VOV4.Êđê- Mnơ\ng nga\ bi kdruêh ana mnga cúc dôk đ^ lar hla\m du\m êtuh ha đang mnga cúc ti [uôn pro\ng Đà Lạt, ]ar Lâm Đồng. Lu ênha\ pla mnga cúc djo\ mnơ\ng nga\ hlo\ng bu] hwiê jih, nga\ lui] liê pro\ng kơ mnuih pla mjing.

Êbeh 3 thu\n ho\ng anei, 4 sào mnga mơ\ng go\ êsei ayo\ng Tô Hoài Phương, ti alu\ Đa Phước 2, phường 11, [uôn pro\ng Đà Lạt grăp yan bu] hwiê [ia\ êdi giăm 300 êbâo phu\n mnga mâo mnơ\ng ngă bi kdruêh ana. Mâo yan go\ êsei `u lui] liê truh du\m êtuh êklăk prăk kyua đang mnga mâo mnơ\ng ngă ba ]uh truh mkrah wah. Ayo\ng Tô Hoài Phương brei thâo; mnơ\ng ngă anei khăng mâo leh ana mnga êbeh 1 mlan, truh mlan tal 3 s^t ana mnga dơ\ng ]uh blang mnga ăt jing wưng mnơ\ng ngă bluh đ^:

“1 sào lăn pla mnga cúc prăk duh bi liê mơ\ng djuê mjeh, pui kmlă, êa drao krih kơ mnơ\ng pla mjing jih giăm 20 êklăk prăk, hlăm ana\n amâo t^ng ôh hruê ai pô ngă bruă. Truh wưng hrui mă mnga đang war mâo hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă pô bu] hwiê he\, ya do\ lo\ mâo”.

Đang mnga cúc go\ sang ayo\ng Tô Hoài Phong mâo klei mnơ\ng ngă kdruêh ana

Hluê si Hoàng Bá Bình, khua Êpul hgu\m mnuih [uôn sang ngă lo\ hma phường 11, [uôn pro\ng Đà Lạt, ]ar Lâm Đồng, ara\ anei kluôm phường anei mâo êbeh 40 ha mnga cúc mâo hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă bi kdruêh ana lehana\n lu đang war hu^ hyưt tơdah hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă anei mphu\n tưp lar hlăm du\m mta mnơ\ng pla mkăn mse\ si salát, át ti sô, mnga cát tường:

“Mnga cúc ênưih hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă. Hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă bi kdruêh ana mnga `u amâo thâo tưp lar mơ\ng ana anei nao kơ ana mkăn ôh, [ia\dah kbiă mơ\ng du\m mta mnơ\ng hd^p đođiêt mse\ si ksê, du\m mta mnơ\ng djip mkăn. Hlăm wưng bi mlih yan, boh nik gơ\ yan bhang thu krô, anei jing klei găl ]ia\ng phu\n mnơ\ng ngă đ^ lar. Mâo du\m đang war păt dah ba ]uh kluôm dhuôm ngă klei lui] liê pro\ng, yap mdu\m 1 êbâo m2 lui] liê hlăm brô 50 êklăk prăk”.

Du\m ana cúc mâo mnơ\ng ngă kdruêh ana s^t mu\t hlăm yan khăt mnga

Ăt ti phường 12, [uôn pro\ng Đà Lạt, mnơ\ng ngă bi kdruêh ana tưp lar ngă êbeh 200 ha mnga cúc mâo mnơ\ng ngă. Hlăm ana\n mâo êbeh 12 ha bu] hwiê kluôm dhuôm. Nguyễn Văn Ron – khua knơ\ng bruă sang ]ư\ êa phường 12, [uôn pro\ng Đà Lạt mtă mtăn, phung nga\ đang war khăng nao ksiêm dlăng ênhă pla mnga cúc, s^t [uh du\m phu\n mnga mâo mnơ\ng ngă ba ]uh mtam ]ia\ng mkhư\ gang đăm tưp lar:

“Phường mtă mtăn kơ mnuih [uôn sang ba yua du\m hdră mkhư\ gang mnơ\ng ngă hluê si klei ktrâo la] mơ\ng du\m knơ\ng bruă djo\ tuôm mse\ si hrui m[^n ba ]uh ti đang war mtam ]ia\ng mhro\ [ia\ klei tưp lar mnơ\ng ngă. Phường mko\ mjing bruă hriăm mjuăt du\m hdră mkhư\ gang, mb^t ana\n mtă mtăn kơ mnuih [uôn sang bi mlih ba pla du\m mta mnga dưi bi kdơ\ng ho\ng klei hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă ktang h^n”.

Lu đang pla mnga lui] liê kyua mnga cúc mâo klei mnơ\ng ngă

Hluê si klei ksiêm yap mơ\ng Anôk bruă mtru\t mjhar mnuih [uôn sang ngă lo\ hma [uôn pro\ng Đà Lạt truh kơ ara\ anei kluôm [uôn pro\ng mâo êbeh 940 ha mnga cúc mâo mnơ\ng ngă bi kdruêh ana. Hlăm ana\n mâo giăm 40 ha bu] hwiê lehana\n êbeh 900 ha mnơ\ng ngă mơ\ng 30 – 70%, lu êdi ti du\m phường 7,8,11 lehana\n 12. Nguyễn Văn Quang – k’iăng khua Anôk bruă Lo\ hma [uôn pro\ng Đà Lạt m`ă klă, klei hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă hlăm mnga cúc hlăk mâo dleh ksiêm dlăng. Mâo du\m djuê mjeh mnga cúc êlâo dih amâo mâo [uh mnơ\ng ngă, bi ara\ anei tưp lar leh:

“Ara\ anei mnơ\ng ngă bi kdruêh ana mnga mơ\ng vi rút mâo hlăm djăp anôk ti Đà Lạt ho\ng êbeh 60% ênhă mâo hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă. }ia\ng mkhư\ gang klei hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă anei, mrâo anei knơ\ng bruă sang ]ư\ êa [uôn pro\ng Đà Lạt g^t gai leh adu\ bruă Duh mkra lehana\n Anôk bruă Lo\ hma blei kdrăp ksiêm dlăng pral ]ia\ng ksiêm dlăng du\m lô djuê mjeh pioh đru pô đang mnga. Tơdah mâo [uh mnơ\ng ngă sơnăn ba ]uh mtam”.

Ti [uôn pro\ng Đà Lạt, mnga cúc jing mta mnga pla lu, dưi pla ho\ng ênhă êbeh 1 êbâo 600 ha, ênhă pla pro\ng h^n hlăm du\m mta mnga ba ]h^ mnia. Khă sơnăn, du\m thu\n ho\ng anei, kyua djuê mjeh amâo mâo jăk, hdră duh mkra kriê dlăng amâo mâo hnơ\ng ]ua\n ngă klei hluăt [ơ\ng mnơ\ng ngă bluh đ^ đrông, ngă klei lui] liê pro\ng kơ phung pla mnga./.

H’Mrư Ayun mblang