Ƀĭng ngă lŏ hma čar Dak Nông huă pĭt amâo mâo hơĭt kyua huĭ kơ adiê không amâo mâo hjan
Thứ hai, 08:40, 04/03/2024 VOV TAYNGUYEN VOV TAYNGUYEN
VOV4.Êđê- Lăn dap kngư dôk mŭt hlăm wưng yan bhang thu krô, hnơ̆ng êa ti dŭm hnoh krông dôk hrŏ pral, dŭm alŭ wăl khuôt leh jih êa, mnuih ƀuôn sang dôk tlă anăp hŏng yan bhang thu krô, mâo đăo knăl srăng ktang êdi. Ti čar Dak Nông, ƀĭng ngă lŏ hma lehanăn bruă sang čư̆ êa alŭ wăl dôk mjêč pŏk ngă dŭm hdră mdrơ̆ng hŏng klei kƀah êa.

Dua bĕ kngan êwang dôk ktŭng đĭng êa mơ̆ng đang kphê êbeh 1ha nao truh ti hnoh êa Dăk Sôr, Lê Quang Lâm, ti alŭ Quảng Thành, să Dak Sôr, kdriêk Krông Knô dlăng kơ grăp anôk mduê đĭng. Mơ̆ng hma ñu truh kơ hnoh êa êbeh 10 êdŭk đĭng, grăp êduk 50m, kyuanăn, ñu srăng ksiêm bi klă, čiăng kơ đĭng dưi mduê bi kjăp. Hlăm wưng anei, hnoh êa Dak Sôr kdrêč giăm đang kphê ñu êdah leh boh tâo leh anăn čuah, amâo lŏ mâo êa krih. Ƀiădah mơ̆ng knơ̆ng bruă rông kahan hdang, ñu hmư̆ klei hưn năng mơak, anăn jing dua tlâo hruê kơ anăp srăng mâo klei pŏk êa mơ̆ng knơ̆ng kdơ̆ng êa ti kdriêk Dak Mil mđoh kơ hnoh Dak Sôr. Lê Quang Lâm ăt msĕ hŏng lu gŏ sang mkăn mprăp leh pom êa, đĭng êa, mprăp jur êa krih kơ ana pla mjing.

        “Truăn mĭn đei kyuanăn dŭm hruê anei huă amâo mâo hơĭt pĭt amâo mâo mđao. Hnoh êa khuôt mơ̆ng hruê 6 tết truh kơ ară anei leh. Hmăng hmưi mâo êa krih čiăng kơ kphê amâo mâo luh boh. Thŭn anei ƀuh amâo mâo êa krih hĭn, dŭm thŭn dih êa amâo mâo tloh guê, kyuanăn djăp êa krih”.

Hnoh êa Dak Sôr jing sa hlăm dŭm hnoh êa prŏng hĭn ti kdriêk Krông Knô, đoh găn dua să Dak Sôr leh anăn Nam Xuân. Ti hnoh êa anei mâo 3 knơ̆ng kdơ̆ng êa jing 3 knơ̆ng êa đĭ čiăng krơ̆ng êa krih kơ ana pla mjing ti yan bhang. Ƀiădah hlăm wưng anei, 3 knơ̆ng kdơ̆ng êa leh anăn wăt hnoh êa Dak Sôr êa khuôt leh, hlăm brô 1.300 – 1.500ha ana pla mjing mơ̆ng ƀĭng ngă lŏ hma ktuê hnoh êa tlă anăp hŏng klei amâo mâo êa krih. Lu đang pla mjing kphê mơ̆ng mnuih ƀuôn sang hlăm krĭng mâo leh klei bi êdah djiê adhan, lu ƀĭng ngă lŏ hma huă amâo mâo hơĭt pĭt amâo mâo mđao, kyua hŭi kơ klei không kƀah êa.

Nguyễn Văn Đại, Khua kiă kriê anôk bruă kdriêk Krông Knô, knơ̆ng bruă ba yua knơ̆ng kdơ̆ng êa Dak Nông brei thâo, thŭn anei klei không kƀah êa kjham hĭn mkă hŏng lu thŭn êlâo. Hnơ̆ng êa hlăm 33 knơ̆ng kdơ̆ng êa ti alŭ wăl kriê dlăng hrŏ lu mkă hŏng grăp thŭn, mâo anôk khuôt leh.

