Amăng kual lŏn giăm guai dêh čar bưp lu tơlơi tơnap tap kual gah yŭ tơring čar Gia Lai, amai Rmah H’Yĭu ( Rơ Mah H’Dịu), Khua git gai tơdăm dra mut phung să Đưk Kơ, hơmâo pơphun hơbô̆ bruă mă anăn “Plơi ngă bruă krih mơñam rêu rô gru đưm pioh kơ hlăk ai”. Hnang blung rơnoh prăk sĭ mơdrô gơnam gơñu pơkra ming kơnong hơdôm klăk prăk sa blan apah kơ hlăk ai mă bruă, hlơi pô hur har ngă bruă re se hloh, samơ̆ yua kiăng ngă prong lu hloh akŏ pơjing plơi krih mơñam bung bai rêu rô pơmut lu hlăk ai ngă hrŏm. Hơbô̆ bruă anai, lir hơbit hăng sang bruă mơdrô, anom ngă hrŏm pơtô brơi bruă mă; pơkă hnơ̆ng anih pla ale djrao; akŏ pơdong anih pioh pơdă prưng gơnam  mơñam rêu rô bung bai, pioh kơ bruă ƀing tuai nao ngui dŏ glăi mơñam ngui hrŏm kiăng mơak. Kơčăo bruă dưi mut hrŏm amăng 40 kơčăo bruă klă hloh amăng tal pơplông bơkơtưn pơphun bruă mă hlăk ai plơi pla thun 2023. Amai Rmah H’Yĭu kah pơpha:

 “Anai lĕ pran jua prong biă pioh kơ pơtrut kâo pô gir run hloh kơñ pơgi, djru pơgôp hrŏm pran jua ta hlăk ai amăng bruă hlăk ai mut phung ăt kah hăng kiăng pơtrut pran jua mơ̆ng hlăk ai tơdăm dra muai, kâo pơmin khom pơyơr lu hloh pran jua, pơgôp hrŏm bruă mă, yua kiăng hơdôm bruă ta ngă, ăt dŏ anet đôč pơkă hăng ƀing gơyut amăng plơi pla”.

Bơ Rčom Suê plơi Ƀlang 2, să Ia Hrung, tơring čar Gia Lai mơ̆n jơlan pơblih tơlơi hơdip ñu pơphun nao hrăm bruă mă. Hrăm giong abih anih 12, ñu nao hrăm bruă han pơsơi ƀơi sang hră hrăm bruă Gia Lai giong anun nao mă bruă pơ kông ty pơkra ming pơsơi hăng măi mok. Laih tơlơi thâo ñu kơjăp, hruaih laih, hơmâo sang anŏ djru, ñu hăng ƀing gơyut hrăm hrŏm hlâo pok sang bruă ngă hrŏm pơkra ming gơnam hăng rơdêh răm ƀơi sang mơtam. Tơlơi mă bruă hur har tơpă anun yơh mơnuih ƀôn sang nao tơki kơnang jao hrơi lu bruă pơkra ming mơ̆ng gơñu. Ƀu kơnong pơsir bruă mă kơ ñu pô, ayong Suê dŏ pơhưč lu hlăk ai tơdăm amăng plơi nao hrăm bruă ngă bruă hrŏm ñu.

“Tơbiă pơ rơngiao mă bruă hơdôm thun ƀơ̆i ră anai hơmâo hmăi tơlơi thâo glăi pok anih mă bruă hơjăn ta pô. Ƀơi sang hơmâo hơdôm čô adơi ayong hlâo adih hrăm hrŏm, ră anai glăi mă bruă, pơkra ming rơdêh arăng răm, rơdêh kai hmua, bơwih brơi bruă mă ngă hmua pla pơjing. Pơ anăp adih bruă mă jai hrơi lu, kâo amra pok anih pơkra ming prong hloh”.

Dơ̆ng mơ̆ng tal klin kheng Covid 19, tơlơi pơphun bruă mă pơđĭ kyar kơtang ƀơi Gia Lai, pơjing pran jua pioh kơ lu hlăk ai khin akŏ pơjing mă bruă mă amăng plơi pla pô mơtam. Amăng anun hơmâo amai Rčom H’Awưñ, dŏ ƀơi plơi Mrong Yŭ, să Ia Ly.

