Rơbêh 800 ha glai rưng, đang kyâo hơngô ƀơi čư̆ čuen čue Mang Yang arăng pla hơdôm hơpluh thun mơ̆ng hlâo adih, ră anai, jing đang kyâo pơgang tơ-ui prong amăng kual. Khă hnun, amăng bơyan adai pơ-iă kơtang bơyang phang ră anai ƀu hơmâo hơjan ôh, sui hrơi, hla kyâo hơngô hlung trun kơpal biă mă gah yŭ đang, jing anŏ amuñ jă apui ƀong biă mă.

Kơnong soh glăi ƀiă tơdah ƀu kơđiăng, apui ƀong rôk, hlia kơtang pơ lu anih mơtam yơh. Ƀuh tơlơi hŭi rơhyưt či hơmâo hrup anun, bruă hyu sem lăng, hyu tir na nao, dŏ gak, dŏ wai hrơi mlam nmgă tui re se pơblih nao rai grup mơnuih mă bruă ƀu pơdơi ôh amăng kual. Hơdôm grup sang anŏ, sang bruă tŭ mă wai pơgang đang glai kyâo hơngổ ăt pơpha bruă hyu sem lăng djop anih, biă mă ƀơi anih amuñ hŭi hơmâo apui ƀong hla kyâo. Ơi Phạm Đức Mạnh, grup tŭ mă wai lăng kyâo glai plơi, thôn 9, să Đak Pơ, brơi thâo:

“Grup gơmơi tŭ mă bruă wai lăng glai rưng, rim hrơi pơpha bruă ƀing adơi ayong amăng grup hyu sem lăng amăng djop kual glai hlăk dŏ wai lăng. Tơdah ƀuh asăp apui ƀong thâo, gơmơi lăi pơthâo hăng Khul khua git gai wai lăng phun pơčrâo brơi bruă či ngă tañ”.

Hrŏm hăng bruă hyu tir, sem lăng pơtrut tơlơi thâo hluh mơ̆ng mơnuih ƀôn sang dŏ jĕ giăm ter glai rưng hlăk dŏ pơgang, ăt đing nao pơtă pơtăn re se. Pơphun lu mông jơnum, pơtô lăi, pôr pơthâo kiăng pơtă pơtăn ană plơi pla, sit yua apui, tŭi apui sang anŏ hăng nao pơ hmua, trun ia djuh hai brơi kơđiăng biă mă anăm lui apui jă rôk hyu ôh. Ơi Nguyễn Uyên Danh, grup 8, să Đak Pơ kah pơpha:

“Pơtô lăi, pôr pơthâo na nao đôč, kiăng mơnuih ƀôn sang thâo hluh abih bang khom pơhlom pơgang apui ƀong glai klă hloh. Dua lĕ pơtô kơ ană amôn sit hyu amăng glai, nao kiă rơmô, kơbao ƀu dưi tŭi apui čuh apui ôh, hŭi apui ƀong ngă răm ƀăm pưk sang đang hmua, kyâo glai ƀing ta hlăk dŏ wai lăng”.

Bruă ngă kơjăp tui, ngă pơdjop jơlan hơdră pơhlom pơgang apui ƀong glai, hlăk pok pơhai tong ten ƀơi djop anom bruă, anih pô wai lăng lŏn glai ƀơi Gia Lai. Ơi Lê Thái Hùng, Khua khul wai lăng glai rưng pơhlom plơi ƀơi kơdư An Khê brơi thâo, Khul mơnuih mă bruă, tơhan pơgang glai rưng ƀơi kual plơi pla pơphun djop laih, hrŏm hăng 4 grup tŭ mă bruă pơgang glai rưng brơi trun hyu mă bruă, ĕp lăng re se, amra djru hrŏm bong glăi tơdah hơmâo tơlơi truh. Bruă hyu jah pơ-agaih glông pơgăn apui ƀong rôk hyu, rơnăk ƀi hơmâo pok pơhai kiăng hơmâo jơlan pơdŭ pơgiăng ia, gơnam pơčruih apui sit ječ ameč apui ƀong glai.

“Amăng bruă mă jah čuk glông jơlan pơgăn apui ƀong rôk hyu, anom bruă hơmâo ngă tong ten laih hăng sang bruă tơhan pơgang glai rưng kual An Khê ăt kah hăng jơnum min mơnuih ƀôn sang să Đak Pơ. Hlâo kơ čuk pơkra, jah rơnăk glông pơgăn apui ƀong rôk, boh nik či tlam gơmơi dưm hlă hnăl lăi pơthâo ƀơi tơkai čư̆ jơlan đĭ pơ kơdư hăng mơ̆ng kơdư kơčong čư̆ trun pơ dơnung čư̆ čun čue Mang Yang. Laih dơ̆ng lăi pơthâo hăng jơnum min mơnuih ƀôn sang să hăng tơhan pơgang glai amăng tơring ngă hrŏm krăp lăng, djru ba”.

Ƀơi hơdôm anih anom phun, tơhan pơgang glai rưng khom mă bruă djop mrô, abih bang mơtam, djru ngă bruă amăng bơyan phang, laih dơ̆ng kơtưn krăp lăng amăng kual plơi pla, kiăng thâo tong ten tơlơi pơhing mơ̆ng rim sang anŏ, anih ngă hmua pla pơjing mơ̆ng ană plơi. Ơi Nguyễn Hữu Niên, Khua anom bruă tơhan pơgang glai rưng kual Tây Sơn, brơi thâo, anom bruă gơñu wai lăng 41 rơbâo ha glai rưng ƀơi anih lăi lui hlâo hŭi kơtang apui ƀong glai, bruă gơñu pơgang glai dŏ wai lăng tong ten hrơi mlam.

“Dŏ wai lăng hrŏm abih bang mrô tơhan dŏ mă bruă amăng anih jao wai lăng, glai kmrơ̆ng, glai plao, hlao ia, wơ̆t glai kyâo phrâo pla hai. Hơdôm anih đơ đam lŏn glai anun, hơmâo kăng pơpha, pơgăn hlâo, čuk glông pơgang apui ƀong rôk hyu amăng glai. Khul ngă bruă kơhnăk gah măi komputer brơi sem lăng mơ̆ng ataih, tui êkrang lăng trun mơ̆ng adai rơngit, čơphil rup, sem lăng kiăng thâo ƀuh tañ apui ƀong glai hăng apui čuk ƀơi glông čuk pơgăn apui ƀong rôk hyu”.

Tơdơi kơ mut glăi tơring čar hăng Bình Định, Gia Lai hơmâo 987.000 hektar glai rưng, hnơ̆ng pơgang tơ-ui rơbêh 45%. Đơ đam lŏn wai lăng lu hloh samơ̆ mrô tơhan mă bruă pơgang glai rưng lĕ ƀiă đôč, anun bruă wai lăng apui ƀong glai kơtrâ̆o biă mă. Ơi Phan Văn Hải, Kơ-iăng khua anom bruă tơhan pơgang glai tơring čar Gia Lai brơi thâo, kiăng prăp lui hlâo pơgang apui ƀong glai, anom bruă hơmâo sem glăi, jŭ yap abih kual amuñ jă apui bơyan không, biă mă ñu amăng glai rưng kyâo čik răng, kual jĕ hăng đang hmua mơnuih ƀôn sang. Mơ̆ng anun, kiăng thâo ten, tơhan pơgang glai pơblih jao bruă hyu tir, sem lăng djop plơi pla, anih anom lŏn glai hŭi hơmâo apui ƀong. Hrŏm hăng anun lĕ ƀing tơhan pơgang glai kơtưn hyu tir, dŏ gak mă bruă, gum hrŏm lu tơhan gong gai kơnuk kơna či să, plơi pla, pô glai hăng mơnuih ƀôn sang kiăng tañ ƀuh hăng pơsir mơtam tơlơi truh apui ƀong glai.

“Anom bruă tơhan pơgang glai lăi pơthâo Gơnong bruă ngă hmua hăng pơgang ayuh hyiăng, Jơnum min mơnuih ƀôn sang tơring čar Gia Lai pơpha djop mrô mơnuih mă bruă, sang bruă tơhan pơgang glai, pơpha tơhan mă bruă amăng kual, anih mut tơbiă nao rai amăng glai hyu mă bruă re se, truh pơ bruă pơtô lăi mơnuih ƀôn sang pơgang glai rưng. Djop anih prăp lui ngă bruă 4 mơta sa anih, kiăng pơhlom hlâo yơh phun, sit ƀuh apui ƀong hlăk jă anet, tañ nao hơprah, pơčruih mơtam, anăm lui apui ƀong rôk hyu prong”.

Amăng hrơi blan adai pơ-iă kơtang sui hrơi, giăm 1 klăk hektar glai rưng ƀơi Gia Lai hlăk bong ƀơi anăp tơlơi hŭi apui ƀong kơtang biă mă. Tơlơi anai yơh, kiăng hơmâo djop sang bruă gum hrŏm, pô glai sang bruă wai lăng glai hăng mơnuih ƀôn sang prăp lui tong ten pơhlom pơgang kiăng tañ ƀuh hăng pơsir mơtam apui ƀong glai.