VOV4.K’ho- Kơrnoat lơh nền tam gơl gùng “tam lơh mhar, bơsong mhar” tus “tam lơh kơl jăp, cơnđoà lòt kơl jăp” bơh Đại tướng Võ Nguyên Giáp dê tơngo\ mat sền ngài sơnơng jrô broă ling klàng jak chài ngan kung bè nùs nhơm kơ\ dơn bơh “kuang ling gam lơh broă dê” di bè Chủ tịch Hồ Chí Minh neh pin dờn.

Kơrnoat lơh nền hơ\ geh sền là “gùng dà” nàng pờ mpồng Pôs đồng dờng Điện Biên Phủ- geh ai tơlik jat tàm bơta jat sền nền nòn ngan broă gơlik geh tàm tiah tam lơh, mblàng sền broă geh ngan dùl bă jak chài mờ gi\t wa\ jơh nàng jrô ơnàng bồ tơngoh “tam lơh ngan ngồn geh jai pha” bơh Chủ tịch Hồ Chí Minh dê.

Là cau dong broă tam lơh bơh anih đơng lam bồ gơ wèt Bộ tổng tham mưu tiah tam lơh Điện Biên Phủ dê, ồng Nguyễn Công Dinh là dùl tàm dùl êt nă ngan cau dong broă, tơrgùm kờp jơnau yal tơngi\t pah ngai bơh ală mpồl ling bơh tiah tam lơh dê nàng yal mờ Đại tướng Võ Nguyên Giáp in tàm anih đơng lam tàm Mường Phăng, Điện Biên Phủ.

Ồng yal: Tiah ờdo ờdă Định Hoá, Đại tướng Võ Nguyên Giáp geh mat tàm anih đơng lam Thẩm Púa (ngài mờ Điện Biên Phủ 15 kơi sồ) mờ sơnđờm tơn tàm broă lam lơh broă rơndăp lơh tam lơh bè neh ai mờ ring bal mờ ală cau mờng chài lơgar Lo dê bơh tu\ sơnrờp là “tam lơh mhar, bơsong mhar”.

Mơya, bơh bàr pe ngai lài mờ tu\ bơrtoh phàu, Đại tướng Võ Nguyên Giáp kơlôi rcăng mờ kơlôi sơnơng uă ngan bè jơnau nting tơngkah bơh Bác Hồ dê, hơ\ là “Ngan ngồn pal geh jai pha den hơ\ sồng tam lơh”.

Mang lài mờ ngai bơrtoh phàu, Đại tướng Võ Nguyên Giáp guh mang àng tơn mờ àng drim gờ` ngai 26/1 nam hơ\, ồng bơyai lơh dùl dơ\ pơrjum Đảng ủy tiah tam lơh bal mờ ală kuang đơng lam ling klàng, chính ủy đại đoàn mờ ală cục trưởng.

Pơndu\t dơ\ pơrjum kah yau mờ jê bồ jê tơngoh hơ\ mờ kơrnoat sồr: Nàng kờ` lơh geh bơta pal jat uă ngan rlau jơh là “tam lơh ngan ngồn pal geh jai pha”, pal tam gơl gùng dà gơsơ\t bol sò tơm bơh “tam lơh mhar, bơsong mhar” tus “tam lơh kơ\ kơl jăp, cơnđoà lòt kơ\ kơl jăp”. Kơrnoat lơh nền ơm ing wơl dơ\ sò tơm. Sồr mpồl ling jơh gùt tiah tam lơh ru\c rê hờ anih bơtòm tơrgùm, mờ hoài phào lik bơdìh. Tơnơ\ hơ\ tơn, ồng Nguyễn Công Dinh geh jơnau sồr bơh Đại tướng Võ Nguyên Giáp dê jun sră pơyua tus mờ Bác Hồ bè tam gơl gùng dà tam lơh. Ồng Nguyễn Công Dinh kah wơl:

Tơnơ\ tu\ geh kơrnoat bơh “tam lơh mhar, pha lin mhar” tus “tam lơh kơ\ kơl jăp, cơnđoà lòt kơ\ kơl jăp”, Đại tướng Võ Nguyên Giáp geh cih dùl pang sră nàng yal mờ Bác Hồ mờ Bộ Chính trị in. Ngai 27/1/1954, a` geh hòi tus tìp mat tơn Đại tướng mờ Đại tướng neh jàu a` in pang sră tơngkah ngan mờ sồr a` “Wa geh kơnòl cèng pang sră do rê tus tiah ờdo ờdă jun tơn tàm tê Bác Hồ dê mờ đơs do là pang sră pơyua kuơmàng, pal lòt tus gùng rê tus dà yơ”.

