Ƀơi ƀuôn Kram, să Ea Ktur, tơring čar Dăk Lăk, grup atông čing hơmâo akŏ pơjing lu thun hăng anai laih. Tơdơi kơ pơmut hrŏm plơi pla blan 6 rơgao, mrô mơnuih amăng grup jing lu tui, bruă atông čing hơmâo ngă re se mơn. Ayong Y Yôp Knul, mơnuih amăng grup lăi, hrŏm hăng čêng Êđê, ƀing hlăk ai ăt hơmâo atông čêng arap djuai ania Jarai, atông đing t’rưng, pah đing pơng, hăng lu djuai goong brô̆ pơkŏn dong:“Čêng hơgor goong brô̆ leng kơ hơmâo amăng plơi, gơmơi hrăm pĕ, hrăm atông rim hrơi yơh. Gah ƀing gơmơi hơmâo grup atông čing amăng plơi, đưm adih sa boh plơi đôč, hơmâo rơbêh kơ 30 čô, tơdơi kơ pơmut hrŏm plơi pơkŏn dong, jing lu hloh dua wơ̆t, jai lu tui dong, wơ̆t goong brô̆, čêng hơgor, mơnuih suang hai lu tui mơn, abih bang tơlơi ngui ngor ƀudah tơlơi adoh suang hơget thơ kiăng hơmâo mơnuih djuai ƀiă jing gơmơi nao soh”.

Gah Ngŏ tơring čar Dak Lăk, hlâo či pơmut hrŏm, tơring čar Phú Yên hơmâo rơbêh kơ 20 grup adoh tuồng, adoh chòi hăng đờn ca tài tử. Hơdôm bruă gru grua đưm ăt hơmâo hơdôm khul grup ba pơmut amăng jơlan hơdră ngui adoh suang, pơplông ngă pơhưč hlăk ai gum hrŏm.

Tơdơi kơ pơmut hrŏm hăng dăp glăi gong gai, gru grua mơ̆ng kual ia rơsĭ hơmâo hlăk ai tơdăm dra gir pơtŏp hrăm, nao adoh suang lu hloh mơn, biă ñu amăng hơdôm jơlan hơdră ngui ngor, pơplông gưl tơring čar.

Ayong Phạm Ngọc Toàn, Khua hlăk ai să Tuy An Tây, tơring čar Dak Lăk brơi thâo, hơdôm khul grup hlăk ai ƀơi plơi pla ăt pơphun na nao mơn tơlơi ngui ngor, pơplông adoh suang, hrŏm hăng pôr pơthâo tơlơi adoh ngă hơkrŭ, jing ngă gêh găl brơi glăk ai hyu hơduah ĕp gru grua đưm:“Giăm anai hơmâo hơdôm tal pơplông jing khul grup djŏp gưl pơphun ngă na nao, amăng anun rơngiao kơ pôr pơthâo tơlơi adoh ngă hơkrŭ lŏn ia, jing mơ̆ng hrơi pơplông adoh tơlơi adoh đưm, ăt hơmâo khul grup hlăk ai pơphun ngă na nao mơn, mơ̆ng anun kiăng ƀing gơyut gơyâo djă pioh gru grua hiam mơ̆ng mơnuih Việt Nam”.

Bruă hlăk ai adoh suang, pĕ goong atông brô̆ đưm ăt hơmâo djă pioh ngă tui amăng lu thun rơgao ƀơi Dak Lăk. Kơnong amăng thun 2024, pơplông gưl tơring čar pơhưč giăm 200 čô mơnuih ƀu rơguăt anun lĕ hlăk ai mơ̆ng 13 khul grup gưl tơring glông, hăng 26 tơlơi ba pơplông. Thun 2025, yua ngă tui dăp glăi, pơmut hrŏm anom bruă kơnuk kơna, bruă jơnum pơplông ƀu hơmâo ngă dong tah.

Truh kơ blan 10 thun anai, amăng bruă jơnum ngă lơphet 70 thun Hrơi gru grua Khul pơlir hơbit hlăk ai Việt Nam, Khul hlăk ai tơring čar Dak Lăk pơphun glăi bruă jơnum ngui, pơplông, jing hrơi mông kiăng hlăk ai djŏp kual pơbưp, pơƀuh gru grua đưm mơ̆ng djuai ania.

Ayong Y Lê Pas Tơr, Kơ-iăng khua hlăk ai tơring čar Dak Lăk lăi, bruă pơphun glăi mông jơnum pơplông tơdơi kơ pơmut hrŏm plơi pla jing tơlơi gêh găl kơ hơdôm grup adoh suang, grup hlăk ai pơbưp, hrăm nao rai, hăng ba pơƀuh anŏ hiam phara mơ̆ng plơi pla ƀing ñu. Anai ăt jing sa amăng hơdôm bruă hơmâo Hlăk ai tơring čar Dak Lăk ngă re se đah mơ̆ng pơtrut pơsur hlăk ai gum djă pioh gru grua đưm.

“Ƀing gơmơi čang rơmang amra hơmâo pran jua hloh dong, ăt kah hăng pơjing rai anih ngui ngor, kiăng ƀing gơyut gơyâo, adơi ayong, hơdôm grup pơƀuh anŏ rơgơi adoh suang ăt kah hăng anŏ thâo thăi mơ̆ng gơñu. Laih dong ba pơƀuh gru grua hiam hmư̆ hing mơ̆ng djuai ania pô kơ gơyut gơyâo amăng tơring čar”.

Ƀu kơnong hơmâo pơbưp đôč ôh, mơ̆ng rim wơ̆t pơtŏp hrăm, ba atông, pĕ goong, adoh suang, ƀing hlăk ai ƀơi Dak Lăk ăt hơmâo dong lu tơlơi gêh găl thâo hluh hăng hor hloh kơ gru grua djuai ania pô. Tơlơi gum hrŏm mơ̆ng hlăk ai amăng hơdôm grup adoh suang amra djru djă pioh tơlơi adoh đưm, jua čing hăng djuai goong brô̆ đưm amăng tơlơi hơdip mơnuih tơpuôl./.