VOV4.Jarai-Phrâo anai, lu mơnuih ngă hmua [ơi plơi Tuoh Ktu, să Glar, tơring glông Đak Đoa, iâu telephôn kơ anom bruă Gong phun pơtui jua pơhiăp Việt Nam do\ [ơi kual Dap kơdư lăi pơthâo tơlơi gơ`u hu\i hăng bral hơngal yua arăng pơgo# hăng pơhu\i pran jua.

{ing hyu plư, brơi prăk lăi ngă hră yua lo\n hmua kơ mơnuih [on sang bơblih hơdră yua lo\n jing lo\n plơi, dưi pơdong sang, laih anun ngă brơi hră ]an prăk kơnuk kơna, samơ\ ră anai brơi mơnuih [on sang khom tla prăk kơmlai gơ`u rơgao hnong đơi, [udah gơ`u pơgo# brơi jao glăi lo\n kơ [ing gơ`u.

 Lơ\m [ing ]ih tơlơi pơhing nao tơ`a [uh lu tơlơi tơnap tap hloh kơ anun dơ\ng, rơgao hăng ano\ mơnuih [on sang pơthâo brơi, tơlơi sat hyu plư lăi ngă hră yua lo\n laih anun dưi ]an prăk hơmâo [ơi djop plơi pla, pơgo# ană plơi laih anun ngă tơnap kơ [ing apăn bruă kơnuk kơna glăk pơgang ba mơnuih ngă hmua.

Hmư\ hing lăi [ing ]ih tơlơi pơhing phrâo, [ing Nhà báo nao tơ`a kơ tơlơi soh sat plư ngă gong jơlan, ngă hră yua lo\n ta juăt lăi hră bìa đỏ hăng ]an prăk kơnuk kơna, lu sang ano\ mơnuih [on sang jing pô tu\ tơlơi răm [ăm [ơi plơi Tuoh Ktu, nao pơtum mơtam, do\ kơniă sang khua plơi ơi Y Sưu.

Pô tơ tư\ pran jua biă mă amăng mrô anun le\ Y Jur, do\ hu\i rơngiă soh lo\n `u [ơi jơlan prong truh 71 met pơgăn, glông 160 met, gah tlôn sang bruă Jơnum min mơnuih [on sang să Glar, tơring glông Đak Đoa mơtam.

Y Jur brơi thâo, thun hlâo kâo truh hrơi tla prăk ]an mơ\ng sang bruă prăk kơnuk kơna hăng rơnoh prăk ]an le\ 260 klăk, samơ\ [u hơmâo prăk tla ôh, anun sang bruă prăk ]ih anăn jing mơnuih ]an prăk dong hnưh sat.

Amăng mông djơh hăng anun, hơmâo sa ]ô đah kơmơi anăn Tuất, mơnuih juăt thâo krăn laih amăng plơi Tuoh Ktu, `u [uh [o# mơtam, `u lăi `u dưi djru kâo tla hnưh laih anun lo\m h^ anăn dong hnưh sat, prăk kơmlai kơ `u le\ kơnong 10 klăk prăk đô].

~u ăt djru ngă brơi hră yua lo\n [ơi anih giăm sang să mơtam. Yua dah lo\n anai, hơmâo ]răn dưi ngă sang, jing lo\n amăng plơi, hnun kah dưi ]an prăk lu [iă.

Him lăng laih ngă hră, hơmâo hră yua lo\n pơdong sang le\, `u dưi ]an 400 klăk prăk. Prăk apah ngă hră yua lo\n le\ pô đah kơmơi anai lăi 60 klăk prăk apah arăng.

Y Jur, pơmin dưi pơsir yơh tơlơi tơnap tap [ơi anăp mơta, anun mă ]an hlâo 330 klăk prăk mơ\ng pô đah kơmơi anai. Lơ\m anun, prăk ba nao tla kơ sang bruă prăk kơnuk kơna le\ kơnong 260 klăk prăk.

