VOV4.K’ho – Jat khà tơr gùm kờp pa yal bơh Mpồl nhơl chờ dunia (UNWTO) dê, Việt Nam ơm dơ\ 6 tàm khà 10 lơgar bơtàu tơnguh nhơl chờ pràn ngan rlau jơh dunia bồ nam 2017, mờ ơm khà 1 châu Á bè khà bơtàu tơnguh nhơl chờ. Do là cồng nha geh bơh bơta lơh broă bal niam ngan bơh jơh ală kơnă dê, kờ` chồl pràn nhơl chờ bơtàu tơnguh tàm rơndap broă gơ gơs là gah lơh sa kuơ màng bơh dà lơgar dê:
Nam 2017, nhơl chờ lơgar Việt Nam dê pơn jat tai tàm khà bơtàu tơnguh niam ngan bơh nam 2016, mìng is nhai 11 nam 2017, nac nhơl chờ dunia tus lơgar he dê geh mờr 1 tơlak 200 rbô dơ\ cau, gơguh 14,4% pơn drờm mờ nhai 10. Do kung là nhai dơ\ 8 tàm nam 2017, nac nhơl chờ dunia geh rlau 1 tơlak dơ\. Mờ khà bơtàu tơnguh do, digơlan nam do, gah nhơl chờ lơgar he dê wă geh 13 tơlak dơ\ nac dunia, gơguh 28% pơn drờm mờ nam lài. Khà nac dunia tus lơgar he dê gơguh uă tàm 2 nam do, mờ mờr 60% pơn drờm mờ nam 2015, là khà gơguh uă ngan rlau jơh bơh lài tus tu\ do. Bơta gơguh uă bơh mpồl nac nhơl chờ do neh dong tơnguh priă lơh geh bơh nhơl chờ nam do dê tus mờr 515 rbô tơmàn priă, gơguh 25% pơn drờm mờ bal tơngai nam lài dê, ndrờm mờ 23 tơmàn đôlar Mỹ, tă pơ gồp 7% tàm GDP bơh dà lơgar dê.
Tềl pơn rơ ngan bơh Gah nhơl chờ dê là bồ nam 2017, Bộ Chính trị geh Nghị quyết sồ 8 bè bơtàu tơnguh nhơl chờ gơ gơs là gah lơh sa kuơ màng. Quốc hội kơnă 14 ringbal Adat Nhơl chờ (tam gơl). Chính phủ kung ringbal 2 broă lơh bè sră lòt rê gơ wèt mờ cau lơgar ndai, là lơh tơr lòng lài broă lơh sră lòt rê điện tử ai nac nhơl chờ lơgar ndai in mut tàm lơgar Việt Nam mờ pơn jat tai tơn jo\ tơngai ờ duh pal geh sră lòt rê ai nac nhơl chờ tus bơh 5 lơgar đah mattơngai mut châu Âu (geh Anh, Tây, Đức, Italia mờ Tây Ban Nha), ai geh bơta [uơn tàm broă lòt rê bơh nac nhơl chờ dê, dong gàr niam khà gơguh uă nac dunia tus Việt Nam. Bơdĩh hơ\ tai, gam tài bơh cồng nha yal tơnggit rùp rài lơgar Việt Nam dê bơh Poh bơyai lơh pơrjum kuang bàng dờng màng APEC bal mờ ală broă lơh ringbal mờ gah nhơl chờ neh lơh tàm tơngai lài. Ồng Trương Sỹ Vinh, Phó Kuang atbồ Viện kơlôi sơnơng bơtàu tơnguh nhơl chờ pà git: “Lài mờ tu\ geh Nghị quyết mờ tơnơ\ mờ tu\ geh Nghị quyết geh bơta krơi is, là jơh gùt mpồl bơtìan pal tơr gùm bơcri priă tàm bơtàu tơnguh nhơl chờ nàng gơ gơs là gah lơh sa kuơ màng. Adat Nhơl chờ geh uă bơta pa, bơta do geh lơh nhơl chờ cèng bơta ringbal niam rlau mờ di mờ bơta geh ngan uă rlau. Bal mờ hơ\, khà nac nhơl chờ là bơta tờm, geh mờr 13 tơlak, khà bơtàu tơnguh gah nhơl chờ tàm nam 2016 mờ nam 2017 dờng bè hơ\, mờr tus 30% den jat a`, ờ gah broă lơh lơi bè nhơl chờ lơgar Việt Nam dê lơh geh khà bè hơ\, tă pơ gồp uă ngan tàm bơta bơtàu tơnguh bơh rài lơh sa lơgar Việt Nam dê.”
