Gĭr msir klei amâo mâo thâo hră ti kdriêk knông lăn Tuy Đức
Thứ tư, 08:12, 22/11/2023 VOV Tây Nguyên VOV Tây Nguyên
VOV4.Êđê- Kyua klei găl dleh dlan, lu mnuih ƀuôn sang ti ƀuôn sang krĭng taih kbưi čar Dak Nông ăt ka thâo hră amâodah wơr boh hră. Hgao klei ñŭt huĭ leh anăn pioh hruê mmông nao hriăm čiăng thâo hră jing klei amâo ênưih ôh hŏng phung khua thŭn. Ƀiădah hŏng klei gĭr phung nao ti ƀuôn sang, lu phung hriăm khua thŭn jhŏng nao hriăm, leh anăn grăp boh hră dưi čăt hlăm ai tiê klei mĭn grăp čô mnuih, yua hlăm klei hdĭp grăp hruê.

Hlăm grăp mlam, Đào Văn Giang, ti alŭ mrô 6, să Quảng Tâm, kdriêk knông lăn Tuy Đức, čar Dak Nông, ruăt nao kơ adŭ hriăm hŏng klei ruăt kuăt čhum ao mă bruă adôk čhŏ mrŏ lŭ lăn. Jing khua kiă adŭ mơ̆ng sa hlăm dua boh adŭ msir klei amâo mâo thâo hră ti sang hră gưl sa, lehanăn gưl dua Nguyễn Du, să Quảng Tâm, khădah gun hŏng bruă ƀiădah ñu nao sang hră djŏ mmông nanao. Adŭ hriăm mâo 30 čô mnuih, kah knar jing mơ̆ng 40-50 thŭn, mnuih khua thŭn hĭn jing 71 thŭn leh, jing mnuih ƀuôn sang hlăm dŭm boh ƀuôn hlăm să. Ară anei yan buh pla lu bruă knuă, ƀiădah jih jang mnuih ăt gĭr ktir truh hŏng sang hră. Klei êpa mhao čiăng thâo sang thâo kral boh hră lehanăn klei gĭr jih ai tiê mơ̆ng phung nai mtô, jing lŏ mđĭ ai phung hriăm msĕ hŏng ayŏng Giang gĭr ktir hĭn nao hriăm hră mơar:

 “Êlâo dih pô hdĭp hlăm krĭng taih kbưi amâo mâo klei myun dưi nao sang hră mơar ôh. Ară anei mâo knŭk kna pŏk adŭ msir klei amâo mâo thâo hră, snăn pô gĭr ktir yơh. Mâo phung nai mtô jăk snăk, jih jang phung hriăm mâo nao hriăm msĕ snei jing yuôm bhăn êdi, lač jăk kơ phung nai lu êdi mtô bi hriăm leh pô. Jing hriăm kơ pô yơh snăn gĭr jih ai tiê mtam”.

Êgao 40 thŭn leh mrâo thâo dlăng hră, thâo čih hră snăn amai Thị Nương, djuê ana M’Nông, ti bon Bu Nơr, să Quảng Tâm bŏ hŏng klei mơak. Amai Nương lač, thâo dlăng hĕ boh hră ƀ’ƀiă jing jăk êdi đru lu mta hlăm klei hdĭp, êlâo hĭn jing amai srăng nao hriăm mgăt êdeh, čiăng mâo hră dưi mgăt êdeh pioh đuĕ hiu hlăm êlan klông bi djŏ klei bhiăn. Thâo hră mơar ăt đru leh ñu lông mĭn kơ bruă čhĭ boh mnga mơ̆ng măkka sang pô pla čhĭ mnia hŏng êlan hla pŏk online, yua hŏng đĭng blŭ thâo mĭn. Ñu brei thâo, adŭ hriăm msir klei amâo mâo thâo hră anei jing hriăm amâo mâo liê prăk kăk ôh, hdruôm hră mơar, mnơ̆ng hriăm mâo phung nai mtô mkăp djăp ênŭm. Mgei ai tiê mơ̆ng klei khăp phung nai duh mĭn, săn asei mlei hrue mlam hriê mtô hlăm êlan klông jhat rai, taih kbưi čiăng mtô bi hriăm boh hră kơ mnuih ƀuôn sang, giăm 3 mlan nao hriăm hlăm adŭ msir klei amâo mâo thâo dlăng hră, amai Nương nao hriăm djăp ênŭm hlăm jih jang mmông hriăm:

 “Mâo nao hriăm msĕ snei jing mơak êdi. Kâo ăt dôk gĭr hriăm bi jăk, čiăng kơ djăl thâo dlăng hră, thâo čih. Êlan klông dleh dlan snei ƀiădah phung nai gĭr ktir hriê mtô, snăn kâo ƀuh pap snăk kơ phung nai. Leh nao sang hră mơar anei kâo thâo kơ hrue phung nai mtô Việt Nam, hơêč hmưi kơ jih jang phung nai mtô mâo klei suaih pral.”

Nai mtô Hoàng Văn Trường, Sang hră gưl sa, gưl dua Nguyễn Du, să krĭng 3 Quảng Tâm mtô leh sang hră gưl sa ti kdriêk knông lăn taih kbưi Tuy Đức mơ̆ng hlăk thŭn 1990. Nai Trường brei thâo, mtô bi hriăm kơ mnuih prŏng leh amâo mâo djŏ msĕ si mtô phung hđeh ôh, jing brei phung nai thâo mjĕ mjuk hĭn, thâo săng đru bi mđĭ ai hlăm jih wưng dôk hriăm, lehanăn hlăm klei hdĭp mnuih ƀuôn sang čiăng kơ digơ̆ mâo klei kmlăn ai tiê, mơak hlak hlăm klei hriăm hră mơar:

 “Êlâo hĭn jing brei thâo săng kơ ai tiê klei mĭn phung nao hriăm čiăng msir klei amâo mâo thâo hră mơar, êngao kơ anăn digơ̆ lŏ hiu duah ƀơ̆ng. Klei thâo săng mơ̆ng gidơ̆ êmưt hĭn, kiê kngan digơ̆ êjăng leh, kyuanăn yơh brei phung nai thâo mđĭ ai, brei hur har hĭn jih ai tiê hŏng klei mtô bi hriăm. Êngao kơ klei mtô bi hriăm hră mơar, lŏ dơ̆ng bi êdah ai tiê thâo khăp, jĕ giăm mđĭ ai nanao”.

  Vương Thị Thu Trúc, Khua adŭ bruă anôk mjuăt bi hriăm nanao, jing khua kiă kriê bruă kđi čar, knơ̆ng bruă sang hră mơar čar Daknông lač, jing čar mâo lu mnuih djuê ƀiă, mnuih mrâo đuĕ hriê hŏng klei êngiê hdĭp hlăm klei amâo mâo thâo hră mơar ôh jing lu snăk hlăm čar anei. Čiăng đru mnuih ƀuôn sang, knŏng hlăm thŭn anei čar pŏk truh 50 boh adŭ hŏng hlăm brô 1.300 čô mnuih hriăm, hlăm anăn, dŭm kdriêk ƀun, 30a msĕ si kdriêk Dak Glong lehanăn Tuy Đức jing lu êdi. Dŭm boh adŭ lu jing bi hriăm ti mlam, phung hriăm dưi bi hriăm hlue hlăm dua gưl. Gưl tal êlâo mâo klei thâo săng jing knar mơ̆ng adŭ 1 - 3. Gưl tal 2 jing knar hŏng adŭ 4 lehanăn adŭ 5. Tui si aduôn Trúc, jing nai mtô adŭ msir klei amâo mâo thâo hră ară anei, jing phung čŏng nao đru, jih jang hŏng ai tiê čŏng čiăng, mâo klei gĭr prŏng đru kơ mnuih ƀuôn sang dŭm boh bon thâo dlăng hră mơar:

 “Hŏng phung nai mtô bruă msir klei amâo mâo hră hŏng klei jing phung čŏng ba anăp snăn mâo klei đru kơ anôk hua ƀơ̆ng, prăk êrô êbat đuič, bi ai mtô amâo mâo klei tla ôh. Hŏng ai tiê čŏng nao bi đru anei, snăn tal êlâo bi êdah jing mơ̆ng digơ̆ khăp snăk hŏng mnuih ka thâo hră mơar, kyuadah digơ̆ ka thâo hră mơar anăn yơh, digơ̆ hmăng hmưi dưi thâo hră mơar msĕ hŏng arăng mơh. Mâo leh lu mnuih bi yăl dliê, ară anei thâo dlăng hră leh, snăn hơĭt hĭn ai tiê kbiă hiu kơ êngao. Mnuih hriăm mơak, snăn mnuih mtô ƀuh jing yuôm bhăn êdi mâo đru leh mnuih ƀuôn sang pô”.

         Êjai hrue nao mtô phung hđeh, truh mmăt mlam lŏ nao hlăm êlan kbưi nao mtô mnuih prŏng ka tuôm thâo hră mơar, ƀiădah êpul phung nai ti krĭng taih kbưi čar Daknông ăt hŏng klei mơak jih ai tiê mă bruă knuă. Diñu săn asei mlei duh myơr klei suaih pral pô, klei thâo pô đru kơ ƀuôn sang, čiăng kơ digơ̆ thâo hră mơar, mâo klei găl hĭn ñŭ kma hlăm klei hdĭp mđrăm mbĭt hŏng yang ƀuôn ƀrư̆ hrue ƀrŭ mđĭ kyar klei hdĭp mda./.

VOV Tây Nguyên

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC