Không kể ngày hay đêm, trong những phiên chợ vùng cao, dưới mái nhà văn hóa bản hay ngay tại các tổ dân cư biên giới, cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng (BĐBP) Lai Châu đang trở thành những “thầy giáo số” đặc biệt, góp phần đưa chuyển đổi số đến gần hơn với đồng bào các dân tộc nơi cực Tây Tổ quốc.

Những nỗ lực ấy đã giúp BĐBP Lai Châu trở thành đơn vị tiêu biểu toàn tuyến biên giới trong thực hiện mô hình “Bộ đội Biên phòng đồng hành cùng chuyển đổi số nơi biên giới”, được Bộ Tư lệnh BĐBP biểu dương, khen thưởng. Đặc biệt, Thiếu tướng Nguyễn Anh Tuấn, Chính ủy Bộ đội Biên phòng đã tuyên dương BĐBP Lai Châu là một trong những đơn vị đi đầu toàn lực lượng về triển khai chuyển đổi số ở khu vực biên giới.

Tại địa bàn xã Pa Tần, cán bộ Đồn Biên phòng Pa Tần liên tục triển khai nhiều đợt tuyên truyền, hỗ trợ người dân. Chỉ riêng ngày 16/4, đơn vị đã phối hợp với Công an, Quân sự xã tổ chức tuyên truyền tại bản Trung Chải cho 65 lượt người dân và học sinh về phòng chống mua bán người, hướng dẫn quét mã QR “Thư viện pháp luật số”, “Hòm thư điện tử tiếp nhận tin báo tố giác tội phạm ẩn danh”; hỗ trợ 54 lượt người cài đặt và nâng mức định danh điện tử VNeID lên mức 2.

Đêm 16/4, cán bộ biên phòng lại tiếp tục xuống bản Nậm Sảo 1 để tuyên truyền cho người dân. Trong điều kiện vùng cao còn nhiều khó khăn, ánh đèn điện thoại di động trở thành “lớp học số” đặc biệt giữa núi rừng. Ngày 17/4, Đồn Biên phòng Pa Tần tiếp tục phối hợp với Công an xã và Đoàn thanh niên hỗ trợ cài đặt VNeID cho 75 lượt người, kích hoạt định danh điện tử mức 2 cho 90 lượt người dân.

Ở xã Mù Cả, Đồn Biên phòng Mù Cả phối hợp với UBMTTQ Việt Nam xã, Công an và Kiểm lâm xã tổ chức tuyên truyền về bảo vệ rừng, phòng chống cháy rừng gắn với chuyển đổi số. Mô hình “Thư viện pháp luật số” và “Hòm thư điện tử tiếp nhận tin tố giác tội phạm ẩn danh” được cán bộ biên phòng giới thiệu trực tiếp tới người dân bản Tè Xá, giúp đồng bào tiếp cận pháp luật thuận lợi hơn bằng điện thoại thông minh.

Tại xã Phong Thổ, Đồn Biên phòng Huổi Luông là một trong những đơn vị triển khai sâu rộng mô hình chuyển đổi số đến từng bản làng. Từ bản Nậm Pậy, Ma Lù Thàng 2, Nhiều Sáng đến Can Thàng, cán bộ đơn vị đều trực tiếp hướng dẫn người dân sử dụng điện thoại thông minh để quét mã QR, khai thác “Thư viện pháp luật số”, gửi thông tin qua “Hòm thư tố giác tội phạm ẩn danh”, tích hợp giấy tờ trên VNeID và sử dụng internet an toàn.

Điều đáng quý là hoạt động tuyên truyền của cán bộ, chiến sĩ diễn ra cả ban ngày lẫn ban đêm, kể cả dịp nghỉ lễ 30/4 - 1/5. Trong quá trình bám nắm địa bàn, cán bộ biên phòng vẫn tranh thủ hướng dẫn người dân tiếp cận kỹ năng số, phổ biến Nghị định 79/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia.

Không chỉ dừng lại ở việc tuyên truyền, nhiều đơn vị đã sáng tạo các mô hình phù hợp với thực tế địa bàn. Đồn Biên phòng Vàng Ma Chải thành lập Tổ “Thầy giáo quân hàm xanh - Đẩy nhanh chuyển đổi số”, trực tiếp đến từng hộ dân hỗ trợ xác thực sim điện thoại chính chủ, tích hợp giấy tờ điện tử và hướng dẫn sử dụng các nền tảng số phục vụ đời sống. Trong đợt tuyên truyền buổi tối 4/5 tại bản Trung Chải, xã Sì Lở Lầu, người dân đã phản hồi tích cực sau khi được hướng dẫn sử dụng “Thư viện pháp luật số” và hòm thư điện tử tố giác tội phạm.

Ở vùng cao Sin Suối Hồ, cán bộ biên phòng tận dụng ngay các phiên chợ để triển khai “pháp luật số” cho đồng bào. Tổ hỗ trợ số của Chi đoàn Đồn Biên phòng Sin Suối Hồ không chỉ tuyên truyền kỹ năng số mà còn kết hợp nhiều hoạt động tình nguyện như cắt tóc miễn phí cho học sinh, hỗ trợ đảm bảo an toàn giải leo núi tỉnh Lai Châu mở rộng năm 2026. Ngày 24/4, đơn vị phối hợp Công an xã cài đặt và tích hợp VNeID cho 120 người dân bản Sàng Mà Pho.

Tại các xã vùng sâu của xã Pa Vệ Sử, Đồn Biên phòng Pa Vệ Sử liên tục tổ chức các đợt tuyên truyền cho người dân bản Nậm Củm, Nà Hừ 1 về phòng chống cháy rừng, sử dụng internet an toàn, quét mã QR hòm thư tiếp nhận tin báo ẩn danh và tích hợp giấy tờ trên VNeID.

Trong khi đó, Đồn Biên phòng Thu Lũm duy trì “Tổ tuyên truyền lưu động”, đưa nội dung chuyển đổi số đến tận các bản Thu Lũm, Gò Khà. Mô hình “Mỗi ngày tuyên truyền một điều luật” trên hệ thống loa truyền thanh của đơn vị và của bản đang giúp người dân vùng biên dễ dàng tiếp cận pháp luật hơn.

Đồn Biên phòng Dào San lại chú trọng chuyển đổi số trong sinh hoạt Đảng ở cơ sở khi cử cán bộ xuống các chi bộ bản Lùng Than, Sàng Sang hướng dẫn cài đặt “Sổ tay đảng viên điện tử” cho đảng viên khu vực biên giới. Còn tại Ka Lăng, cán bộ biên phòng phối hợp Công an xã hỗ trợ người dân tích hợp VNeID mức độ 2 và cấp căn cước cho trẻ em dưới 14 tuổi.

Nơi nhiều bản làng Tây Bắc còn cách xa trung tâm hàng chục cây số đường núi, hành trình chuyển đổi số đang được cán bộ chiến sĩ biên phòng âm thầm “thắp lửa”. Chính sự kiên trì ấy đã tạo nên dấu ấn riêng của BĐBP Lai Châu — một trong những đơn vị đi đầu toàn lực lượng đưa công nghệ số đến với người dân biên giới. Bất chấp khó khăn về địa hình, khí hậu, thời gian..., người lính quân hàm xanh vẫn bền bỉ giúp đồng bào các dân tộc từng bước vượt qua khoảng cách công nghệ, mở ra cơ hội tiếp cận tri thức, pháp luật và các dịch vụ công hiện đại. Đó cũng là cách xây dựng “thế trận lòng dân” bền vững trong kỷ nguyên số hôm nay.