Gơtùi lơh gơs ală khà niam do, Tổng cục Du lịch neh tơr gùm lơh krà` cê broă lơh hòi jà yal tơnggit nhơl chờ tàm ală lơgar kuơ màng; mơkung tus bal uă drà nhơl chờ kơnă dunia, bơyai lơh wă rò ală mpồl FAM bơh ală lơgar geh bơta pràn tus sền nhơl chờ Việt Nam dê. Kuơ màng, Tổng cục Du lịch bơyai lơh uă broă lơh yal tơnggit nhơl chờ lơgar Việt Nam tàm ală lơgar bè: Australia, Nhờk, 3 lơgar tàm mpồl ASEAN (geh Thái Lan, Malaysia, Indonesia), 4 lơgar đah tô châu Âu (geh Phần Lan, Đan Mạch, Na Uy mờ Thuỵ Điển) mờ ală lơgar tàm châu Âu geh :Italia, Đức, Hà Lan, Tây Ban Nha. Bal mờ hơ\, neh tus bal uă drà Nhơl chờ dunia dờng bè: Travex (tàm lơgar Singapore), ITB (tàm lơgar Đức), MITT (tàm lơgar Nga), JATA (tàm lơgar Nhờk mờ Top Resa (tàm lơgar Tây)… Ồng Nguyễn Văn Tuấn, Kuang atbồ Tổng cục Du lịch Việt Nam đơs là: “Nam 2017 neh jơh là nam cèng bềng nùs nhơm niam, mờ tềl lời wơl bal mờ cồng nha ờ hềt tu\ lơi geh bơh gah nhơl chờ lơgar Việt Nam dê. Cồng nha bơh nam sơn rờp lơh jat Nghị quyết sồ 8 bơh Bộ Chính trị dê ai go\ là, ală jơnau kờ` mờ Bộ Chính trị sồr tàm Nghị quyết sồ 9 gam hời rơ hời gơ gơs ngan ngồn. Broă lơh hòi jà yal tơnggit geh uă tam gơl pa tàm broă lam sồr ală bơta pràn bơcri priă. Kuơ màng là kơrnuat lơh broă bal đah dà lơgar mờ lơh broă dùl nă să is geh ringbal, neh dong Hội đồng pơlam nhơl chờ lơh geh cồng nha, bơtàu tơnguh pràn ngan.”
Bơta gơguh uă nac nhơl chờ dunia tus mờ Việt Nam tàm nam lài geh bơta tă pơ gồp uă ngan bơh ală mpồl lơh sa kă bro bơyai lơh nhơl chờ dê tàm bơngă lơh rbàng tơrbo\ bal. Uă mpồl lơh sa kă bro bơyai lơh nhơl chờ neh bơt bơtàu geh mat sơnđan kă bro pràn, geh bơta pràn tàm pơr lòng uă mờ brồ guh tus hờ lơgar ndai. Pơn rơ bè Kong ti Fiditour, bơdĩh mờ broă lơh gơlik li la phan bơna, kong ti gam lơh broă bal mờ ală gah rơndeh par, sơlơ pờ gùng par dong tơrbo\ mờ ală lơgar kuơ màng. Kong ti sùm hìu git nền nòn ngan bè jơnau kờ`, mờng quèng bơh ală lơgar geh bơta pràn, lơgar kuơ màng dê nàng broă lơh hòi jà, yal tơnggit geh cồng nha rlau. Ồng Trấn Thế Dũng, Phó Kuang atbồ Kong ti nhơl chờ Fiditour, là mpồl lơh sa kă bro bơyai lơh nhơl chờ dunia dờng màng wă nac nhơl chờ tàm lơgar Việt Nam nam 2017 yal: “Nàng lơh geh cồng nha bè tu\ do den Kong ti Fiditour sùm sền cau nac là broă lơh tờm. Bol a` sùm bơcri tàm ală phan bơna công nghệ cao nàng broă sền gròi bơta niam broă drơng ala tàm gơl gùng tour, geh ală mpồl sền gàr nac nhơl chờ 1 bă niam ngan rlau jơh. Bol a` sền dờng màng tus broă bơto bơtê, cau pơlam nhơl chờ geh bơta git wă uă nàng drơng nac nhơl chờ in 1 bă niam ngan rlau jơh. Kờ` cèng tus nac nhơl chờ in ală bơta kah kơlôi bơh dơ\ nhơl chờ niam mờ geh kuơ.”
Mờ khà bơtàu tơnguh pràn bal mờ ală broă lơh dipal, kơp kờ` gah nhơl chờ lơgar Việt Nam dê lơh geh cồng nha ală jơnau kờ` neh ai tơlik tàm tơngai tus. Hơ\ là geh bơta mờng chài lơh broă, geh phan bơna kỹ thuật ring niam mờ pa; phan bơna nhơl chờ geh bơta niam uă, mat sơnđan kă bro pràn, cèng bơta niam chài jơi bơtìan dê, gơtùi tàm pơr lòng mờ ală lơgar tàm tiah do. Lơh ngan tus nam 2020, gơ hòi geh bơh 17 tus 20 tơlak dơ\ nac nhơl chờ dunia, 82 tơlak dơ\ nac nhơl chờ tàm lơgar, bơh sơn rờp bơtàu tơnguh gơ gơs gah lơh sa kuơ màng bơh dà lơgar dê.
Cau cih mờ yal tơnggit K’Duẩn
Viết bình luận