VOV4.Jarai - Amăng hơdôm thun rơgao, bruă bơwih brơi kơ sang ano# gah hơdră bruă, mơnuih djru ngă hơkru\ đưm dưi hmâo hơdôm gưl, gơnong bruă tơring ]ar Daklak đing nao ngă tui. Hơdôm jơlan hơdră: Tơlơi hơdor tơngia, sang hơdor tơngiă, hră pơkrem prăk hơdor tơngiă, djru bruă mă, djru rông ba Am^ Việt Nam Sông Kơtang,… ngă tui laih pran kơtang, djru ngă hơđong hăng pơđ^ tui tơlơi hơd^p mơda gơnam tam pran jua hăng kơ mơnuih djru ngă hơkru\ đưm.

Thun hơpă leng kơ tui anun sôh, sit giăm truh lơ 27/7, yă H’ Bông Niê, tơkeng thun 1952 le\, am^ ling tơhan pơsa\n drơi Y Pho Niê, [ơi [ôn Ea Ktur, să Ea Kơtur, tơring glông }ư\ Kui`, tơring ]ar Daklak glăk gơnang ană tơ]ô rơmet agaih pra pơpu\ lăi anun mă hơdôm gơnam hơdor pioh mơng ling tơhan Y Pho tơbiă oă rao, do# lăng, do# `em.

Amai H’ Mát Niê, ană đah kơmơi yă H’ Bông Niê brơi thâo, hơdôm thun blung a ayong Y Pho pơsa\n drơi, am^ H’ Bông hơning rơngôt biă, bưng mơn hmâo tơlơi juh jum pơtrut pơsur mơng neh wa iao gah, tơlơi lăng ba, djru gum gơnam tam mơng hơdôm gưl hơdôm gơnong bruă anun `u ăt plai [ia\ mơn hning rơngôt, tơlơi hơd^p mơda [ơ [rư\ hơđong tui mơn.

“Am^ kâo ră anai ăt tha laih mơn, thun 2012 dưi hmâo kơnuk kơna pơdo\ng brơi sang do# hơdor tơngia, phrâo tôm adih anai sang pok bơbung sang dưi hmâo tơring glông djru brơi 20 klăk prăk pioh pơkra glăi sang anun hơjan angin huăi bơngot dong tah. Rim thun truh hrơi pơdơi lơphet, Tết am^ kâo dưi hmâo lu khul gru\p rai tơ`a bla, brơi gơnam tam. Kâo rơkâo bơni kơ gong gai hmâo lăng ba sang ano# kâo”.

Khua git gai Ping gah tơring ]ar Daklak [ơk gơnam kơ Am^ Việt Nam Sông kơtang

 Tui hăng tơlơi lăi pơthâo glăi mơng Gơnong bruă wai lăng mơnuih mă bruă tơhan rơka ruă hăng mơnuih mơnam tơring ]ar Daklak, amăng rơwang mơng thun 2016-2020, tơring ]ar hmâo iâu pơhrui hmâo rơbêh kơ 35 klai prăk Keh prăk “Hơdor tơngia”.

Dong mơng keh prăk anai hmâo pơdo\ng brơi laih 952 bôh sang do# hơdor tơngia, pơkra glăi 688 bôh sang do# mơnuih djru ngă hơkru\ đưm răm rai, [u ro# yâu hăng [ơk brơi rơbêh kơ 500 pok hră pơkrem prăk kơ mơnuih gah hơdră bruă gum djru, mơnuih djru ngă hơkru\ đưm.

Kơnong kơ thun 2020, hrom hăng bruă pơkra brơi sang do#, mơng Keh prăk anai tơring ]ar Daklak do# pơphun [ơk brơi 876 klăk prăk le\ prăk djru pioh kơ hơdôm hơdră pơđ^ kyar bơwih [ong brơi 32 ]ô mơnuih le\ mơnuih djru ngă hơkru\ đưm gah sang ano# [un rin [ơi hơdôm bôh tơring glông Krông Pa], Ea Kar, Krông Bông, Krông Năng, Lak, Ea Sup hăng Mdrak.

 Dưi ]ơkă mă 15 klăk prăk pioh blơi un ania rông, yă Phạm Thị Nhì le\ bơnai ling tơhan pơsa\n drơi Cao Văn Tiến, [ơi tơring kual Ea Kar, tơring glông Ea Kar ]ang rơmang anai amra le\ jơlan e\p [ong huă pioh pơđ^ kyar bơwih [ong, djru `u hmâo dong tơlơi gal bơwih brơi kơ ană `u duam ruă, djru hơđong [ia\ tơlơi hơd^p mơda:

“Hơdôm gơnong bruă mơng plơi pla, tơring kual truh tơring glông, tơring ]ar hmâo pran jua djru gum sang ano# kâo tui anai kâo kơnong kơ ]ang rơmang ngă hiưm hơpă hmâo tơlơi bơwih [ong kiăng am^ ană rông nao rai đo#]. Ră anai ană tui anai laih kâo kơnong kơ kiăng hmâo ngăn rơnoh pioh ]em rông hlô. Kâo bơni biă. Dưi tui anai le\ mơ-ak biă mă”.

Khua Gơnong bruă wai lăng mơnuih mă bruă, tơhan rơka ruă hăng mơnuih mơnam tơring ]ar Daklak [ơk brơi rơmô kơ sang ano# gah hơdră bruă gum djru

Hrom hăng djru prăk kak kơ sang ano# gah hơdră bruă gum djru, mơnuih djru ngă hơkru\ đưm hơđong tơlơi hơd^p mơda, hrưn đ^ tơtlaih mơng [un rin, amăng thun anai, Gơnong bruă wai lăng mơnuih mă bruă, tơhan rơka ruă hăng mơnuih mơnam tơring ]ar Daklak hmâo mă yua laih Anom lăng ba mơnuih djru ngă hơkru\ đưm duam ruă mơng tơring ]ar.

Amăng tal lơ 27/7 anai, Anom hmâo pơphun tal pơjrao brơi hơbit kơ 49 ]ô mơnuih djru ngă hơkru\ đưm.

{ơi anai, mơnuih djru ngă hơkru\ đưm dưi lăi pơthâo bơwih brơi tơlơi suaih pral, pơhra\m drơi jăn, pơjrao tơlơi duam ruă, hyu ]uă ngui pơ\ anih anom hiam hăng sa dua gru grua đưm [ơi plơi pla.

Mơng tơring glông Krông Pa] nao pơ\ Anom bơwih brơi kơ mơnuih djru ngă hơru\ đưm ruă nuă pioh pel e\p brơi tơlơi ruă, ling tơhan hmâo tơlơi ruă Nguyễn Long Biên, [ơi să Ea Phê brơi thâo:

“Lom kâo yak tơkai trun [ơi anom kâo mơng [uh pơđao pran jua yua kơ tơlơi tu\ jum mơng mơnuih mă bruă amăng kual anom, hur har pran jua. }ơkă [ing gơmơi kah hăng mơnuih mơng sang ano# pơwo\t glăi. Kual anom anai hmâo tu\ jum abih bang hơdôm mơnuih ding kơna [ơi tơring glông nao to\ng ten biă.

Pơphun bruă bưp [u [ia\ tơlơi tơnap tui anai le\ [uh mơ-ak, mơnuih mă bruă abih pran jua, ơi ia jrao hai tơ`a bla ta#o klă mơn, rơđah biă `u, [ing gơ`u hmâo tơlơi hơget gah tơlơi duam ruă thơ leng kơ hmâo jơlan gah pơjrao hăng bơwih brơi sôh”.

Ơi Trần Phú Hùng, Khua Gơnong bruă wai lăng mơnuih mă bruă tơhan rơka ruă hăng mơnuih mơnam tơring ]ar Daklak brơi thâo, amăng hơdôm thun rơgao, hơdôm bruă mă bơwih brơi tơlơi hơd^p mơda pran jua hăng gơnam tam kơ mơnuih djru ngă hơkru\ đưm dưi hmâo hơdôm gưl, hơdôm gơnong bruă, hơdôm bôh plơi pla [ơi tơring ]ar lăng ba, ngă tui.

Khă hnun hai, tui hăng mrô yap, ră anai đơ đam tơring ]ar ăt do# mơng 125 bôh sang ano# tui hơdră bruă gum djru gah sang ano# [un rin.

Yua anun, pơ\ anăp anai tơring ]ar Daklak amra pơtrut kơtang lu jơlan pơsir kiăng djru sang ano# gah hơdră bruă, mơnuih djru ngă hơkru\ đưm pơđ^ tui rơnoh tơlơi hơd^p mơda, hăng tơhnal pơkă hrưn đ^ truh abih thun 2020, tơring ]ar [u hmâo sang ano# [un rin gah sang ano# mơng hơdră bruă gum djru, mơnuih djru ngă hơkru\ đưm:

“Kiăng pok pơhai kơ]a\o bruă pơhro\ trun [un rin hăng mơnuih djru ngă hơkru\ đưm ba glăi bôh tơhnal klă, Gơnong bruă wai lăng mơnuih mă bruă, tơhan rơka ruă hăng mơnuih mơnam hmâo pơdo\ng hơdôm gru\p hyu mă bruă nao rim pơ\ rim sang mơnuih djru ngă hơkru\ đưm [un rin lăi pơthâo tơlơi pơhing, hơduah e\p lăng bôh than ba truh [un rin, biă `u thâo tơlơi ]ang rơmang mơng gơ`u kiăng hmâo jơlan gah gum djru.

Hrom hăng anun gum hrom hăng Jơnum min djop djuai ania mơnuih mơnam dêh ]ar Việt Nam tơring ]ar, Khul ia jrao kyâu bơrơkal mriah tơring ]ar pơsur hơdôm bôh anom bruă, anom bơwih [ong, hơdôm [ing thâo tơngia kiăng djru mơnuih djru ngă hơkru\ đưm pơdo\ng, pơkra glăi sang do#, djru đ^ tui dong prăk pơhrui glăi.

Pơsit pran jua amăng thun 2020 [u pioh hơdôm bôh sang ano# hmâo ding kơna le\ mơnuih djru ngă hơkru\ đưm [un rin”.

 Hơdôm jơlan hơdră sit nik, ba glăi bôh tơhnal kiăng bơwih brơi kơ sang ano# gah hơdră bruă, mơnuih djru ngă hơkru\ đưm dưi hmâo tơring ]ar Daklak pok pơhai amăng hơdôm hrơi rơgao hmao tlôn pơtrut pơsur, ngă gal brơi kơ mơnuih djru ngă hơkru\ đưm hrưn đ^ pơđ^ kyar bơwih [ong, hơđong tơlơi hơd^p mơda./.

Nam Trang pô ]ih - Siu H’ Prăk pô ]ih pơblang