VOV4.Xơ Đăng - Rơtế ƀă khu kăn pơkuâ hnê ngăn Đảng, khu kăn pơkuâ tŏng kum kế tơmeăm Têt ăm mâu rơpŏng ai hnoăng tơnêi têa, rơpŏng kơtiê, kuăn pơlê mâu hdroâng kuăn ngo a Tây Nguyên xuân hiăng hbrâ koh tơdat Têt hơniâp ro, phâi tơtô, ƀă đi đo hbrâ rơnáu tơdroăng cheăng tơplâ, mơdât pơreăng COVID-19.

*** Prếo vêh a hngêi xah hêi ro Têt rơtế ƀă dêi rơpŏng ing kong pơlê Bình Dương, nâ Y Ngọc, hngếi ối a pơlê Dăk Rơ Đe, cheăm Ngọc Bay, pơlê kong kơdrâm Kon Tum, kong pơlê Kon Tum ai hên tơdroăng ki hơniâp ro. Hiăng hbrâ ƀă dêi nôu ƀă mâu ngoh lăm ko hlá priât, tơlêa vâ kơxuô kơ-ƀăn tơxông, nâ rế phiu ro tơpui tơno mâu tơdroăng ki hơniâp dêi tơná ăm rêm ngế tâng. Tiô nâ ki ro má môi châ rak vế ivá ƀă tơniăn drêng ai pơreăng COVID-19. Ki ro nếo, pro kŏng nhân a kong pơlê Bình Dương kâ liăn khế tơniăn sap ing 9 troh 12 rơtuh liăn, tơdroăng ôu kâ rêm hâi xua Kŏng ti ăm, xua mê, nâ khoh châ broăng dêi liăn ngân djâ chiân ăm dêi nôu. Tơdroăng ki hơniâp ro má môi mê rơnó Têt hơnăm kố Y Ngọc ối djâ tá A Nghen, mơngế ki rơtế pêi cheăng ƀă tung Kŏng ti vâ tối ăm dêi nôu pâ, prế kô pơkoăng, xo dêi pó tro klăng tung hơnăm nếo. Rơtế hơniâp ro vâ koh tơdah hơnăm nếo, troh Têt dêi rơpŏng tơná ƀă kuăn pơlê Đăk Rơ Đe, nâ Y Ngọc tối ăm ‘nâi:

‘’Tâng kơdo mơ-eăm pêi cheăng ton tungKŏng ti mê liăn khế á xuân rế hía rế tâk, ôu kâ mê hiăng ai kŏng ti kum ăm. Lăm pêi cheăng plâ hâi, kơxê măng tâng ai pêi tơ’nôm xuân châ liăn há. Hơnăm nah, á hiăng châ broăng iâ êt liăn ngân, ai liăn vâ rôe mâu tơmeăm kâ Têt ro hơnăm nếo. Klêi Têt kố ah á pơtối lăm pêi cheăng nếo, tâng ai tíu pêi cheăng mê xuân ối tâ tú pơreăng mê á kô tăng pêi cheăng tung kong pơlê, chơ to ai tơdroăng cheăng pêi, ai liăn ngân vâ kơ tơdroăng rêh ối chía tơniăn tâ’’.

*** Ƀă kuăn pơlê Rơđế a tơring Krông Ana, kong pơlê Dak Lak, hbrâ tơdah Têt tiô khôi hmâ cho tơdroăng hmâ pêi pro oh tá la lâi lôi xua ngế ki lâi xuân tơngah tung hơnăm nếo kô trâm hên tơdroăng phiu ro. H’Ñê Niê ối a ƀuôn Kla, cheăm Dray Sap, tơring Krông Ana, kong pơlê  Dak Lak tối:

‘’Hdrối nah, drêng troh tung khế 2 vâi kô po tĭng kâ kơpôu, ro, tung rôh ki mê xuân tơdah tơmối ki achê hơngế troh lăm pôu pơlê. Nôkố troh hâi Têt kuăn pơlê ngin xuân hbrâ tơmeăm Têt môi tiah kế kâ, trâ văng nhâ, kơpuih krúa lĕm hngêi trăng vâ tơdah tơmối rơkâu Têt apoăng hơnăm nếo. Tung hơnăm nếo á púi vâ ai ivá mo lĕm, châ lăm pôu ngăn dêi kuăn ‘nĕng kuăn cháu a lâp lu, veăng xah hêi ƀă nhŏng o tung pơlê’’.

*** Têt hiăng troh, rơnó Hơngui hiăng klê, cho mơngế rơxông nếo, ngoh Hyim ối a pơlê Kon Brung, cheăm Ayun, tơring ‘Mang Yang, kong pơlê Gia Lai pói rơhêng châ ai tơdroăng ki hơniâp ro. Tiah mê, Hyim hiăng hbrâ dêi liăn ngân rôe mâu hmân ếo nếo ăm dêi rơpŏng hngêi, kơ-ƀăn, phái, kơchâi ƀă reăng vâ rơnuâ dêi tung hngêi.

‘’Xah ro Têt mê á xuân hiăng hbrâ mâu tơmeăm. Tung pơla mot hơnăm nếo kố, rơpŏng á xuân hiăng tơno tơnêng dêi pó ‘na túa pêi cheăng kâ, pêi chiâk pêi deăng vâ kô pêi lo liăn, châ rôe hmân ếo ăm mâu kuăn ‘nĕng, rôe mâu tơmeăm xúa ăm dêi rơpŏng, môi tiah kế kâ, têa ôu, hơ’nêh, ká ƀă hên mâu tơmeăm ki ê vâ hâi Têt châ hơniâp ro’’.

*** Hbrâ rơnó Têt ăm dêi rơpŏng hngêi tơná, la xuân athế hbrâ tơmeăm Têt ăm pơlê pơla. Mê cho hnoăng cheăng vâ pêi pro dêi mơngế pêt kơchâi a tơring Đơn Dương, kong pơlê Lâm Đồng. Rơnó pêt kơchâi hơnăm kố kơchâi châ xo hên, tê xuân chía kơnâ, ai kơchâi bê vâ tê ăm mâu hngêi kơchơ, xua mê, hngêi rơpŏng ki lâi xuân châ liăn hên, ai liăn rôe kế tơmeăm vâ xah ôm hêi tung hơnăm nếo kố.

Pôa K’Điếp, ôí a cheăm Lạc Lâm, tơring Đơn Dương, kong pơlê Lâm Đồng, tối:

“Rơpŏng á pêi pêt kơchâi vâ ai kơchâi tê a kơchơ, pêt tiô túa ki pêi ƀă kơmăi kơmok ki dâi lĕm, ai hngêi nhĕng, hngêi hlâm vâ châ mơ’no tê ăm kơchơ tung pơla hdrối Têt. Vâ tơdroăng pêt kơchâi dâi lĕm, krúa lĕm, tơniăn, á hiăng mơ-eăm hriâm, kơnôm mâu kăn bô̆ hnê ‘na kih thuât vâ hnê mơhno tối, ing mê, á khoh ‘nâi tơdroăng dâi phon vâ rơvât ki tơ’ló ăm mâu hdrê kơchâi, kơchâi chiâng dâi lĕm. Xua mê, kơdrum kơchâi dêi rơpŏng á kân hdrah, tê châ liăn hên, châ mâu hngêi kơchơ vâ tơbriât rôe, á châ liăn xuân chía hên vâ xah hêi ro tung mâu hâi Têt”.

Nhat Lisa - Gương tơplôu ƀă tơbleăng