VOV4.Êđê - Dŭm thŭn êgao, klei bi hgŭm, mjĕ mjuk plah wah 2 Đảng, 2 knŭk kna, plah wah čar Sơn La (Việt Nam) hŏng dŭm čar nah Dưr ala čar Lao dưi ksŭl mbŭ, bi msiam hŏng lu bruă ngă klă sĭt, tŭ yuôm. Ti Sơn La, ti krĭng knông lăn Việt Nam – Lào, mâo 7 boh ƀuôn ti dua krĭng knông lăn ngă leh klei mjing ayŏng adei, hŏng dŭm klei ƀuăn dưi ngă sĭt, djŏ hŏng klei mâo mơ̆ng grăp alŭ wăl lehanăn djŏ hŏng klei bhiăn mơ̆ng mnuih ƀuôn sang dua krĭng knông lăn. Mjing leh klei bi mguôp ti grăp boh ƀuôn, grăp čô mnuih ti dua krĭng knông lăn msĕ hŏng klei bhiăn bi mguôp mơ̆ng đưm êlâo “Čhiên êsei mbha mkrah, asăr hra kĕ mdua”, mđĭ hĭn klei bi hgŭm hlăm boh klei mrâo.

Ƀuôn Lao Khô 1, să Phiêng Khoài, kdriêk Yên Châu, hlăm thŭn mblah Prăng (1949-1952), mâo ayang khua gĭt gai Đảng yang ƀuôn Laos Kaysone Phomvihane leh anăn êpul ngă bruă Lào Bắc čuăn ruah mkŏ mjing anôk ngă bruă krŭ kdơ̆ng. Hŏng klei đru jih ai, amâo mâo uêñ kơ klei arưp aram mơ̆ng gŏ sang Tráng Lao Khô, đru mdăp phung knuă druh leh anăn klei đru jih ai mơ̆ng ala čar mah jiăng dưi đru hyuă kjăp klei bi mguôp plah wah 2 Đảng, 2 ala čar, 2 djuê ana Việt Nam – Lào. Mơ̆ng ƀiă gŏ sang găp djuê mnuih djuê ana Mông mơ̆ng gŏ sang Tráng Lao Khô ară anei dưi đĭ kyar jing ƀuôn mrâo, mă anăn Lao Khô hrô kơ anăn Phiêng Sa êlâo dih. Anei jing ƀuôn tal êlâo dưi čuăn ruah ngă klei mjĕ mjing dŭm ƀuôn 2 tĭng knông lăn ti Sơn La.

Hluê si ayŏng Tráng Lao Khai, khua ƀuôn Lao Khô 1, hlăm ƀuôn mâo 130 gŏ sang, êlâo kơ mjĕ mjing, mnuih ƀuôn sang ti ƀuôn Lao Khô 1 leh anăn ƀuôn Nà Khạng, dôk hlăm ƀuôn Phiêng Sa êlâo dih, să Xiềng Khọ, čar Hủa Phăn, ala čar Laos bi dlăng hdơ̆ng pô jing ayŏng adei, tơdah mâo klei truh ti ƀuôn anei, ƀuôn nah dih ăt mâo klei đru, klei bi juh, knŏng êjai ka mjĕ mjing, klei êrô êbat, nao čuă găp djuê amâodah klei mjĕ êrô tuôm hŏng dŭm klei dleh dlan:Êjai mjĕ mjing ƀuôn hŏng ƀuôn, hmei ngă bruă mkra mjing tinei, tĭng dih ăt hriê kah mbha klei thâo, sĭt mâo klei hriăm hmei ăt kah mbha hŏng phung mah jiăng, sitôhmô ana ktơr, ana mdiê êlâo dih, ară anei hmei hrô hŏng ana ƀơ̆ng boh, diñu ƀuh lu klei bi hmô mâo boh tŭ dưn, kyuanăn diñu hriê tui hriăm. Hmei ăt mprăp ktrâo lač klei pla mjing leh anăn kriê dlăng ana ƀơ̆ng ƀoh.

