Lối 10 hơnăm kố, ngế lêng mô đo#i hơnăm hiăng krâ Hồ Đại Đồng, đi đo tô tuăn [ă mâu ngế pú dêi tơná ki tơplâ nah ‘nâi vâi hlâ vâi tâp alâi a ngo }ư\ Tan Kra, nôkố hâi châ hlo, hâi châ djâ vêh [ă on veăng rơpo\ng hngêi vâi.

Tâng la lâi tối mâu tơdroăng, pôa Hồ Đại Đồng, Ngế pơkuâ ‘na tối ăm ‘nâi mâu tơdroăng dêi khu lêng hơnăm hiăng krâ tăng dêi vâi pú Trung đoân 209 lăm troh. Pôa tối: tung rôh tơplâ to răng bom la ối kum dêi rơpó tăng troăng ối rêh, nôkố kong tô khế dêi rơnó mơdrăng, rơnó mêi têa lân lu dêi Tây Nguyên gá ai pá ki klâi.

Pôa Hồ Đại Đồng têk nhang a tơnâp mâu ngế ki hlâ ai hnoăng tơnêi têa  tíu ki a ‘ngêi }ư\ Tan Kra

Xuân ing tơdroăng tơmiât tiah mê, ngế lêng hơnăm hiăng krâ Hồ Đại Hồng ngăn tơdroăng cheăng lăm tăng kơxêng kiâ khu mố đo#i ki hlâ ai hnoăng xua tơplâ cho tơdroăng pêi pơxúa ki kân khât dêi mơngế ối rêh [ă mâu ngế ki hiăng hlâ:

‘’Ngin hiăng krâ. Tâng ngin ôh tá veăng tăng mơni mâu kăn [o# ki kơ’nâi, mâu lêng mô đo#i ki kơ’nâi ah nếo kô ôh tá ‘nâi tíu tơplâ alâi? Tơdroăng tơplâ a lâi ? Ngế tơplâ hlâ ulâi? Tơnâp ki tâp dêi peăng pá lâi, lêng alâi! Mê á púi tiah kố, ing tơdroăng cheăng pêi mơhno\ng pleăng tơná plâ tung 10 hơnăm hiăng luâ mê mâu lêng hơnăm hiăng krâ ki ê tâng ai ivá, tâng ‘nâi vâi tối mâu tơdroăng thế tăng troăng mơ-eăm vâ lăm tăng châ hlo dêi vâi pú vâ djâ vêh ‘mế a pơlê’’.

Mâu kăn [ă kuăn pơlê tơring Sa Thầy tơku\m pêi tơdroăng mơhno ki le\m tro a kơpong tíu tơbâ mâu ngế Hà Nội ki hlâ ai hnoăng rôh tơplâ a tíu tơplâ peăng kơnho\ng Kon Tum

Ing tơdroăng mơ-eăm dêi mâu ngế lêng hơnăm hiăng krâ, tung lối 10 hơnăm hiăng luâ, Khu tí tăng tối ăm ‘nâi mâu tơdroăng dêi vâi pú Trung đoân 209 tơru\m [ă mâu kơ koan khu râ pơkuâ cheăng dêi kong pơlê Kon Tum hiăng tăng tơku\m ‘mế 190 kơxêng kiâ mố đo#i hlâ ki a ngo ki xo\n 995- }ư\ Tan Kra [ă mâu kơpong tâ tá cheăm Ia Xiêr, tơring Sa Thầy. 

Kơ’nâi 10 hơnăm djâ kơxêng kiâ o kơnốu djâ lăm ‘mế a ilâng kiâ mâu ngế hlâ ai hnoăng Ngọc Hồi, pơlê kong kân Hà Nội, pơla hdrối kố nah, pôa Tạ Khắc Hải nếo ai rôh vêh lăm troh a }ư\  Tan Kra. Pôa ăm ‘nâi hơnăm 2009 nah, rơpo\ng hngêi ro ‘nâng drêng tâng tối hiăng tăng hlo tơnâp ngế hlâ ai hnoăng Tạ Ngọc Giao [ă 4 ngế hlâ ai hnoăng ki ê.

Tạ Ngọc Giao cho ngế ki mơhúa re\ng châ ‘nâi hlối inâi xua ai tâp tơchoâm [ă mâu tơmeăm cho mơđong têa ai chêh inâi amê. Pôa Tạ Khắc Hải rơ-rêk [riê lo têa mâ, tối:

‘’Drêng á djâ dêi o vêh a bú púi vâ ai rôh châ vêh nếo akố têk nhang ăm vâi pú dêi o á. Nôkố á  nếo châ toh mơdoh chôu lăm troh akố.

Pơxiâm ing tơdroăng púi vâ dêi mâu lêng hơnăm hiăng krâ trung đoân 209, hơnăm 2011, Vi [an pơlê kong kân Hà Nội hiăng ‘no vâ chê 30 rơtal liăn mơjiâng kơpong tơbâ mâu mố đo#i hlâ ai hnoăng tơnêi tíu tơplâ peăng kơnho\ng Kon Tum. Tơmeăm khoăng châ mơjiâng pro a tơnêi vâ chê 2 ha a thôn 3, cheăm Ia Xiêr, tơring Sa Thầy.

Kố cho tơmeăm khoăng ki ai pơxúa khât ‘na kal kí pơlê pơla dêi mâu lêng kuăn pơlê a pơlê kong xiâm Hà Nội [ă kong pơlê Kon Tum ối chôu pâ kơ mâu ngế ki hlâ ai hnoăng tơplâ a ngo ki a ‘ngêi 995- }ư\ Tan Kra tối phá [ă tíu tơplâ tối tơchoâm.

Rôh apoăng troh a kơpong tơbâ mâu ngế ki hlâ ai hnoăng tơplâ a peăng Kơnho\ng Kon Tum, pôa Hồ Văn Hồng, ối a cheăm Cổ Thành, tơring Chí Linh, kong pơlê Hải Dương, ăm ‘nâi: kơnôm ai mâu  vâi pú dêi ngoh tơná, rơpo\ng hngêi ‘nâi tăng tíu ki kuăn, kơnốu, pâ tơná hlâ:

‘’Nho\ng o kuăn cháu hiăng lăm tăng hên tíu, hên rôh. Pơla hdrối kố nah tâng tối ngoh á hlâ akố, ai inâi a Hngêi chêh inâi tơbâ mơngế hlâ. Ngin tối ăm dêi rơpó thế mơ-eăm lăm troh. A hlo tíu kố vâi nhoăm pâ khât ‘nâng, rơrêk tung hiâm mơno. Kơ koan, mâu khu râ kăn, mâu khu grup, Kuăn pơlê a kơpong kố kơhnâ troh akố lăm chôu nháng, ngăn vâi nhoăm pâ khât. 

Kố cho tíu mơhno ki le\m tro ‘na mơhúa, cho tíu ki hnê thế pơtối rak vế tơdroăng ki le\m ăm rơxông kơ’nâi ah đi đo pâ hnoăng dêi mâu ngế ki hlâ hiăng pleăng hnoăng tơná dế ối rơtăm tơplâ troh tá hlâ kho\m vâ châ pro tơniăn le\m ăm tơnêi têa’’.

Kơ’nâi lối 10 hơnăm mơ-eăm, mâu lêng hơnăm hiăng krâ Trung đoân 209, Sư đoân 312 hiăng tăng hlo 190 kơxêng kiâ tung tâi tâng kơxo lối 200 ngế ki hlâ ai hnoăng tơnêi têa a khế 3/1968 a tíu ki a’ngêi 995 – }ư\ Tan Kra, cheăm Ia Xiêr, tơring Sa Thầy, kong pơlê Kon Tum. Nôkố  maluâ hơnăm a hiăng hên, ivá pá kâi hro [ă hlối rêh ối kơtăn }ư\ Tan Kra châ rơpâu km, la mâu lêng hơnăm hiăng krâ xuân ối mơ-eăm vêh pôu ngăn ngo }ư\ Tan Kra, môi tíu troh dêi vâi tung rôh lăm tăng dêi vâi pú.

Khoa Điềm chêh

Gương tơplôu [ă tơbleăng