Amăng mông pơbưp, tơlơi bơră ruai lăi nao tơhan hơđăp Sùng A Dê, djuai ania Mông, dŏ amăng să Văn Chấn, tơring čar Lào Cai, ngă lu mơnuih lăng yôm yua bruă ñu djru brơi neh met wa pơklaih mơng ƀun rin ƀơi hơdôm kual lŏn krêng krơng hăng kơčong čư̆, ƀuh lŏn tơhroh na nao rĭm thun. Tơbiă ngă tơhan mơng Sư đoàn 316 (Tơhan kual 2) thun 2010, tơdơi kơ pel ĕp, yua khin hơtai ruah djuai phun kram Bát Độ ba glăi pla lông lăng prong đơ đam 15 ektar. Tơdơi kơ 2 thun, phun kram dưi koh pơhrui yơh, ba glăi pơhrui hơđong rah, hăng djă bong lŏn dong, huăi ngă lŏn tơhroh trun mơng. Mơng hơbô̆ bruă blung a, truh ră anai đơ đam hmua pla phun kram Bát Độ ƀơi ƀon lan hơmâo hơdôm hơpluh čô ding kơna tơhan hơđăp ngă tui, hăng pơƀut jing Grup bơwih ƀong hrŏm pla kram Bát Độ, pơlir ngă hmua hăng sa, dua boh sang măi amăng tơring čar. Tơhan hơđăp Sùng A Dê hơmâo Khua dêh čar tŭ yap hăng jao hră pơpŭ yua hơdôm boh than dưi ngă amăng bruă hrăm hăng ngă tui tơlơi pơmĭn, kơnuih, gru hơdip mơng Hồ Chí Minh.

“Mơng thun 2021 truh ră anai, ƀing gơmơi pơđĭ kyar 50 ektar. Ƀing gơmơi kĭ pơkôl hăng hơdôm kông ti amăng tơring čar Lào Cai, bơtŭ ư blơi pơhrui gơnam sui pơ anăp, tơdah hơmâo gơnam amra hơmâo mơnuih blơi”.

Bơ ƀơi phương Bắc Nha Trang, tơring čar Khánh Hòa, tơhan hơđăp Nguyễn Văn Dũng (thun tơkeng 1966), tơhan rơka 2/4, ngă lu mơnuih ol kơdol yua pran khăp pap brơi ƀing gŏp. Juăt mă bruă amăng Lữ đoàn 146, kual 4 tơhan sơlup, hơmâo sui thun ngă bruă jao amăng bul pơtô Gạc Ma, rơkao 61%, samơ̆ ñu ăt na nao hrŏm hăng ƀing gŏp nao tơña bla hơdôm sang anŏ tơhan rơka, tơhan djai pơsăn drơi, hơdor tơhan ƀing tơhan djai pơsăn drơi amăng hơdôm hrơi pioh pơpŭ, lơ 27/7 ƀudah hơdôm hrơi ngui ƀong tê̆t. Mơng hrơi glăi mơng ngă tơhan, ñu ăt hrŏm hăng tơhan hơđăp ƀơi ƀon lan ngă tui jơlan hơdră “Čung čơđai nao sang hră”, rông ba lu čơđai drit druai, tơnap tap mơng sang hră gưl I truh sang hră gưl III. Lu čơđai yua hơmâo tơlơi djru ba dưi tŏ tui nao hrăm hră, dưi pơplih tơlơi hơdip mơda. Tơhan hơđăp Nguyễn Văn Dũng brơi thâo:

“Wa Hô juăt lăi “Tơhan mah rơka samơ̆ ƀu dŏ ha anih ôh”. Amăng pran jua hơdip tui gru tơhan rơnuk wa Hô, kâo lăng anai lĕ tơlơi pơhrăm pô, gir run kiăng ngă pơdrong brơi sang anŏ hăng djru brơi mơnuih mơnam, djru brơi ƀing mơnuih tơnap tap. Yua anun tui pran ta pô, ta dưi djru brơi hơget, ta amra djru brơi yơh”.

Ngă tui tơlơi črâo trun mrô 5/2016 mơng Ding jum kơđi čar kơ pơtrut kơtang bruă hrăm hăng ngă tui tơlơi pơmĭn, kơnuih, gru hơdip mơng Hồ Chí Minh, amăng 10 thun rơgao, djop gưl amăng khul hăng ding kơna tơhan hơđăp hơmâo pok pơhai djop anih lu bruă, hơbô̆ bruă ba gru anun lĕ “Tơhan hơđăp djru tơdruă pơđĭ kyar bơwih ƀong huă”, “5+1”, “2 lui hĭ, 3 djru brơi”, hơdôm hơbô̆ bruă VAC, VACR, drông war sang anŏ, drông war rông pơprong…mơng anun pơgôp djru brơi ƀing ding kơna hrưn đĭ pơklaih mơng ƀun rin.

Ăt mơng thun 2016 truh ră anai, djop gưl amăng khul hơmâo man pơdong 23.000 boh sang khăp pap, djru ruh pơkra glăi rơbêh 43.000 boh sang tơ̆i phŏ brơi ƀing ding kơna tơnap tap. Khul tơhan hơđăp ăt pơyơr hơdôm klă met karê lŏn kiăng čuk pơkra jơlan amăng plơi pla phrâo. Mơng anun ngă lar hyu bruă hrăm hăng ngă tui Wa mơng ƀon lan. Trung tướng Khuất Việt Dũng-Kơ-iăng Khua khul tơhan hơđăp Việt Nam brơi thâo: bruă hrăm hăng ngă tui Wa amra hơmâo Khul tơhan hơđăp Việt Nam pơplih amăng rơwang pơ anăp dong:

“Hrăm hăng ngă tui Wa kiăng pơlir hăng hơdôm bruă pơplông “Tơhan hơđăp ba gru”, “Tơhan hơđăp djru tơdruă pơklaih mơng ƀun rin, bơwih ƀong rơgơi”, hơdôm tal pơplông mơng gơnong glông hăng ƀon lan. Ƀing gơmơi lăng bruă ngă tui truh kih hơdôm bruă jao kơđi čar akŏ phun jing bruă mă sit nik kiăng hrăm hăng ngă tui Wa. Bruă ĕp ƀuh hăng pok prong hơdôm hơbô̆ bruă, bruă ngă klă ăt yôm phăn biă mă. Pơ anăp anai ƀing gơmơi ăt pơplih phrâo glông jơlan ngă bruă kiăng bruă anai pơhlôm lu ƀiă dong hăng dưi lar hyu klă ƀiă”.

Amăng mông pơbưp, Khul tơhan hơđăp Việt Nam hơmâo jao hră pơpŭ brơi hơdôm grup, ƀing mơnuih hơmâo ngă truh kih amăng bruă hrăm hăng ngă tui tơlơi pơmĭn, kơnuih, gru hơdip mơng Hồ Chí Minh rơwang thun 2016-2026./.