VOV4.K’ho-Arabia ca là kơphê bơkah ngan rlau jơh tàm ală sơntìl kơphê geh tam tu\ do, geh tăc mờ khà priă kas rlau uă ngan pơndrờm mờ kơphê Robusta.

Kơphê tiơng pơnrơ do neh geh tam uă tàm mờr 100 nam do tàm ù tiah Cầu Đất, [òn dờng Dà Làc, càr Lâm Đồng dê, tu\ do kung gam geh đơs sơl là dùl tàm poh bơta kơphê bơkah ngan rlau jơh dunia.

Nàng bơtàu tơnguh mat kă bro arabica tiơng pơnrơ bơh [òn lơgar dê, ală cau lơh broă sa tàm xã Xuân Trường, [òn dờng Dà Làc neh crơng gơs Hợp tác xã lơh kơphê Công Bằng Cầu Đất Dà Làc, mờ jơnau kờ` tơnguh bơta niam, hời rơhời ai phan bơna kơphê Arabica tăc tàm drà tàm lơgar mờ tăc tus lơgar ndai. 

          Bơh ngai gơ gơs là cau tàm Hợp tác xã lơh kơphê Công Bằng Cầu Đất Dà Làc dê, cồng nha lơh kơphê bơh hìu bơnhă bi Lý Minh Cường dê, ơm tàm thôn Cầu Đất, xã Xuân Trường, [òn dờng Dà Làc neh tơnguh sền go\ loh làng ngan.

Kơnờm đòm jat broă lơh sa jat bơta pal jat rềp mềl mờ tiah ơm kis, ờ ngui uă phơng sih sơnơm tu den tàng priă tă lơh sa gơmù uă ngan, kơphê lơh geh mờ bơta niam kơphê dê cèng wơl gơguh tai mờ ờ duh pal kơlôi rơcang tai bè drà kă bro phan bơna. Bi Lý Minh Cường, đơs:

            “Mờr bè là a` ờ go\ ngui sơnơm sền gàr phan tam ờ. Nàng ù he dê geh vi sinh niam den nhơ\t tàm sươn kơphê pal lời bè hơ\, ờ go\ ngui sơnơm gơ sơ\t nhơ\t. Tus tơngai ơn phơng, sơngka sền gàr den he jì nhơ\t nàng lơh geh tai bơnah phơng lơh gơs bơh nha chi che, gơ ờ mìng lơh ai ù he dê in niam lơm gời ờ mờ gơ gam lơh geh bơta ram ai sươn kơphê in. He uă ngan mìng là ngui phơng vi sinh nàng ơn sươn chi in”.

          HTX lơh kơphê Công Bằng Cầu Đất Dà Làc tu\ do geh 30 nă cau tàm mpồl, mờ 45 lồ ù tam phan. Gar kơphê geh Hợp tác xã do dê lơh gơlik jat jơnau sồr ring bal kă bro bơh Mpồl kă bro ring bal dunia- WFTO dê ai.

Tàm hơ\, sền dờng màng broă lơh jat broă lơh bơh sươn mìr tus tì kơmhò kơphê, hơ\ là gròi sền niam tiah lơh kơphê, pik tơnhàu mờ tê 99% plai dum, tơnơ\ hơ\ ngui măy măy sùh dùl êt jat broă lơh pa. Kơnờm bè hơ\ mờ phan bơna kơphê Hợp tác xã do dê lơh geh neh gờ` jòi geh cau blơi tàm drà kă bro tàm lơgar mờ dunia.

Jat ồng Vũ Khanh, Giám đốc HTX lơh kơphê Công Bằng Cầu Đất Dà Làc yal, bơh ală gar kơphê geh lơh gơlik rềp mềl mờ tiah ơm kis, kơphê Arabica geh pik tơnhàu, prăp gàr mờ lơh gơs phan jat broă lơh is jơh ală bơta neh lơh gơlik phan bơna kơphê kloh, lơh di jơnau kờ` ngui mờ đơs ngan mat kă bro bơh he dê tàm drà, bơh hơ\ den hơ\ sồng tơnguh geh cồng nha ai cau lơh kơphê in. Ồng Vũ Khanh, đơs:

            “Jơnau kờ` là cèng wơl cồng nha ai cau lơh broă sa in lơh sa tàm bă ù bơh he dê. Dơ\ bàr là cèng ală gar kơphê kloh, kơphê ờ tàm bơrlu\ tus mờ cau ngui sa. Mờ bơta kuơmàng ngan rlau jơh ờ go\ di là cau lơh broă sa, Hợp tác xã halà cau tàm mpồl, mờ wèt tus bal cau lơh broă sa Cầu Đất lơh jat bal jat gùng dà kơphê kloh jat ală anih lơh gơlik phan kơ\ kơl jăp nàng tăc mờ lơgar ndai. Geh bè hơ\ den kơphê Cầu Đất hơ\ sồng tăc gơtùi tus ală lơgar tàm dunia”.

Kung jat ồng Vũ Khanh đơs, tu\ do bal mờ ală bơta lòng bè broă lơh sa, kơphê đơs bal mờ kơphê Arabica đơs is gam tìp ală bơta lòng dờng tàm tu\ tơngai tàm pơrlòng bơta niam, muh mat bơh ală bơta kơphê tàm dunia dê. Jơnau do gơ sồr kờ` pal geh dùl bơta pơlam gùng loh làng tàm bơtàu tơnguh kơphê dùl bă kơ\ kơl jăp gơ jat bal mờ sền gàr tiah ơm kis mờ lơh mat phan kă bro.

Den tàng bè hơ\, bal mờ broă lơh pràn lơh sa, tơnguh jơnhoa bơta niam phan bơna, Hợp tác xã lơh kơphê Công Bằng Cầu Đất Dà Làc gam crơng gơs geh ù tiah ràng tơlik bơna, tăc rah rài mờ drơng năc in `ô dà kơphê tơn tềng hơ\. 

Ồng Hoàng Ngọc Lân, Phó giám đốc rơndăp broă lơh Vnsat Lâm Đồng đơs là, gùng dà bơtàu tơnguh bơh lơh sa gơ jat bal mờ lơh gơlik phan, kă bro bè tàm Hợp tác xã lơh kơphê Công Bằng Cầu Đất Dà Làc là gùng lòt geh cồng nha mờ bol a` mờ ală anih lơh broă geh gơnoar bơh càr Lâm Đồng dê gam sồr rề ơnàng lơh uă bơh uă gùng dà broă lơh dong kờl. Ồng Hoàng Ngọc Lân, đơs:

“Bol a` geh sơlơ bơto pơlam, bơto bơtê, tơnguh jơnhoa pràn jak atbồ đơng lam mờ pràn jak măy mok ai mpồl đơng lam ală mpồl lơh broă bal in. Mờ bol a` kung geh pơgồp bal mờ ală anih lơh broă mờng chài nàng crơng gơs tai 20 mpồl lơh broă bal tai tàm tơngai mờr tus, bơtàu tơnguh bơh 5 tus 7 mpồl lơh broă bal neh crơng gơs Hợp tác xã rài pa nàng sơlơ tơnguh bơta kơ\ kơl jăp tàm ală anih lơh gơlik phan lơh bal mờ tiah lơh gơlik mờ tiah kă bro ai tiah lơh kơphê do in”.

          Tu\ do, kơphê Arabica tam tàm ù tiah Cầu Đất, [òn dờng Dà Làc dê neh geh  Công ty kơphê Starbucks (Mỹ) dờp là dùl tàm poh bơta kơphê bơkah ngan rlau jơh dunia mờ geh ràng tăc tàm 21 rbô anih ràng tăc phan tàm gùt plai ù.

Broă crơng gơs broă lơh kơphê jat ală anih lơh gơlik phan bè Hợp tác xã lơh kơphê Công Bằng Cầu Đất Dà Làc dê là dùl gùng dà broă lơh geh cồng nha, ờ mìng dong cau lơh sa in sơrlèt gan bơta kal ke, lơh geh tai priă jền mờ do gam là gùng dà broă lơh kơ\ kơl jăp kờ` pal geh rề ơnàng lơh uă.

Cau mblàng Lơ Mu K’Yến