Knơ̆ng bruă bi mguôp hŏng dŭm anôk bruă djŏ tuôm, mă bruă hŏng dŭm kdriêk riêng gah msĕ si Dak Mil, Dak Song, mâo hnơ̆ng êa dôk hơĭt ƀiă, ngă klei bi kna mđoh êa wĭt kơ kdriêk čiăng đru kơ ƀĭng ngă lŏ hma krih kơ ana pla mjing. Ƀiădah, bruă bi kna mđoh êa knŏng dưi đru mă kơ mnuih ƀuôn sang mâo êa krih truh kơ gưl tal 4 đuč, truh ti knhal jih mlan 4. Bi truh kơ mlan 5, tơdah klei không kƀah êa ăt dôk kjham, dŭm pluh êbâo ha ana pla mjing srăng tlă anăp hŏng klei amâo mâo êa krih:

“Hluê ngă bi kna mđoh êa 2 gưl truh kơ hnoh Dak Sôr leh anăn wưng 1 gưl krih mơ̆ng 12 – 15 hruê, hnơ̆ng êa mkăp mĭn tĭng mđoh mơ̆ng kdriêk Dak Mil Dak Song wĭt ti kdriêk Krông Knô jing mơ̆ng 300.000 – 500.000 m3/gưl. Năng ai dưi bi kna srăng guôn truh ti gưl krih tal 4. Bi kơ tal 5, ti mlan 5, tơdah ka mâo hjan mơh năng ai amâo mâo dưi rơ̆ng djăp kơ êa krih ôh”.

Doãn Gia Lộc, Khua adŭ bruă lŏ hma leh anăn mđĭ kyar krĭng ƀuôn sang kdriêk Krông Knô, čar Dak Nông brei thâo, wưng pla mjing yan puih mnga anei kdriêk mâo hlăm brô 4.600 ha ana pla mjing grăp thŭn, mbĭt hŏng anăn kdriêk mâo giăm 30.000ha ana pla mjing sui thŭn. Yan bhang thŭn anei dưi đăo knăl srăng không kƀah êa kjham, kyuanăn, kdriêk hluê ngă leh lu hdră êlan čiăng mđĭ ai dưi bi mdrơ̆ng hŏng klei kƀah êa msĕ si mlih mjeh ana pla mjing, mkra mjing kƀĭn sa anôk, mtô kơ mnuih ƀuôn sang krih êa mkiêt mkriêm, ƀuôr waih mnuôr êa. Ƀiădah, mrâo jih mlan dua mâo leh klei kƀah êa, yan không srăng sui truh kơ mlan 5, mlan 6, mâo đa đa ênhă pla mjing ti alŭ wăl msĕ si să Dak Sôr, Nam Nung, Nam Xuân, Tân Thành srăng tlă anăp hŏng klei kƀah êa. Kdriêk Krông Knô dôk mă bruă hŏng dŭm anôk bruă djŏ tuôm čiăng mâo djăp êa krih kơ dŭm krĭng mâo klei arưp aram amâo mâo êa krih.

Doãn Gia Lộc brei thâo, kdriêk mâo leh klei mă bruă hŏng dŭm knơ̆ng bruă bi êran pui kmlă hŏng ai êa ti Krông Knô msĕ si: Knơ̆ng bi êran pui klă Ƀuôn Kuôp, knơ̆ng bi êran pui kmlă Čư̆ Pông Kông čiăng čŏng bi kna mđoh êa krih hlăm yan bhang anei, nĕ kơ klei mmông ƀuôn sang čiăng, knơ̆ng êa amâo mâo pŏk êa, mmông knơ̆ng êa mđoh êa mnuih ƀuôn sang amâo mâo thâo yua.

 “Hmei đăo knăl leh boh sĭt mơ̆ng ară anei truh kơ jih yan srăng čiăng kơ êa krih lu êdi, ƀiădah phŭn mkăp êa srăng hrŏ ƀrư̆ brư̆. Kyuanăn kdriêk bi mguôp hŏng dŭm anôk bruă msĕ si knơ̆ng bi êran pui kmlă Ƀuôn Kuôp, Knơ̆ng bruă ba yua knơ̆ng kdơ̆ng êa Dak Nông leh anăn đa đa knơ̆ng kdơ̆ng êa ti alŭ wăl, mkŏ mjing mmông bi kna mđoh êa kơ krĭng nah tluôn Krông Knô, hlăm anăn mâo 7 să ktuê hang krông jing hmăi klă anăp, bi kna êa krih brei găl guôp”./.

VOV TAYNGUYEN

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC