Nao pơ plơi Dam Pao, să Phú Sơn Lâm Hà, tơring čar Lâm Đồng, ta bưp lu biă ƀing đah kơmơi djuai ania K’ho dŏ mơñam mrai. Hlâo adih, bruă mơñam mrai ƀiă či rơngiă laih, samơ̆ yua hơmâo tơlơi djru ba mơ̆ng Jơlan hơdră dêh čar pơtrun hrŏ trun ƀun rin hơđong kjăp, jing lu sang anŏ bong glăi bruă anai, hơmâo prăk thim mơ̆ng bruă mơñam mrai. Lăp đing nao, bruă mơñam mrai anai glăk hơmâo pơtô glăi kơ ƀing hlăk ai dong. Yă Long Dinh K’Thin brơi thâo, ană dra ñu thâo laih mơñam, pơkheč mă mông wan, hrŏm hăng sang anŏ mơñam mrai ba sĭ, mơ̆ng anun hơmâo hơmăi prăk:“Dua čô ană dra kâo thâo mơñam soh yơh. Hơmâo wan lĕ gơñu mơñam. Mông nao pơ hmua lĕ gơñu pơdơi. Mơñam anŏ anai ñu tơnap,  ngă lu wơ̆t kah mơ̆ng giong. Dua blah anai ta tơčoh pơtlep jing sa, nua ñu lĕ 2,5 klăk prăk”.

Jơlan hơdră pơhrŏ trun ƀun rin hơđong kjăp amăng plơi pla djuai ania ƀiă hăng čư̆ siăng djru brơi hơdôm rơtuh boh sang anŏ djuai ania ƀiă plơi Dam Pao bơwih ƀong đĭ ƀiă. Hăng bruă mơñam mrai, ƀu kơnong  djru ƀing đah kơmơi hơmâo bruă mă, hơmâo prăk amăng mông pơdơi pơ sang đôč ôh, ăt djru răk pioh gru grua bruă mơñam mrai đưm. Ayong Ha Mi, mơnuih mă bruă amăng Sang bruă gru grua- Mơnuih mơnam să Phú Sơn Lâm Hà brơi thâo, kiăng jơlan hơdră dêh čar pơtrun tŭ yua, kiăng djru brơi djơ̆ anŏ či kiăng laih anun ngă gêh găl brơi kơ mơnuih ƀon sang dưi bơwih ƀong mă ƀing gơñu:“Djru brơi blung a kah hăng gơnam či pơkra rai gơnam. Hơmâo anih pơtô brơi, pơtŏp ngă bruă, hơmâo pô pơtô brơi ƀơi anăp hlao abih bang bruă mơ̆ mơnuih ƀon sang kiăng”.

Mơ̆ng bơwih ƀong amăng sang anŏ truh kơ jơlan nao rai, anih anom amăng plơi pla, prăk djru mơ̆ng hơdôm jơlan hơdră dêh čar pơtrun glăk pơplih klă tui hơdôm plơi pla tơnap tap mơ̆ng Lâm Đồng. Amăng 5 thun rơgao, tơring čar hrŏ trun giăm 50.000 boh sang anŏ rin tui hơnong pơkă phrâo.

Ƀơi să Dam Rông 4, plơi pla tơnap tap biă mă, jơlan nao rai, sang hră hăng anih anom pioh či pơkra gơnam hơmâo pơsit jing hơdôm bruă kiăng tuh pơ alin hlâo. Ơi Nguyễn Văn Quang, Kơ-iăng khua jơnum min mơnuih ƀon sang să Dam Rông 4, brơi thâo, thun anai să hơmâo 22 klai prăk mơ̆ng jơlan hơdră dêh čar pơtrun đah mơ̆ng djru brơi hơdôm tơlơi kiăng hlâo hloh mơ̆ng mơnuih ƀon sang:“Ƀing gơmơi lăng glăi abih bang anih anom, jơlan nao rai, đah mơ̆ng man pơkra brơi hơdôm anŏ či kiăng hlâo, pok prong jơlan, pơhrup glăi plơi pla kiăng hiam. Hơdôm tơlơi kiăng hlâo hloh mơ̆ng neh met wa amăng bruă pơkra gơnam, nao rai jing hơmâo djru brơi laih”.

Thun 2026, tơring čar Lâm Đồng hơmâo brơi nao giăm 900 klai prăk pioh ngă bruă dêh čar pơtrun akŏ pơjing plơi pla phrâo, pơhrŏ trun sang anŏ ƀun rin hơđong laih anun đĭ kyar bơwih ƀong huă - mơnuih mơmam kual mơnuih ƀon sang djuai ƀiă, čư̆ siăng. Amăng anun, prăk mơ̆ng Kơnuk kơna rơbêh kơ 474 klai prăk, prăk mơ̆ng tơring čar rơbêh kơ 419 klai prăk. Tơring čar pơtrut tañ brơi nao rơbêh kơ 379 klai prăk, jing mrô prăk dŏ glăi mơ̆ng thun 2025.

Pơsit anai jing bruă akŏ phun, Lâm Đồng rơkâo hơdôm gơnong bruă, gong gai să ngă rơđah tơlơi gơgrong, ngă bruă tañ, iâu pơthưr lu mơnuih gum djru dong. Ơi Hồ Văn Mười, Ding kơna git gai Ping gah, Khua jơnum min mơnuih ƀon sang tơring čar Lâm Đồng pơsit:“Lâm Đồng gơmơi pơsit anai jing sa bruă yom biă mă. Ră anai gơmơi glăk pơƀut ngă bruă, kah pơpha kơ rim gơnong bruă, sang bruă, hơdôm boh să phường hăng jao kơ ƀing Kơ-iăng khua glăm bruă hơmâo jao. Lâm Đồng amăng blan 12 amra brơi nao abih tih prăk anai, laih dong iâu pơthưr abih bang gum djru dong mơn, kiăng hrŏm hăng prăk mơ̆ng Kơnuk kơna djru brơi, ngă tŭ yua hloh Jơlan hơdră dêh čar pơtrun”.

Tui hăng jơlan gah anăp nao mơ̆ng Kơnuk kơna, rơwang thun 2025-2035, pă jơlan hơdră dêh čar pơtrun hơmâo pơmut jing Jơlan hơdră dêh čar đĭ kyar gru grua - mơnuih mơnam, plơi pla, djuai ania hăng čư̆ siăng. Lâm Đồng glăk lăng glăi abih bang tơlơi či ngă, hăng prăk brơi mơ̆ng hơdôm jơlan hơdră glăk hơmâo, đah mơ̆ng thâo pơtŏng glăi bruă či ngă, pơplih ming dong ƀudah pơđut hĭ; laih dong prăp rơmet hơmâo mơnuih mă bruă či git gai, ngă bơrơđah bruă jao lăp djơ̆ hăng tơlơi hơmâo, wơ̆t hăng tơlơi dưi kah pơpha prăk kăk, mơnuih mă bruă dưm kơnar.

Ƀơi mông mă bruă hăng tơring čar Lâm Đồng kơ bruă ngă tui Črăn 2 mơ̆ng jơlan hơdră, Khua ding jum Djuai ania hăng Tơlơi đăo Nguyễn Đình Khang lăi dlăm, kiăng brơi nao prăk khŏm tŭ yua, anăm brơi ngă lu bruă luk puk ôh, kiăng bong kjăp, mă yua ring bruă tơdơi kơ tuh pơ alin:“Lăng nao kơ bruă brơi prăk kăk, samơ̆ khŏm ngă rơ-ua. Hơdôm tơlơi hơget ƀu hơmâo anŏ hơget či djru dong tah, jing ta pơđut hĭ, hơdai ngă bruă pơkŏn dong tui hăng tơlơi pơkă. Yom hloh lĕ lơ̆m ngă bruă anai ta tuh pơ alin amăng hơdôm ring bruă kiăng pơtŏng glăi, sem lăng tơdơi kơ tuh pơ alin đah mơ̆ng prăp rơmet brơi nao prăk, mơnuih mă bruă ăt kah hăng hơdră djru či ngă bruă”.

Mơ̆ng bruă mơñam mrai bơi plơi Dam Pao truh kơ hơdôm ring bruă pơ kual ataih yaih, hơdôm jơlan hơdră dêh čar pơtrun djru ngă pơplih tơlơi hơdip mơda mơnuih ƀon sang Lâm Đồng. Rơwang phrâo kiăng tơring čar ƀu kơnong brơi nao prăk djru đôč ôh, ăt khŏm brơi nao djơ̆ mơnuih, djơ̆ bruă či kiăng, pơlir bruă tuh pơ alin man pơdong anih anom, pơkra jơlan hăng đĭ kyar bơwih ƀong, pơđĭ tui prăk pơhrui laih anun răk pioh gru grua. Anai jing hơdôm tơlơi khŏm hơmâo đah mơ̆ng dưi ngă tŭ yua sui thun, pơtrut đĭ kyar hơđong kjăp kơ plơi pla tơnap tap./.