VOV4.Êđê- Ară anei hruê 1/6, jing hruê hđeh lăk tar rŏng lăn. Mbĭt hŏng ala čar, ti alŭ wăl krĭng Lăn Dăp Kngư, wưng anei ăt mâo lu bruă ngă klă klơ̆ng hŏng phung hđeh lăk. Mlan 6 ăt jing “Mlan ngă bruă kyua phung hđeh”, dŭm anôk bruă djŏ tuôm leh anăn êpul êya mâo leh klei uêñ mĭn mkŏ mjing lu klei hlăp lêñ čiăng kơ phung hđeh lăk mâo sa yan mdei prŏng êđăp ênang, yâo mơak.

Thŭn hriăm dơ̆ng jih ruĕ, dŭm anôk mtô bi hriăm, sang dhar kreh čar Kontum mâo leh hdră duh mĭng bruă yan mdei prŏng kơ hđeh thŭn 2022, lehanăn kčưm dơ̆ng tŭ jum hđeh nao čih anăn nao mŭt hriăm hlăm dŭm boh adŭ msĕ si, hriăm bi mjeh; hriăm luê; hriăm čih kač rup; hriăm klei Angle... Êngao kơ pŏk dŭm boh adŭ lač anăn, anôk bruă dhar kreh lŏ pŏk mơh kơ hđeh dŭm mta klei mkăn bi hrŏng ruah mâo êpul tui si klei khăp srăng dưi mkŏ mjing. Amai Nguyễn Thị Tuyết Mai, Khua anôk bruă mjuăt bi hriăm bruă êdam êra hđeh êlăk, lehanăn ktrâo atăt kơ hdră ruah klei hriăm bruă kơ êdei anăp, Anôk bruă dhar kreh mjuăt asei mlei êdam êra hđeh êlăk čar Kontum brei thâo mprăp leh kơ jih jang ênoh srăng jum hđeh mŭt hriăm sĭt nik hlăm yan mdei prŏng anei srăng đĭ lu hĭn: 

        “Êngao kơ phung nai mơ̆ng anei, snăn hmei lŏ iêo jak phung nai mâo mjuăt bi hriăm leh truăn kơ dŭm boh adŭ mtô kơ klei hđeh khăp, klei hđeh thâo halwm dŭm êpul bruă hđeh. Kơ anôk lehanăn mnơ̆ng mnuă mjuăt bi hriăm Êpul khua kiă kriê anôk bruă anei mđing duh bi liê, čiăng kơ phung hđeh dưi mâo hriăm hŏng klei jăk, mâo klei tŭ jing”.

Adŭ mtô bi hriăm bruă Đội ti čar Kon Tum

            Mrâo leh êgao, Knơ̆ng bruă dhar kreh, mjuăt asei mlei, lehanăn hiu čhưn ênguê čar Kontum mkŏ mjing leh klei bi lông “Phung hđeh thâo hâo hưn kơ hdruôm hră dlăng”, mâo iêo jak leh giăm 80 čô hđeh mơ̆ng dŭm boh sang hră hđeh điêt, gưl sa, gưl dua nao hgŭm. Tinăn phung hđeh dưi bi êdah klei thâo pô hâo hưn kơ hdruôm hră mơar hŏng êbeh 40 klei yăl dliê tŭ dưn, êdah êdi jing klei yăl dliê đưm, klei bi hmô bruă jăk mnuih jăk, yăl dliê kơ amĭ, lehanăn kơ awa Hô. Adei Lê Thảo Ngọc hriăm adŭ 5A, sang hră gưl sa, wăl krah Plei Cần brei thâo:

“Kâo mrâo yăl dliê sa klei yăl dliê kơ amĭ jhŏng ktang Nguyễn Thị Thứ. Kâo čiăng mơĭt klei anei truh hŏng jih jang mnuih thâo kơ drei dôk hdĭp hlăm klei êđăp ênang anei. Klei yăl dliê anei lŏ mñă kơ drei si srăng hdĭp čiăng bi năng hŏng klei phung nao leh êlâo săn asei mlei. Kâo nao leh hlăm klei bi lông anei, lehanăn kâo ƀuh anei jing sa anôk jăk êdi. Amâo mâo djŏ kñg dŭm anăn ôh, ƀiădah lŏ mâo lu klei mkăn čiăng đru kơ drei mâo ai mtrŭt gĭr hĭn hlăm klei hriăm hră mơar”.

