Lăn Dap Kngư mđĭ kyar hiu čhưn ênguê êpul êya
Thứ hai, 08:27, 08/05/2023 VOV TAYNGUYEN VOV TAYNGUYEN
VOV4.Êđê- Krĭng Lăn Dăp Kngư mâo lu djuê ana ayŏng adei hdĭp mda, hŏng klei hdĭp dhar kreh lu jơr, jăk yâo. Êngao kơnăn, klei siam mơ̆ng čư̆ čhiăng, yan adiê êđăp, iêo jak lu phung tuê hriê čuă dlăng, mdei msăn. Anei jing klei găl brei kơ dŭm alŭ wăl krĭng Lăn Dăp Kngư mđĭ kyar bruă hiu čhưn ênguê yang ƀuôn.

Mrâo êgao, ti sang Rong, ti sang roong Vi Rơ Ngheo, să Đăk Tăng, Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa kdriêk Kon Plông mrâo mkŏ mjing Knăm hưn mdah Hdră mtrŭn mơ̆ng Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa čar Kon Tum tŭ yap ƀuôn hiu čhưn ênguê êpul êya Vi Rơ Ngeo leh anăn hưn mdah Êpul hgŭn bruă hiu čhưn ênguê Vi Rơ Ngheo.  Ƀuôn Vi Rơ Ngheo, să Đăk Tăng kbưi hŏng wăl krah Măng Đen, kdriêk Kon Plông hlăm brô 40 km tĭng nah Yŭ. Ƀuôn mâo 63 gŏ êsei mnuih ƀuôn sang hŏng 600 čô mnuih, jih jang jing mnuih Sêdang. Kyua dôk ti krah dliê kmrơ̆ng, mnuih ƀuôn sang lŏ thâo răng kriê ênoh yuôm dhar kreh djuê ana anăn Vi Rơ Ngheo ară anei lŏ mâo lu klei jăk siam hlăm klei hdĭp mda mnuih Sêdang. Čiăng mkŏ mjing Vi Rơ Ngheo jing ƀuôn hiu čhưn ênguê mâo Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa čar Kon Tum tŭ yap, sui hŏng anei 4 thŭn, ti gŭ klei ktrâo lač mơ̆ng dŭm gưl bruă sang čư̆ êa leh anăn bruă djŏ tuôm alŭ wăl mnuih ƀuôn sang hlăm ƀuôn yua leh dŭm mta mnơ̆ng dhơ̆ng mâo leh, msĕ si kyâo, boh tâo hlăm êa mjing anôk jăk siam leh anăn mtah hlăm ƀuôn.  Phạm Văn Thắng, K’iăng Khua Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa kdriêk Kon Plông, brei thâo dŭm hdră kčah klă klơ̆ng čiăng kơ Vi Rơ Ngheo jing anôk jưh mrâo jăk siam leh anăn jăk hlăm hdră mđĭ kyar hiu čhưn ênguê mbĭt ti kdriêk:

“Hmei iêô jak grăp gŏ sang lŏ kơrŭ wĭt jih jang dŭm ênoh yuôm dhar kreh. Hmei mkŏ mjing grăp êpul čiăng mđĭ kyar êdei anei. Dŭm gŏ sang mkăp  mnŭ, bip, ŭn leh anăn mkŏ mjing klei tŭk knă. Bi mklă mnơ̆ng ƀơ̆ng tinei jing djam tam, hbei, boh kroh alŭ wăl leh anăn kan êa, bi đa rông ŭn, rông bip leh anăn rông mnŭ ti alŭ wăl anei čiăng kơ arăng hruê brei jing mnơ̆ng ƀơ̆ng jăk ti alŭ wăl. Hmei ăt hâo hưn, mtô mblang mnuih ƀuôn sang leh anăn ba hlăm klei bhiăn jing jih jang mnuih ti alŭ wăl anei klă sĭt ngă bruă hiu čhưn ênguê, dưi dưn boh tŭ mơ̆ng bruă hiu čhưn ênguê leh anăn mtrŭt mnuih ƀuôn sang amâo dưi čhĭ lăn ôh”.

 Truh ară anei, mnuih ƀuôn sang Vi Rơ Ngheo dua, bi lar mjeh pla hlăm brô 1000 mjeh mnga pôk; mkŏ mjing anôk pla mjing 5 čư̆ mnha pôk leh anăn mnga sim riêng gah ƀuôn, Êlao hĭn mâo 5 gŏ sang hlăm ƀuôn djăp klei dưi mprăp klei thâo drông tuê hiu čhưn ênguê dôk jưh. Mnuih ƀuôn sang hlăm ƀuôn ăt mprăp lu mnơ̆ng ƀơ̆ng jăk, msĕ si čing čhar - kdŏ čhuang mnui Sêdang pioh drông tuê hiu čhưn.