Lài hơ\, mờr tus ngai sơnđờm dơ\ tam lơh, uă phàu he dê kung gam ờ hềt tus tàm anih neh ai. Tàm ală anih ơn phàu tiah rơđaih lơm, dilah ngac mat bol sò tơm geh sền go\ mờ cuh wơl, he digơlan kong hoàc hươr uă ngan. Kơrnoat tam gơl gùng dà tam lơh gơlam tus broă hoài phàu lik bơdìh là dùl bơta lòng kơn jơ\ ngan gơ wèt mờ ală kluang bàng, cau ling pháo binh.

Đại tá Trần Liên, lài do lơh kơnòl broă lòt jòi sền jơnau gơlik geh bơh Trung đoàn pháo binh cao xạ 367 đơs là: Hoài phàu mu\t neh bòl glar kal ke ngan gi\t lơh mơya hoài phàu lik bơdìh den sơlơ kal ke ngan rlau. Nha lơh pơrlồm gơtìp nhhòp [a, bol sò tơm neh git geh broă den tàng cuh phàu cui rơcai ngan, pràn cau gơtìp gơmù tai uă ngan tơnơ\ dùl gùng jòng hoài phàu mu\t.

Mơya, mờ ală bơta lơh ngan mờ bơta jơh nùs jơh tồr bơh mpồl ling pháo binh dê, àng drim gờ` ngai 5/2/1954, ngkơr phàu du\t ndơl neh geh hoài tus anih ơn tơrgùm, kơnòl broă hoài phàu lik bơdìh neh lơh gơtùi jơh. Mpồl ling pháo binh neh rcăng tam lơh jat gùng dà “tam lơh kơ\ kơl jăp, cơnđoà lòt kơ\ kơl jăp” ai dơ\ sò tơm tàm Pôs đồng dờng Điện Biên Phủ. Đại tá Trần Liên đơs ngan bè do:

Mpồl ling phàu cao xạ kuơmàng ngan rlau jơh là kơryan jơh tơn gùng dong kờl bơh bol sò tơm dê. Bàr là jun ling dong kờl bơh bol sò tơm dê ờ gơtùi tơn dùh tai tài bơh pháo binh neh cuh kơryan jơh kơl wàng trồ. Tàm tu\ hơ\ bol sò tơm tồn lah jun phan dong kờl kal ke, ờ gơtùi lòt dong kờl. Pal đơs là jai pha anih bơh phào dê tàm dơ\ tam lơh là kuơmàng.

Đại tướng Võ Nguyên Giáp neh geh tu\ yal tàm pang sră he dê: Kơrnoat lơh nền ơm wơl dơ\ tam lơh. Sồr mpồl ling tàm jơh gùt tiah tam lơh ru\c rê tus anih tơrgùm să mờ hoài phào lik te\. Hơ\ là kơrnoat lơh nền kal ke ngan rlau jơh tàm rài kis atbồ ling klàng bơh he dê. Kơrnoat lơh nền hơ\, geh Bác Hồ mờ Dà lơgar dùl nùs bal ngan đơs là: “kơrnoat lơh nền tam gơl broă tam lơh bơh “tam lơh mhar, bơsong mhar” tus “tam lơh kơ\ kơl jăp, cơnđoà lòt kơ\ kơl jăp” là di ngan. Ồng Dương Niết, đại đội 263, tiểu đoàn 18, Trung đoàn Càr lơgar đơs là:

Kơrnoat lơh nền bơh Đại tướng dê àng sơndah dùl bă dipal ngan. Lài mờ tu\ dơ\ tam lơh sơnđờm lơh, bol a` dờp geh sră rơsìh bơh Navara dê, rơsìh bềng làm gùt ù tiah Điện Biên Phủ là bơta lòng Đại tướng Võ Nguyên Giáp ai ling mu\t tam lơh. Tu\ bơta lòng bè hơ\, he kung gam ơm ờ cuh phàu sơl. Tus tu\ he sơnđờm tam lơh den gơlơh rơngòt rơngơ\t ngan.

