VOV4.Jarai-Amăng hơdôm thun rơgao, yua tu\ a` kơ tơlơi tơnap tap, hrăm tui ba yua boh thâo ia rơgơi ngă hmua pla pơjing, ayong Y Brôn, djuai ania Mnông, do\ pơ [ôn Phai Kol Pru Dâng, să Dak Nia, plơi prong Gia Nghĩa, tơring ]ar Daknông, hơmâo hrưn đ^ mă bruă dưi pơklaih mơ\ng [un rin hăng hơmâo tơlơi hơdip mơda đ^ tui.

~u do\ hur har djru mơnuih [on sang amăng plơi hrưn đ^ hrom pơđ^ kyar bơwih [ong huă, bơblih klă tui amăng tơlơi hơdip mơda.

Ayong Y Brôn, thun tơkeng 1979 djuai ania Mnông, do\ pơ [ôn Phai Kol Pru Dâng, să Dak Nia, plơi prong Gia Nghĩa.

{u tu\ ôh hăng tơlơi hơdip [un rin na nao, Y Brôn nao hrăm pơ anih arăng pơtô brơi ngă hmua pla pơjing amăng plơi, tơ`a lăng hơdră ngă hmua, tơlơi thâo thăi mơ\ng arăng, glăi hla tui pơ]eh phrâo, ba yua boh thâo ia rơgơi wai lăng răk rem phun pla sang ano\ `u hăng hơdră ]em rông hlô mơnong.

Ră anai, hăng 1 hektar mơkrah đang kơphê pla plah wah  phun boh troh laih anun ]em rông hlô mơnong, r^m thun sang ano\ gơ`u pơhlưh h^ rơnoh prăk tuh pơ alin hơmâo kơmlai kơ pô 100 klăk prăk. Y Brôn lăi:

‘’Ta hrăm tui mơ\ng arăng, thâo hluh bruă mă mơ\ng sang ano\ ta pô, kah hăng pơ kual Kơdư yu\ adih yua hơge\t lo\n pơtâo ]ư\ siăng, pơtâo rơga mơ\ arăng ăt dưi ngă mơ\n, ta pơ kual Dap kơdư anai lo\n mơnai glai hiam bazan mơ\ ăt do\ [un rin đô].

Yua kơ anun khom hrưn đ^, nao hrăm pơ anih să pơtô brơi bruă ngă hmua, wai lăng phun pla, tuh pơ alin, s^ mơdrô.

Dua dơ\ng le\ pơdjơ\ nao hăng sang bruă prăk, ta khom thâo ngă hră rơkâo ]an prăk ta` hmar, pioh blơi măi mok hăng gơnam yua pioh mă bruă djơ\ hnong’’.

{u kơnong ngă hmua pla pơjing rơgơi đô] ôh, sang ano\ Y Brôn do\ ba jơlan hlâo, kah hăng sa tơlơi bơnga] ngă tui jơlan hơdră, tơlơi pơtrun mơ\ng Ping gah, kơnuk kơna.

~u hơmâo mơnuih [on sang đăo kơnang hăng ruah ngă khua plơi giăm 5 thun laih. Hăng tơlơi gơgrong ngă khua plơi, `u hur har pơtô lăi mơnuih [on sang, pơtrut ană plơi pla bơblih phrâo pơjeh djuai mơnong pla, hlô mơnong rông.

Laih dơ\ng, `u juăt kah pơpha tơlơi thâo thăi, djru kơ lu sang ano\ tơnap tap hrưn đ^ bơwih [ong huă hơđong, [rư\ [rư\ hơđong tơlơi hơdip mơda. Y Brôn brơi thâo:

‘’Tơdơi kơ ngă bruă bơwih [ong huă pơđ^ kyar tui [iă, kâo [uh hơdôm sang ano\ do\ [un rin, tơnap tap, ană bă aka hor mă bruă.

Kâo jing khua plơi, khom glăm ba bruă mă kơ gơ`u. Hơdôm sang ano\ ngă bruă aka [u djơ\, aka ba yua boh thâo ia rơgơi, kâo pơtrut gơ`u ngă tui, brơi ană bă gơ`u hur har mă bruă, anăm hmư\ hiăp [ing soh sat plư.

Kơnong mă bruă đô], ană bă brơi nao hrăm hră truh tơl, ngă djơ\ jơlan hơdră ping gah, tơlơi phiăn kơnuk kơna pioh pơđ^ kyar sang ano\’’.

Yă Quản Thị Ngọc, Kơ-iăng Khua jơnum min mơnuih [on sang să Dak Nia, plơi prong Gia Nghĩa, tơring ]ar Daknông brơi thâo, thun blan rơgao, pioh pơtrut kơtang bruă mă pơtô pơblang, pơđ^ kyar tơlơi bơwih [ong huă, lui rơmo\n ako\n rin, gong gai kơnuk kơna să pơtrut kơtang ngă gêh gal kơ mơnuih [on sang, biă mă `u ană plơi mơnuih djuai [iă, khom nao hrăm hơdră mă bruă phrâo, ba yua boh thâo ia rơgơi.

Lu gru bơnga] amăng lơi kah hăng Khua plơi Y Brôn mơta, jing [ing djă pioh apui ơ\l, ba apui bơnga] kơ mơnuih [on sang, bơblih tui [ơ[rư\ tơlơi pơmin, bơwih [ong huă, hrưn đ6 lui rơmo\n ako\n rin.

‘’Hơdôm gru phrâo ba jơlan hlâo amăng kual plơi pla mơnuih djuai [iă le\ jai hrơi lu tui. Hơdôm gru bơnga] kah hăng hlăk ai Y Brôn anun.

Hơdôm sang ano\ mơnuih djuai [iă ăt ano\ gêh gal lo\n tơnah lu, hmua pơprong, kơnong triăng mă bruă le\ amra pơklaih yơh mơ\ng [un rin ư\ rơpa hăng pơđ^ kyar bơwih [ong sang ano\.

Hơdôm hơbo# bruă tui anun, pơ anăp anai gơmơi ăt git gai brơi ngă tui, djru nao ra, pơtô pơblang, hơduah e\p lăng pok pơhư prong brơi mơnuih [on sang thâo hăng hla tui bruă pơđ^ kyar sang ano\ tơlơi bơwih [ong huă’’.

Să Dak Nia hơmâo 14 djuai ania do\ hrom, mrô sang ano\ mơnuih djuai [iă hơmâo 40%. Yua thâo ngă tui djơ\ jơlan hơdră kơnuk kơna pioh kơ mơnuih djuai [iă, tơlơi hơdip mơda mơnuih [on sang jai hrơi pơđ^ kyar tui; amăng să jai hrơi hơmâo lu tui gru mơnuih bơnga] mă bruă rơgơi ngă hmua s^ mơdrô.

Pơhrui glăi pơkă bơkơnar ră anai r^m thun truh 40 klăk prăk sa thun sa ]ô. Ră anai, đơ đam să Dak Nia do\ kơnong 48 boh sang ano\ đô] giăm [un rin, bơkơnar hăng 1,74% hăng [u sang ano\ [un rin ư\ rơpa ôh.

Nay Jek: Pơblang