70 klăk prăk le\ amra pơhlưh h^ laih tơdơi kơ ngă giong hră yua lo\n, rơnoh prăk apah kiăng lo\m h^ anăn dong hnưh sat, hnun gơ`u lăi.

Samơ\, lơ\m hơmâo hră yua lo\n laih, Y Jur [uh `u ăt hơmâo anăn dong hnưh sat đô], laih anun [u dưi ]an prăk ôh. Pô đah kơmơi anun [uh [o# mơta dơ\ng mơ\n hăng pơsur Y Jur hăng sang ano\, brơi lui kơ `u yơh ]ih anăn ngă pô lo\n phrâo bơblih anun, djru kơ Y Jur dưi ]an prăk.

Y Jur hmư\ mơak yơh, đăo mơtam kơ pô đah kơmơi anun ră anai lo\n anun ăt `u mơ\n pô mă bruă, samơ\ djơ\ tơlơi phiăn le\, pô lo\n jing pô pơko\n laih. Mơnuih ngă hmua anun ol kơdol pran jua, lăng kơ `u lăp pap biă mă ră ruai gơmơi brơi thâo tui anai:

‘’Kâo đăo yơh yua dah hơmâo 2 boh sang ano\ dơ\ng, sang ano\ bơn Khul, dua le\ sang ano\ A Nưng, plơi Tuoh Klah, ăt hơmâo hră pơkôl bơblih anăn kơ yă anun mơ\n dưi ]an prăk.

Abih bang hră pơar pơkôl le\, yă [u brơi djă ôh. {u hơmâo brơi kơ kâo sa pok hră, gơnam hơge\t ôh, wơ\t rơnoh prăk dong hnưh hnun mơ\n, rơnoh prăk ăt [u thâo lơi…samơ\ hlăk anun, kâo ăt đăo kơ amai Tuất đô], lăng kơ `u kah hăng mơnuih tơpă biă mă’’.

Bruă hơmâo ăt hrup hăng Y Jur mơ\n, truh kơ ơi A Khul, mơnuih amăng ha boh plơi Tuoh Ktu, lơ\m `u kiăng ]an prăk, hơmâo mơnuih ngă gong jơlan pơkra hră yua lo\n laih anun apah prăk ngă hră pơar bơblih hơdră yua lo\n jing anih pơdong sang đah mơ\ng dưi ]an prăk lu [iă.

Kơnong ano\ phara le\, lo\n A Khul anet hloh, prăk apah [iă hloh, kơnong 35 klăk prăk, bơ 6 klăk prăk le\ apah ia ho\u ia hang. Tơlơi pơkôl pơkă kơ dua bơnah A Khul amra tla mơtam laih A Khul dưm hơmâo ]an prăk.

Samơ\, truh ră anai, A Khul aka [u dưi ]an prăk ôh, aka [u djă sa pok hră bìa đỏ mơ\n kah hăng tơlơi `u ]ang rơmang, samơ\ pô ngă gong jơlan ]ih rơnoh prăk dong hnưh truh 100 klăk prăk baih:

‘’Lơ\m hơmâo mơnuih pơtong lăng, lo\n anun lăi dưi ]an 100 klăk prăk đô]. Yua kơ anun kâo [u gưt ôh. Giong anun, tơguan sui hrơi jai, phru nao rai hơdôm blan.

Truh phrâo anai đô], gơ`u mơ\ng rai pơ sang, lăi yap kơmlai prăk, prăk dong hnưh ngă hră yua lo\n, hnưh truh sa rơtuh hơdôm pluh klăk prăk. Ră anai, gơ`u ăt do\ djă pơkong hră yua lo\n’’.

Tui hăng ơi Y Sưu, Khua plơi Tuoh Ktu, plơi hơmâo lu mơnuih hrup hăng Y Jur hăng A Khul, le# luh [ing plư lăi apah brơi ngă hră yua lo\n hăng prăk [ing brơi ]an hơgom.