Hăng 70 klăk prăk čan hrŏm hăng rơnoh prăk sang anŏ djru, amai H’Awưñ hăng rơkơi ñu pơphun bruă mă hăng hơdră ngă hmua pla pơjing ba yua kmơ̆k, hơbâo pơjing mơ̆ng djâo, mơnong hơdip, anăp nao bruă mă kiăng sui thun hloh. Phara hăng bruă juăt ngă tui tơđar kơnang kơ ƀing ngă bruă mơdrô hyu blơi, gơnam tam hơmâo tơdơi anai ba sĭ hơmâo anih blơi hơđong laih, ba glăi boh tŭ yua ƀuh rơđah kơ sang anŏ. Tơdơi kơ thun blan lô ngă lăng hnang blung laih anun djă pioh pơkom lui tơlơi thâo tom găn rơgao, amai H’Awưñ pok prong hơbô̆ bruă sang anŏ gơñu, lir hơbit ƀing adơi amai mut phung amăng plơi, pla kơphê hơdjă, plah wah amăng thun 2024, ñu akŏ pơjing kông ty mơnuih ƀôn sang ngă pô anăn kông ty pơkra ming kơphê đang hmua Jrai Ia Ly, pơphun brơi bruă pla kơphê dưm hơbâo, kmơ̆k pruai djah djâo brŭ, mơnong hơdip tui hơdră pơsir akŏ klôn, wai lăng ten anŏ hiam, boh tŭ yua djơ̆ hnơ̆ng pơkă Organic hăng VietGap. Kơphê anăn Jrai  Ialy Coffee, dưi posit gơnam OCOP 3 asar pơtŭ, sĭ mơdrô hmư̆ hing arăng blơi lu. Amai Rčom H’Awưñ brơi thâo:

“Ră anai kâo čan prăk pioh blơi măi phrâo hloh kiăng pơkra kơphê asar hna hlong kơ-uă pơjing tơpung. Yua hơmâo prăk čan anai ngă atur pioh hrưn đĭ ngă tui tơlơi pơmin ta kiăng mơ̆ng ƀing đah kơmơi rơnuk anai. Tơdơi anai thâo amra lir hơbit hăng ƀing adơi amai đah kơmơi ngă hrŏm hơbô̆ bruă anai”.

Gah klôn hơbô̆ bruă anai, pơphun bruă mă mơ̆ng hlăk ai mơnuih djuai ƀiă tơring čar Gia Lai lĕ hơmâo tơlơi gum hrŏm lu khul grup anom bruă kơnuk kơna. Đơ đam tơring čar ră anai hơmâo 932 grup čan prăk mơ̆ng anom bruă khul hlăk ai gơgrong brơi anăn, djru 40.000 boh sang anŏ dưi čan abih tih rơnoh prăk hnưh 2.300 klai. Hrŏm hăng anun, Keh prăk djru Hlăk ai Gia Lai akŏ pơjing bruă mă, pơphun bruă mă hơmâo brơi čan laih, djru lu kơčăo bruă, pơjing anŏ gêh găl ngă hơđong brơi lu hơbô̆ bruă bơwih ƀong huă phrâo. Ayong Đỗ Đức Thành, Kơ-iăng Khua anom bruă tơdăm dra mut phung tơring čar Gia Lai brơi thâo:

“Hơmâo lu hlăk ai khut khăt hrưn đĭ, kiăo tui anŏ gêh găl amăng plơi pla, biă mă ĕp mă tơlơi thâo kiăng čih anăn ngă gru ăt kah hơdră hơduah ĕpphun tơdŭ gơnam pơkra ming sĭ mơdrô, ba glăi boh tŭ yua kơ mơnuih blơi hơđong pran jua hăng gơnam pơkra ming amăng plơi pla. Hơmâo lu gơyut hlăk ai ĕp hăng tơña sang bruă mơdrô, lu sang bruă djru ba, anom bruă ngă gong jơlan brơi krăp blơi glăi gơnam pơkra ming hăng mơ̆ng anun pơđĭ tui anăn hmư̆ hing tui pơ anih anom sĭ mơdrô hăng điện tử ăt kah hăng tơlơi đăo kơnang mơ̆ng mơnuih blơi yua”.

Ƀuh rơđah sa gưl hlăk ai mơnuih djuai ƀiă tơring čar Gia Lai hlăk hơduah ĕp rim hrơi tơlơi pơblih amăng bruă bruă pơmin či ngă, prăp lui hlâo sĭ mơdrô, pơkra ming gơnam sĭ mơdrô. Lơ̆m hơmâo jơlan hơdră kơnuk kơna djru ngă anŏ kơnang, tơki phun, djop anom bruă, laih anun yom hloh dơ̆ng hơmâo tơlơi đăo kơnang h’ĭn pran jua ta pô tơgŭ mă bruă, anăp nao kiăo tui jơlan pơphun bruă mă amăng plơi pla kual Dap Kơdư hlăk pok brơi hơdôm čơgam ia iom bơngač rơđah hăng bă tơlơi čang rơmang prong pơ anăp adih.