Sap ing hâi klêi Têt Lo hơnăm nếo troh nôkố, rêm hâi, Kơvâ khăm pơlât mơngế châi tamo, Hngêi pơkeăng pơlât vâi hdrêng Gia Lai tơdah khăm sap 150 - 200 ngế vâi hdrêng tro tơngê kơ-o kơ-ôk, ‘na troăng krôk. Nâ Rơmah H’Blê prế mâi nâ lo ing cheăm Ayun, tơring Chư Sê djâ dêi kuăn ki nếo 10 khế lăm khăm, tối:

“Kuăn á to lâi hâi hdrối kố nah mot pơlât tơdrêng a hngêi pơkeăng tơring Chư Sê. Klêi vêh ing hngêi pơkeăng xuân ối tơngê, hmếo pơ tơngê, kơ-o hên, mê a djâ gá lăm troh akố (Hngêi pơkeăng Pơlât vâi Hdrêng Gia Lai) vâ khăm, pơlât. Ƀok thái pơkeăng khăm ngăn tối gá êi troăng krôk ki kŭn, chêh inâi pơkeăng, axoăng ăm pơkeăng djâ ôu a hngêi klêi mê tơhrâ hâi lăm khăm nếo kơ’nâi mê 2 hâi. A cheăm á xuân ai hên vâi hdrêng tơngê kơ-o môi tiah o kố”.

Hlo tơdroăng tâ tú pơreăng dế rế ó ƀă rế hên ngế châi troăng hiâm, hên kuăn pơlê hiăng rah xo tơdroăng pâk vaccine hbrâ mơdât pơreăng tơngê kơ-o kơ-ôk. Ƀok thái pơkeăng Huỳnh Nguyễn Hồng Điệp, Tíu xiâm pâk ngăn ‘na pơkeăng mơdât pơreăng dêi Ƀơrô khăm Đa khoa Sydmec, bêng Phù Đổng, pơlê kong kơdrâm Pleiku ăm ‘nâi, rêm hâi tíu pêi cheăng tơdah xo dâng 30 ngế pâk vaccine mơdât tơngê kơ-o kơ-ôk. Kố cho troăng hơlâ pêi pro ki xêt khât vâ hbrâ mơdât drêng pơtối rế hên ngế tâ pơreăng kơ-o kơ-ôk.

“Drêng pâk vaccine hbrâ mơdât kơ-o kơ-ôk mê kô rế kơdroh kơxô̆ mơngế mot pơlât a hngêi pơkeăng, ƀă tơdroăng chiâng châi râ ‘na tơdroăng ki ê. Pakĭng mê, ƀă khu mơngế hơnăm hiăng krâ, vâi hdrêng, mơngế rế kơdroh kế ki lĕm vâ mơjiâng mơheăm mê pâk pơkeăng mơdât pơreăng cho tơdroăng pêi pro tơniăn, tơƀrê vâ kum ăm mơngế ki tơngê kơ -o kơ-ôk kal mơdât mâu tơdroăng châi ‘na kơ-o kơ-ôk, kơdroh ki tâ tú virus tung kuăn pơlê”.

Thak sih, ƀok thái pơkeăng Từ Thị Mai Linh, Phŏ pơkuâ Hngêi pơkeăng Pơlât vâi Hdrêng Gia Lai  ăm ‘nâi, kong tô khía hngíu, ton hâi môi tiah nôkố cho xiâm ki pro tâk tơ’lêi tâ pơreăng tơngê kơ-o kơ-ôk. Mơhé pơreăng tơngê kơ-o kơ-ôk tiô rơnó kô chiâng prêi lĕm xêh kơ’nâi to lâi hâi kơ-o kơ-ôk, la a mâu ngế ki ivá ôh pá hro môi tiah vâi hdrêng pá xôp 5 hơnăm (malối cho pá xôp 2 hơnăm), mâu ngế hơnăm hiăng krâ, mâu ngế tung châ hiăng ai tơdroăng châi kơ-o tiô rơnó bă hệ miễn dịch ôh tá rơdêi, ivá vâ tơplâ ƀă pơreăng ôh tá rơdêi, pơreăng kô tơ’lêi châ tâ tú pro chiâng kơ-o râ, pro chiâng êi xôu, êi xiâm tơxui xôu, êi xiâm plâi nuih, êi ngôa, châi hên tơdroăng ‘na tung klêa kiâm ƀă thăm nếo tâng râ kô pro hlâ mơngế.