            Bi ti Daklak, bruă êdam êra čar Daklak mkŏ mjing leh hdră pah mni hŏng phung hđeh hluê ngă “5 mta klei awa Hô mtă”. Wưng leh êgao, jih jang bruă kơ phung hđeh čar Daklak mâo mguôp leh hlăm war mnga êbâo mta bruă jăk siam kñăm rŭ mjing ƀuôn sang pô mdrŏng sah jăk siam hĭn. Êdah hĭn êdi jing jing klei bi lông hlue gưt 5 mta klei awa Hô mtă, bi đru mah jiăng nao sang hră mơar wir phă anăp, mâo bruă bi mguôp pia jing Trần Quốc Toản, Kwang kngan ƀĭng găp mah jiăng... lehanăn jih jang bruă hdơr knga tla ai, mnăm êa hdơr kơ hnoh, ƀơ̆ng boh hdơr kơ phŭn. Mơ̆ng jih jang bruă ngă anăn mâo leh lu klei bi hmô mơ̆ng phung hđeh kdlưn hĭn, thâo knhăk hĭn. Adei Dương Thị Ngọc Anh, hriăm adŭ 9, sang hră knŭk kna čiêm rông hđeh mnuih djuê ƀiă kdriêk Mdrak lač:

“Kâo mơak snăk. Kâo lŏ mâo lu ƀĭng găp mah jiăng, ăt mâo klei gĭr msĕ hŏng kâo mơh, lehanăn mâo leh lu klei bi hmô jăk tui hriăm 5 mta klei awa Hô mtă. Anăp anei kâo srăng lŏ dơ̆ng nao hlăm dŭm bruă sâng hră, hlăm adŭ, lehanăn hlăm kdriêk mkŏ mjing, lehanăn kâo srăng mđĭ ai ƀĭng găp mkăn mâo klei bi gĭrr msĕ”.

Dak Lak mđing kơ bruă ngă yan mdei prŏng kơ phung hđeh krĭng dleh dlan

            Mđing kơ jih jang hnơ̆ng jăk bruă hđeh êlăk hlăm yan mdei prŏng, bruă êdam êra čar Daklak mkŏ mjing leh dŭm klei mjuăt bi hriăm kơ klei bi hriăm knhuah hdĭp, klei thâo kơ bruă hlăm phung knuă druh bruă êdam êra, hđeh êlăk ti ƀuôn sang hlăm čar. Hlăm anăn mđing mjuăt bi hriăm kơ klei thâo mkŏ mjing dŭm bruă êdam êra, kơ klei hâo hưn, hŏng êlan hla pŏk yang ƀuôn, hriăm blŭ ti anôk lu mnuih, lehanăn klei thâo hlăm kiă kriê êpul bruă êdam êra. Amai Vũ Lê Thanh Ngân, Êpul bruă êdam êra mrô 5, ƀuôn hgŭm Tân An, ƀuôn prŏng Ƀuôn Ama Thuôt, lač:

        “Anăp anei srăng mkŏ mjing bruă đru kơ hđeh yan mdei prŏng ti alŭ wăl, snăn hmei ba yua kơ ya mta mâo hriăm leh. Sitôhmô kơ bruă mkŏ mjing êpul, klei thâo mkŏ mjing hdră bi hriăm mbŭl, lehanăn si srăng ngă čiăng thâo iêo jak lu phung êdam êra, hđeh êlăk bi hgŭm, hmei srăng lŏ bi hriăm êmuh čiăng kơ phung knuă druh bruă êdam êra să, ƀuôn hgŭm mkăn bi tui hriăm mơ̆ng pô, si srăng ngă čiăng dưi mkŏ mjing sa hdră bi mguôp hŏng klei tŭ dưn sĭt”.

            Trần Doãn Tới, k’iăng khua bruă êdam êra čar, Khua Êpul gơ̆ng bruă hđeh êdam êra čar brei thâo, dŭm gưl bruă êdam êra srăng mâo hdră bi mguôp kjăp hŏng hŏng dŭm knơ̆ng dhar bruă, sang hră mơar hlăm klei tŭ jum phung hđeh yan mdei prŏng ti alŭ wăl, kñăm hyuă kjăp hĭn klei kiă kriê, mjing anôk hlăp jăk kơ hđeh êlăk, bi hrŏ ƀiă hĭn klei amâo mâo jăk truh hŏng phung hđeh hlăm yan mdei prŏng:

“Tal êlâo hĭn jing mjuăt bi hriăm kơ êpul knuă druh êpul êdam êra hđeh êlăk să. Tal dua jing mđĭ hĭn bruă bi hgŭm plah wah Êpul gơ̆ng bruă bruă hđeh êlăk să, hŏng êpul gơ̆ng bruă hđeh êlăk dŭm alŭ wăl mkăn. Tal 3 mđĭ hĭn klei thâo hlăm bruă kơ klei bi mguôp dŭm êpul êya, dhar bruă, anôk bruă djŏ tuôm hlăm klei păn kjăp bruă knuă hđeh êlăk, lehanăn hlue ngă hdră bhiăn hđeh êlăk thŭn 2017”.

            Mbĭt hŏng anăn, bruă Êdam êra čar Daklak lŏ dơ̆ng mtrŭt hrăm mbĭt hŏng yang ƀuôn rŭ mdơ̆ng kơ anôk hđeh êlăk hlăp mbul, pŏk dŭm anôk hđeh pơ̆ng nưh hlăm mbul. Mkŏ mjing hdră lŏ bi hdơr klei hriăm hră mơar kơ phung hđeh ti dŭm krĭng dleh dlan, krĭng taih kbưi čiăng mđĭ hĭn klei lŏ mbŏ hnơ̆ng thâo săng kơ hđeh, leh sa wưng knŏng hriăm hŏng online sui./.

Pô mblang: Y-Khem Niê