Dŭm hruê anei krah yan không ti Lăn Dăp Kngư, nao ti kdriêk knông lăn Ia H’Drai, čar Kon Tum ăt ƀuh liă lia đang boh kroh mtah. Amai Vy Thanh Tuần, sang ti alŭ 4, să Ia Đal ktưn hưn mthâo kơ ngăn drăp gŏ sang pô. Ñu lač, mơ̆ng ƀuôn sang Thanh Hoá hriê mă bruă sui hŏng anei 14 thŭn hŏng dua kngan hŏng, ară anei grăp mlan ung mô̆ ñu mâo prăk hrui wĭt kah knar 15 êklăk prăk mơ̆ng bruă phăn jao kriê dlăng mă ktăk 8 ha ksu mơ̆ng kdrăn pla mjing. Mơ̆ng êlâo Tết gŏ sang čhĭ 3 drei êmô hlăm ênoh 17 drei mâo êbeh 30 êklăk prăk. Êngao anăn lŏ rông mnŭ, bip, pla thiăm ana kñŭl čiăng mâo prăk hrui wĭt sui. Tlaih leh ƀun hŏng klei kjăp, Tết mrâo êgao, gŏ sang amai Vy Thanh Tuần ăt msĕ si dŭm gŏ sang mkăn tinei mâo lu klei mơak:

“Thŭn tal êlâo hriê tinei dleh dlan snăk. Êlan klông, pui kmlă, sang hră, ka mâo ôh. Bruă sang čư̆ êa alŭ wăl mđing kơ mnuih ƀuôn sang tinei. Msĕ si brei kơ mnuih ƀuôn sang êđai mjeh: bê, êmô, ŭn. Mơ̆ng anăn mnuih ƀuôn sang tinei đĭ kyar, bi hrŏ ênoh gŏ êsei ƀun klă mngač hĭn”.

Mđing dlăng, kriê dlăng kơ bruă bi hrŏ ƀun, 3 thŭn êgao kdriêk knông lăn Ia H’Drai čih yap klei kruăk knăl êdah êdi hlăm bruă bi hrŏ ƀun mơ̆ng čar Kon Tum. Thŭn 2021 thŭn tal êlâo hlue ngă hdră mtrŭn Klei bi kƀĭn bruă Đảng tal XVII, kdriêk Ia H’Drai hrŏ leh 742 gŏ êsei ƀun bi knar hŏng ênoh 25,16% gŏ êsei mơ̆ng kdriêk. Thŭn 2022 hrŏ 686 gŏ êsei, bi knar hŏng 20,09% leh anăn thŭn 2023 hrŏ 506 gŏ êsei bi knar hŏng  13,38%.

Trịnh Quốc Hoàn, Khua Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa să Ia Đal brei thâo, čiăng kơ gŏ êsei ƀun mâo boh kdrŭt, mâo prăk jhŏng mđĭ kyar bruă duh mkra gŏ sang, bruă yua lu klei tŭ dưn prăk brei čan, hdră kñăm Knŭk kna čiăng mjing thiăm bruă duh ƀơ̆ng kơ mnuih ƀuôn sang jing kliăng pŏk ƀăng tlaih ƀun kơ gŏ êsei ƀun:

“Dŭm gŏ êsei kƀah prăk Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa să bi hgŭm hŏng Knơ̆ng prăk đru ba ala ƀuôn brei čan prăk, sa jing hdră msir bruă mă, dua jing prăk đru gŏ êsei ƀun. Dŭm hdră kñăm ala čar Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa să đru kơ dŭm gŏ êsei kơ mjeh ana kyâo, ana mjeh, đru kơ êmô mđai, bê, ŭn. Êngao anăn prăk mlan phung mă bruă ti alŭ wăl ăt hơĭt kjăp mơh”.

Čiăng dưi mâo klei tŭ dưn jăk, jing gru mngač hlăm bruă bi hrŏ ƀun ti čar Kon Tum, kdriêk Ia H’Drai mđĭ lar leh jăk klei găl mâo leh leh anăn kơrŭ wĭt klei čang hmăng tlaih ƀun mơ̆ng mnuih ƀuôn sang. Kyua anăn mơ̆ng êbeh 41% gŏ êsei ƀun leh 3 thŭn, kdriêk hrŏ leh knŏng adôk 8% gŏ êsei ƀun. Võ Anh Tuấn, Khua Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa kdriêk knông lăn Ia H’Drai, brei thâo: Knŭk kna, êpul hgŭm mơ̆ng kdriêk truh kơ alŭ mkŏ mjing tŭ jing lu gru hmô mđĭ kyar bruă duh mkra gŏ sang tŭ dưn leh anăn lu jơr. Êdah êdi msĕ si rông kan hdamg hlăm ênao êa phŭn pui kmlă Sê

Sê San 4; rông mnơ̆ng; rông đruah mă ki; pla ana boh kroh, ana pla mjing sui thŭn… mbĭt anăn mđĭ lar klei găl ênưih mơ̆ng krĭng lăn mrâo:

“Mnuih ƀuôn sang hriê mă bruă tinei lu jing mă bruă kơ dŭm Knơ̆ng bruă ksu. Leh anăn mnuih ƀuôn sang ba yua thiăm dŭm anôk lăn hŏng, pla mjing, rông mnơ̆ng anăn prăk hrui wĭt êngao kơ ksu ăt adôk mâo dŭm ênoh prăk hrui wĭt mkăn. Ară anei mnuih ƀuôn sang ăt mâo mnơ̆ng huă ƀơ̆ng, prăk mkiêt mkriêm. Mnuih ƀuôn sang bi mklă anei jing ƀuôn sang pô tal dua kyua anăn bi liê rŭ mdơ̆ng pưk sang, ƀăng jang, mnư̆ mnang, êlan klông prŏng siam”.

Leh giăm 9 thŭn mkŏ mjing, kdriêk knông lăn Ia H’Drai, čar Kon Tum dôk đĭ kyar pral leh anăn kjăp hlăm ktuê êlan mkŏ mjing klei hdĭp drei mđao, jăk mơak kơ mnuih ƀuôn sang. Hlăm thŭn 2024 mtam, kdriêk gĭr ktưn bi hrŏ 7% gŏ êsei ƀun; gĭr ktưn hlăm dua thŭn adôk mơ̆ng wưng klei bi kƀĭn bruă Đảng kdriêk jih jang dŭm să djăp sơăi hnơ̆ng čuăn krĭng ƀuôn sang mrâo bi leh hdră kñăm truh knhal jih thŭn 2025 Ia H’Drai jing kdriêk krĭng ƀuôn sang mrâo. Hŏng dŭm gŏ êsei ƀun mrâo hlăm phung hriê mă bruă kơ dŭm anôk bruă, anôk bruă duh mkra alŭ wăl,kdriêk Ia H’Drai mâo dŭm hdră êlan đru klă klơ̆ng kơ mnuih ƀuôn sang čiăng krơ̆ng kjăp klei tŭ dưn bi hrŏ ƀun hŏng klei klă klơ̆ng./.