Dơ\ tam lơh sơnrờp tàm dòr Him Lam bol he sền go\ he geh pháo binh mờ lài hơ\ ờ sền go\ geh. Kơrnoat lơh nền bơh Đại tướng dê tu\ ai hoài phàu lik bơdìh nàng lơh bơnàng jă tiah tam lơh tơnơ\ hơ\ hoài tơmu\t wơl phàu tàm dơlam, loh làng là lơh pơrlồm tam lơh jak chài ngan mờ lơgar Tây ờ gơtùi tàm pơndang jai. Tơnơ\ do kuang ling Tây đơs, kơrnoat lơh nền bơh Đại tướng Võ Nguyên Giáp dê là kơrnoat àng sơndah ngan rlau jơh.

Ngai 13/3/1945, tơnơ\ uă ngai nhai rcăng, tu\ tơngai niam neh tus, he rah phàu tus tàm tiah pôs đồng dờng Điện Biên Phủ bơh dùl ròt gar phàu cuh tàm pôs đồng bồ tô gùng mu\t tàm tiah đah tô, dòr Him Lam. 56 ngai mang tơnơ\ hơ\, jơh ală phan cang glòm bơh Pôs đồng ling klàng dê dơ\ dùl dơ\ geh pờ tơlik, ală pôs đồng pràn ngan rlau jơh, jak chài ngan rlau jơh kung ờ rơgơi pleh klàs mờ bơta pràn sò tơm pràn bè càl rbu\t dờng bơh Mpồl ling klàng làng bol Việt Nam dê. He neh ai geh bơta pha lin wil tơl, dờng ơnàng ngan rlau jơh bơh lài tus tu\ do, tơn jơh dơ\ tam lơh mờ bol sò tơm Tây tơnơ\ uă nam gơtìp sơgràm phà.

Ồng Nguyễn Công Dinh đơs ngan: Kơrnoat lơh nền tam gơl gùng dà “Tam lơh mhar, bơsong mhar” tus “tam lơh kơ\ kơl jăp, cơnđoà lòt kơ\ kơl jăp” geh sền là “gùng dà” nàng pờ mpồng Pôs đồng dờng Điện Biên Phủ. Kơrnoat lơh nền hơ\, geh ai tơlik jat tàm bơta jat sền jơh ală bơta gơlik geh tàm tiah tam lơh, mblàng sền broă geh ngan dùl bă jak chài mờ bơta gi\t wa\ jơh jrô onàng ngan bồ tơngoh “tam lơh ngan ngồn pal geh jai pha” bơh Chủ tịch Hồ Chí Minh dê.

Tam gơl gùng dà tam lơh den neh loh làng gơ dê. Dilah ờ tam gơl gùng dà tam lơh den bol sò tơm tơrgùm gơs Pôs đồng dờng gơ gơs Sơma pràn ngan. Tu\ hơ\, tàm bơta pơndrờm mpồl ling kal ke ngan tam lơh, den tàng pal geh tu\ tơngai rcăng tai. Ngan bơh gùng dà do gơlik tus tam lơh jai pha Điện Biên Phủ dùl bă kơ\ kơl jăp ngan bè hơ\. Tơnơ\ do, den hơ\ sồng sền go\ do là gùng dà jak chài ngan bơh Đại tướng dê. Dilah ờ geh gùng dà do den ờ rơgơi nàng bơsong geh Điện Biên Phủ.

Bơta geh ngan gơlik geh tàm 56 ngai mang tơngo\ pà go\ bơta lơh ngan jơh nùs tam gơl gùng dà tam lơh bơh “tam lơh mhar, bơsong mhar” tus “tam lơh kơ\ kơl jăp, cơnđoà lòt kơ\ kơl jăp” là dùl kơrnoat lơh nền àng sơndah ngan mờ bềng kơnòl bơh Kuang đơng lam bồ dơ\ tam lơh dê, mờ lam bồ là Đại tướng Võ Nguyên Giáp.

65 nam do, uă ngan sră nggal ndrờm đơs, broă tam gơl gùng dà do tàm tu\ jiơ lồi du\t gơcèng bơta kuơ dờng màng ngan, là jơnau lơh nền gơlam tus bơta tam lơh pha lin bơh dơ\ tam lơh dê, tơn jơh jơnau mpau kơ\p kờ` sò tơm sơgràm phà bơh lơgar Tây dê tàm lơgar Việt Nam đơs is mờ Đông Dương đơs bal. Do kung là bơnàng jă ai tam lơh pha lin bơh dơ\ tam lơh mờ bol Mỹ sò tơm sơgràm tơnơ\ do.

Cau mblàng Lơ Mu K’Yến