Êngao kơ bruă kah mbha klei thâo ngă bruă, klei mnia mblei mnơ̆ng dhơ̆ng, kĭng kahan knông lăn Chiềng On, kdriêk Yên Châu mbĭt hŏng mnuih ƀuôn sang ƀuôn Lao Khô 1 ăt nao truh ti ƀuôn Nà Khạng mtô kơ mnuih ƀuôn sang tinei klei pla mdiê lŏ leh anăn ba mjeh mrâo lông pla mjing, ba jao klei ngă bruă, đru leh anăn mkăp brei giăm 2.000 phŭn mjeh ana ƀơ̆ng boh msĕ si boh da êa, kruê̆ hruê̆… Kyuanăn, mnuih ƀuôn sang ƀuôn Nà Khạng thâo dưn yua klei kreh knhâo mrâo mrang hlăm klei pla mjing, ƀrư̆ ƀrư̆ mđĭ hnư hrui wĭt, bruă mnia mblei mnơ̆ng dhơ̆ng plah wah mnuih ƀuôn sang 2 tĭng ăt mâo klei jăk găl hĭn.

Ayŏng Dừ Lao Chảnh ti ƀuôn Lao Khô 1, să Phiêng Khoài brei thâo:2 tĭng Việt Nam – Laos mjĕ mjing ayŏng ađei, hmei ăt nao tĭng dih čiăng đru kơ phung ayŏng adei dŭm ƀuôn msĕ si: Nà Khạng, Keo Lôm, Phiêng Xa. kơ boh kroh ƀơ̆ng. Nao tinăn diñu čhĭ ăt pô blei ba wĭt đru kơ diñu, bi kơ ƀuôn hmei ti dŏ jing hmei pla srăng hưn hŏng ayŏng adei tinăn hrăm mbĭt ngă bruă:

Thŭn 2013, knơ̆ng gĭt gai lĭng kahan knông lăn Sơn la đru kčĕ leh hŏng gưl bruă Đảng nah gŭ, bruă sang čư êa alŭ wăl hưn mdah leh anăn mkŏ mjing klei mjĕ mjing 7 hlâo ƀuôn ti 2 tĭng knông lăn, kdriêk Yên Châu, čar Sơn La leh anăn kdriêk Xiềng Khọ, čar Hủa Phăn, ala čar Laos.

Giăm 10 thŭn mjĕ mjing, dŭm anôk bruă, dŭm ƀuôn hluê ngă jăk leh hdră bhiăn klei mjĕ mjing, ƀi đru hdơ̆ng pô hlăm klei ngă bruă duh mkra, dhar kreh, ala ƀuôn, hrăm mbĭt mgaih msir dŭm klei mâo ti alŭ wăl knông lăn hŏng ai tiê phung ayŏng adei, mơ̆ng klei bi mguôp jăk siam, amâo mâo klei plah mmiă, mnuih ƀuôn sang lui pưk hma, găn knông lăn soh hŏng hdră bhiăn, klei hdĭp mnuih ƀuôn sang alŭ wăl knông lăn ƀrư̆ hruê ƀrư̆ hơĭt hĭn.

Bun-Luôi Súc-Thi-Vông, khua kiă kriê knơ̆ng bruă kiă kriê bruă knuă čar Hủa Phăn, ala čar Laos brei thâo:Dŭm ƀuôn ktuê knông lăn plah wah čar Hủa Phăn leh anăn čar Sơn La mơ̆ng êlâo truh kơ ară anei dưi rơ̆ng kjăp klei mjĕ giăm, klei bi mguôp, dưi êrô êbat, nao čuă găp djuê, mjĕ êrô, bi tui hriăm hdơ̆ng pô. Hrăm mbĭt răng mgang kjăp êlan knông lăn plah wah 2 ala čar, 2 djuê ana Việt Nam – Laos, boh nik jing dŭm alŭ wăl hlăm dŭm čar Hủa Phăn leh anăn čar Sơn La.

Nao mbĭt hŏng klei kah mbha, bi đru hdơ̆ng pô hlăm klei mđĭ kyar bruă duh mkra – ala ƀuôn, bruă mjĕ mjing plah wah dŭm ƀuôn 2 tĭng knông lăn đru mguôp yuôm bhăn hlăm bruă rơ̆ng klei êđăp ênang yang ƀuôn alŭ wăl knông lăn, bi lar ai ktang hlăm mnuih ƀuôn sang hlăm bruă kriê dlăng, răng mgang, mkŏ mjing knông lăn êđăp ênang, bi mguôp, bi hgŭm, hrăm mbĭt mđĭ kyar, bi kjăp knhuah gru klei bi mguôp plah wah Việt Nam hŏng Laos ƀrư̆ hruê ƀrư̆ kjăp hĭn.

Y-Ƀel pô mblang