Ƀok thái pơkeăng Mai Linh hnê tối, tâng tâ dêi châ môi tiah hngíu xông xâk xôa, tơngê hmân, rơlâi rơlo, châi tung hơ’nêh, kuăn pơlê thế rĕng lăm pôu hngêi pơkeăng khăm vâ châ pơlât tro tiô hnê mơhno dêi ƀok thái pơkeăng. Pakĭng mê, kuăn pơlê thế hbrâ mơdât pơreăng vâ rak tơniăn ivá tơná:

“Tơngê kơ-o kơ-ôk cho tâ pơreăng xua virus pro, mê ôh tá ai pơkeăng pơlât ki lâi xêt khât bú to pơlât tơdroăng ki pơreăng pro châi tơdjâk troh troăng krôk. Xua mê, hbrâ mơdât pơreăng cho tơdroăng ki kal má môi. Ki hdrối, thế rak krúa lĕm dêi môh, krôk, kâ tôu ôu chên, kâ tŭm trếo kơhiâm vâ mơdêk ivá mo sêi kâi tơplâ ƀă pơreăng, kơhnâ kơpuih, xut krúa lĕm hngêi trăng ăm bâ phuâng, kơpuih lĕm klông troăng, văng krúa kơdrum hngêi, malối thế pâk vaccine mơdât tơngê kơ-o kơ-ôk tiô rơnó rơtế ƀă mâu vaccine hbrâ mơdât pơreăng ki ê”.

Kong tô, hngíu, khía tiô rơnó pro rế tâk tâ tú pơreăng tơngê kơ-ôk kơ o tiô rơnó (ki hmâ tối virus tâ tú troăng hiâm). Hơnăm kố, a kơpong Tây Nguyên, kong prâi ôh ti tơniăn, mơhé hiăng troh rơnó Hơngui la kong ối hngíu ton hâi, kơxô̆ vâi hdrêng tâ tú pơreăng ing troăng hiâm ki râ a kong pơlê xuân rế tâk.

Tiô Thak sih, ƀok thái pơkeăng Từ Thị Mai Linh - Phŏ pơkuâ Hngêi pơkeăng pơlât vâi Hdrêng Gia Lai, pơreăng tơngê kơ-o kơ-ôk tiô rơnó kô prêi lĕm xêh klêi kơ’nâi to lâi hâi kơ-o la pơreăng kô chiâng rơ-iô ƀă ivá ƀă kô pro hlâ mơngế, malối mâu ngế ki tơ’lêi tâ tú chiâng râ ó. Vâi hdrêng pá xôp 5 hơnăm malối vâi hdrêng pá xôp 2 hơnăm, mơngế hơnăm hiăng krâ, mơngế tung châ ai tơdroăng châi tiô rơnó, mâu ngế hệ miễn dịch ôh pá hro, mơngế lối piê... Mâu tơdroăng chiâng châi ki ê xua tơngê kơ-o kơ-ôk mê cho; Chiâng êi xiâm tơxui xôu, êi xôu, êi xiâm plâi nôih, châi ‘mêi hên tung klêa, êi ngôa, pơreăng mot troăng mơheăm...  

Ƀok thái pơkeăng hnê tối, nôkố, mâu kuăn pơlê drêng châi tamo  hmâ lăm rôe pơkeăng ôu ôh tá vâ lăm khăm, ôh tá ai tơdroăng khăm ngăn i nhên ăm ‘nâi dêi ƀok thái pơkeăng, tơdroăng kố thăm pro  chiâng râ ó tâ, rơ-iô troh ivá mơngế ki tơngê kơ-o. Xua mê, drêng tâ hngíu ri rip tung châ xông xâk xôa, rơlâi rơlo, tơngê hmân, châi ko, châi hơ‘nêh... kuăn pơlê kal troh a hngêi pơkeăng khăm ƀă pơlât tro tiô hnê dêi ƀok thái pơkeăng.  Tơdroăng tơngê kô chiâng mơdât ƀă tơdroăng pâk vaccine mơdât tơngê. Kố cho tơdroăng hbrâ mơdât ki tơƀrê vâ kơdroh tơngê kơ-o kơ-ôk ƀă kơdroh mâu tơdroăng pro chiâng châi tơdroăng ki ê ing pơreăng mê. Kuăn pơlê thế pâk vaccine vâ hbrâ mơdât pơreăng.