Hơmâo mơnuih hlong rơngiă lo\n, hơmâo mơnuih s^ dram gơnam tla hnưh, pô pơko\n dơ\ng arăng pơhu\i na nao, tơl tla h^ prăk hnưh, kơmlai lu yua nao kơnang h^ kơ bruă ngă brơi hră yua lo\n. Tui hăng Y Sưu, tơlơi anai yua mơnuih [on sang do\ kơ[ah tơlơi thâo, laih dơ\ng tơlơi ngă bruă [u tơpă mơ\ng pô brơi ]an prăk gah sang bruă prăk kơnuk kơna dơ\ng đa. Ơi Y Sưu lăi tui anai:

‘’Lơ\m rai e\p lăng lo\n sang [ing mơnuih ngă bruă brơi ]an prăk lăi le\ [u djop gêh gal ]an prăk ôh.

Ăt [u thâo lơi, [ing ngă gong jơlan anun, gơ`u pơmin hiư\m pă, ngă hră pơkôl hăng hơdôm sang ano\ anai, nao ngă hră tăm pong, công chứng, jao tơlơi dưi glăi, mă anăn gơ`u le\ ]an prăk dưi, tui anun mơ\, nao công chứng giong hlong rơngiă lo\n laih!

Ăt lo\n anun mơ\n, sit djă anăn ană plơi le\ lăi ]an prăk [u dưi ôh, samơ\ mă anăn pô pơko\n le\ dưi ]an [u thâo hluh ôh hnun?’’.

Tui hăng Khul mơnuih ngă hmua tơring glông Đak Đoa, bruă lu mơnuih ngă ding kơna ngă hmua amăng plơi pla mơnuih djuai [iă, hơmâo hơdôm mơnuih plư lăi djru bruă ngă hră bơblih hơdră yua lo\n laih anun ]an prăk mă kơmlai lu, pơgo# mă dram gơnam mơnuih [on sang tơlơi anun hơmâo biă mơ\n.

Tui hăng ơi Y Jik, Khua khul, dơ\ng mơ\ng blan 6/2019, khul anai hơmâo ju\ yap lăng hơmâo ngă hră lăi pơthâo khua mua [ơi tơring glông Đak Đoa brơi git gai pơsir.

Samơ\ lăi nao boh tơhnal pơsir hiư\m pă, A Lưng, Kơ-iăng Khua khul mơnuih ngă hmua tơring glông Đoa Đoa, pô arăng jao nao e\p lăng tơlơi pơhing hơdôm mơnuih arăng plư, `u lăi ră anai do\ tơnap biă mă hloh kơ thun hlâo. Bruă pơgang tơlơi tu\ yua kơ mơnuih khul tơnap biă mă:

‘’Hơdôm [ing mơ\ `u tom nao tơ`a mă bruă ră anai tơnap biă mă. Phrâo anai hơmâo mơnuih pơhu\i, [ing ngă gong jơlan anai, [ing ngă bruă mơ\ng sang bruă prăk ăt hu\i mơ\n, [u khin brơi ]an prăk dơ\ng tah.

Gơ`u pơđar kâo, samơ\ kâo ăt kret đô], yua [u hơmâo pô djru pơgang ba kơ ta, anun kâo [u gưt ngă bruă ôh. Kâo lăi tơpă yơh anun, yua dah sit ta ngă tơlơi pơhing thâo abih, Khul ngă hmua ăt lăi pơthâo laih’’.

Kiăng ngă rơđah tơlơi anai, tơlơi guang dar plư ngă hră yua lo\n kiăng ]an prăk, glăk guang dar lu sang ano\ mơnuih [on sang plơi Tuoh Ktu lăi pha, să Glar hăng tơring glông Đak Đoa hnun mơ\n, [ing gơmơi hơmâo bưp khua mua să hăng tơring glông, lăi pơthâo lu tơlơi tơ`a kiăng thâo kah hăng anun.

Khua mua tơring glông Đak Đoa brơi thâo, amra git gai tơhan kông an tơring glông, brơi e\p kơđi anai tong ten hăng lăi glăi ta` hloh pơ anăp anai.

Nay Jek: Pơblang