 

 Mrâo êgao, Knơ̆ng bruă dhar kreh - mjuăt ktang asei mlei leh anăn hiu čhưn ênguê Dak lak ăt mkŏ mjing leh knăm hưn mdah ƀuôn Akŏ Dhông, ƀuôn prŏng Ƀuôn Ama Thuôt jing Ƀuôn hiu čhưn ênguê êpul êya. Anei jing ƀuôn mnuih Êđê dưi mkŏ mjing sui hŏng anei hlăm brô 60 thŭn. Anei ăt dưi dlăng jing ƀuôn sang Êđê siam hĭn Dak lak hŏng lu sang dlông djuê ana, lu ana kyâo mtah leh anăn mnga siam. Mnuih ƀuôn sang tinei ăt răng kriê dhar kreh čing char, kdrăp tông ayŭ djuê ana, bruă djuê ana msĕ si pơ̆k mñam, hrĭ mñam, knă kpiê čeh. Lu thŭn êgao, tinei jing leh anôk hiu čhưn dlăng dhar kreh leh anăn hiu čhưn ênguê mơ̆ng lu tuê hlăm ala čar leh anăn ala tač êngao.

 Hlăm hdră mđĭ kyar hiu čhưn ênguê, ƀuôn Akŏ Dhông mâo Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa čar Dak Lak đru giăm 1 êklai prăk đru mkŏ mjing bi leh dŭm hdră bruă msĕ si anôk răng êdeh, sang tlô, pŏk mdhă ktrâo lač… mkŏ mjing Anôk kriê dlăng hiu čhưn ênguê êpul êya leh anăn pŏk thiăm adŭ mtô bi hriăm kơ bruă hiu čhưn ênguê kơ mnuih ƀuôn sang hlăm ƀuôn. Truh ară anei, ƀuôn Akŏ Dhông rơ̆ng leh dŭm klei găl kơ mnơ̆ng dhơ̆ng leh anăn klei găl čiăng duh kơ tue hiu čhưn hlăm ala čar leh anăn ala tač êngao.

 

Nguyễn Thụy Phương Hiếu, K’iăng Khua Knơ̆ng bruă dhar kreh - mjuăt ktang asei mlei leh anăn hiu čhưn ênguê Dak lak brei thâo, hŏng bruă dưi yap jing ƀuôn hiu čhưn ênguê êpul êya, hlăm wưng kơ anăp, čar srăng mâo thiăm klei bhiăn čiăng dăp klei găl kơ bruă hiu čhưn ênguê êpul êya hlăm ƀuôn Akŏ Dhông, đru mjing thiăm klei mdê hjăn hlăm bruă mđĭ kyar hiu čhưn ênguê ti alŭ wăl.

Hŏng klei găl mơ̆ng mnuih ƀuôn sang leh anăn klei Knŭk kna đru čiăng ngă bruă hiu čhưn ênguê. Ară anei snăn dŭm hdră êlan đru kơ dŭm ƀuôn mnuih djuê ƀiă čiăng rơ̆ng dhar kreh snăn mâo lu hdră êlan, anăn srăng lŏ dơ̆ng mâo klei mđing dlăng, yua klei găl mơ̆ng dŭm hdră mkăn čiăng lŏ dơ̆ng đru kơ ƀuôn. Si ngă čiăng kơ mnơ̆ng dhơ̆ng hiu čhưn ênguê hlăm ƀuôn srăng dưi mâo dŭm mta mnơ̆ng dhơ̆ng pioh dlăng, mnơ̆ng dhơ̆ng OCOP, jih jang dŭm bruă djŏ tuôm snăn srăng mjing sa klei mdê hjăn hlăm bruă mđĭ kyar hiu čhưn ênguê êpul êya hŏng klei kjăp.

 Hlăm thŭn anei, čar Dak Lak mâo 2 ƀuôn dưi đru mđĭ kyar hiu čhưn ênguê êpul êya hŏng hnơ̆ng 1 êklai prăk hlăm grăp ƀuôn. Hlue anăn, thŭn anei čar đru mđĭ kyar hiu čhưn ênguê êpul êya hŏng ƀuôn Kuôp, să Dray Săp, kdriêk Krông Ana leh anăn Ƀuôn Trĭ, să Krông Ana, kdriêk Ƀuôn Đôn. Knơ̆ng bruă dhar kreh - mjuăt ktang asei mlei leh anăn hiu čhưn ênguê Dak lak brei thâo, ară anei Knơ̆ng bruă lŏ dơ̆ng ktuê dlăng čiăng đru 12 mta bruă hlue si hdră kčah, hŏng hnơ̆ng đru jih hnơ̆ng 1 êklai prăk/ƀuôn./.

VOV TAYNGUYEN

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC