx xênhv jok Noong Thăng, txơưv ntâu chuôz zênhx chuôz tav trâus đêx nas cuôr yôngz tas, taz sik kror jông đuô hur si iz jiês no zos tas nro sơưr đơưk hâur jok puôr lênhx truôx tuk, tsi muôx li chas yưv siv. Tiv zôngx ziv trâus xưz poz, viv li tas nro cxuô lênhx cxuô tus tsuv yêik txar muk nhoz tax trâu ntơưv tsêr cơưv cxênhx iz. Têx trôngx tos tâu muôz tso trâu iz câuv tsêr, chiê muôx qơư trâu tsôngv pêx xênhv nhoz, pư. Chor lâul mak jâuv yênhx paz, nhoz yênhx pơưs, siz kriê cov sir jos sik đros hla đhâu phiv liv, cêr txov. Chor nhuôs zâu, đhâu têx trâus nyei, nxor loangv xuz thơưx, cux tưz qir siz zâuv, siz hu uô si lov jêv ntơưv yar tiêx tsêr cơưv.

Thâuv tas nro cxuô lênhx pêx xênhv tưz tâu yêik txar muk nhoz trâu qơư truôx tuk, cux zos six hơưv ntâu lênhx nênhs siêz jông gra cxuô zav hax huv, lâux câuz, tưx têik, zav nox tuôx paz thiêz uô jâuz mor trâu pêx xênhv nox. Têx ntiv mì tôm sor so puz trâu pêx xênhv tox siêz trâus đêx nas chuô uô ruôr hiêv nox đhâu hnuz, taz sik cux paz pheiz kênh iz phênhv tưs cêr txov, phiv liv đros sơưr đơưk.

Chiê yêik txar tâu cxuô lênhx muk trâu qơư truôx tuk zos khov muôx hâu nov ntơưv qơư, cxuô cấp đros trâu têx lênhx tuz lênhv, công an, jênh quân thiêz đoanx hluôk nênhs... sir jos sik côngv têk paz. Zơưv Nguyễn Văn Sơn, Phưv chủ ịch Ủy ban xã Pắc Ta heik pâuz:

“Đhâu thâuv txeik tâu mông, xã Pắc Ta tưz hu zâuv muôx 60 ntâu lênhx nênhs, zos têx tuz lênhv, jênh quân thiêz đoanx hluôk nênhs muk paz tsôngv pêx xênhv njêik yêv têx chuôz zênhx chuôz tav, yêik txar muk trâu qơư truôx tuk. Pêz cux tưz hu thiêz tso têx meir, yêz lox tuôx đros paz pêx xênhv hur si”.

Thâuv njiz trâus têx cêr txov nhêv, viv đêx nas cuôr yôngz; cêr sik côngv siêz, siz paz ziv uô trâu sđ muôx cêr côngv siêz đuô. Têx poz huv, têx pluôk nox...tưz paz cxơưz đas jos chiê tsôngv pêx xênhv iz thênhv jux juk hla đhâu cêr txov. Ntơưv tsêr cơưv Pắc Ta, têx tênhz tơưk cax lus chuôs li tưz paz trâu chor chuôz zis trâus đêx nas uô ruôr hiêv têx cêr cxơưx plox lơưv jux juk thiêz muôx cêr njênhs njôngr trâu hâu nov, lưv lươngv ntơưv qơư têx cêr paz chiê nzor hla đhâu cêr txov, truôx tuk luz nênhx./.

Khắc Kiên-Riê Lâux cxeik, nhênhv 

Bôv Chinhr triv Nghị quyết 57 chox kriê lok huôv tsar khoa học, công nghệ, hlôngr yiêz xar tơưv thiêz hlôngr yiêz sôr

1. Huôv tsar khoa học, công nghệ, hlôngr yiêz xar tơưv thiêz hlôngr yiêz sôr têz qơưk zos kror hlôngr yiêz zov chênhr xuz thơưx, zos kror paz cxơưz cxiz huôv tsar sêi lưx lươngv uô nox yiêz, hlôngr yiêz tsưr ziv sêiz car têz qơưk, huôv tsar kinh têr-xar hôiv, tir tar trâus pôngz kaz, paz trâu têz qơưk huôv tsar sêi, bluô nux hâur ntu têz qơưs hlôngr yiêz.

2. Chuôz cxaz Đảng li lênhx tov cxuô nro, phuôx huiz tas nro cxiv luôs chinhr triv li đas jos tổng hợp, doanh nhân, doanh nghiệp thiêz pêx xênhv li sir jos đros uô huôv tsar khoa học, công nghệ, hlôngr yiêz xar tơưv thiêz hlôngr yiêz sôr têz qơưk. Xav jênhv no zos jiês cách mạng cxuô nro nhoz cxuô kror hâux lưv; tâu sir jos uô cxix cxuô, thôngx ziv, muk ntêr txix têx tsưr ziv jông. Pêx xênhv thiêz doanh nghiệp zos tsênhv qơư, zos tsênhv njiêz, pênhr jos chênhr; nênhs khoa học zos chor nênhs chênhr; Têz qơưk chox car, cxơưz cxiz, paz zôngx ziv tiv zix trâu huôv tsar khoa học, công nghệ, hlôngr yiêz xar tơưv thiêz hlôngr yiêz sôr têz qơưk.

3. Thể chế, pênhr jos, hạ tầng, dữ liệu thiêz công nghệ yiêz jông zos têx kror chênhr, hâur co thể chế zos kror zov chênhr, tsuv uô tiêr thiêz uô uô ntêx. Hlôngr yiêz siêz xar cxiv tsa chêi têz qơưk cov huv đros sêiz car thiêz cxơưz cxiz hlôngr yiêz xar tơưv, tso tsês siêz xar “sêiz car tsik tâu mak txưr”. Uô cov muôx tâu têx pênhr jos txux chi siêz trâu huôv tsar khoa học, công nghệ, hlôngr yiêz xar tơưv thiêz hlôngr yiêz sôr têz qơưk; muôx cơ chế, tsênhv chêi jông paz trâu chor nênhs muôx txux chi.

Huôv tsar hạ tầng, tiv zix zos hạ tầng sôr, công nghệ sôr lơưr tsưr ziv “yiêz jông, cxix cxuô, ngaz tuk, truôx jông, tsik tuôr xuôv”; uô bluô nux, kriz uô cov tâu jông tiv zix lok dữ liệu, muôz dữ liệu zos kror paz zov chênhr, cxơưz cxiz huôv tsar dữ liệu lox, công nghiệp dữ liệu, kinh têr dữ liệu.

4. Huôv tsar sêi thiêz truôx đrênhk, jux juk uô cov tâu jông lok công nghệ, tiv zix zos têx công nghệ yiêz jông; tsov cưv txos pênhr jos têz qơưk yưv pênhr trâu huôv tsar khoa học, công nghệ, hlôngr yiêz xar tơưv thiêz hlôngr yiêz sôr. Phuôx huiz siêz tiv zix têx kror liv, txux chi Việt Nam đros sêi đrơưv cơưv shâuv, nriêr pâuz, uô tsưr thiêz sir zôngv tâu jông khoa học, công nghệ yiêz jông sâuv ntiêx têz; sir jos nhênhz chơưv ứng dụng, sir jos nhênhz chơưv cxuô kror, ndar txos uô tsưr thiêz tsav txênhz lok công nghệ nhoz iz cxiê kror hâux lưv Việt Nam muôx liv, zuôr uô tâu jông.

5. Uô cov tâu jông tsưr qênhx têz qơưk sâuv không gian mạng; uô jông ngaz tuk mạng, ngaz tuk dữ liệu, ngaz tuk tsưr tsix thiêz tiz nênhs li xor mông zos kror tsuv tâu sir jos uô hâur ntu huôv tsar khoa học, công nghệ, hlôngr yiêz xar tơưv thiêz hlôngr yiêz sôr têz qơưk.

Huôv tsar khoa học, công nghệ, hlôngr yiêz xar tơưv thiêz hlôngr yiêz sôr chênhr zos quyết định têz qơưk huôv tsar truôx jông, bluô nux hâur trâu ntu têz qơưs yiêz thiêz huôv tsar./.

Bích Thủy-Lik Thox cxêik nhênhv