VOV4.K’ho –Bulah gơ wèt tiah kơh bơnơm, mơya bu\ dà gơ gơs wơl là jơnau pơhìn dờng ngan rlau jơh gơ wèt mờ kơnòm dềt tàm Dak Lak, geh tus 86%jơnau rềs àr sồt să lơh chơ\t jê. Bu\ dà tàm càr gơtìp ờ go\ kờp kàl mìu halà kàl prang, gơlời wơl ală bơta jê sồt muăt jrùm, roh rui uă ngan gơ wèt mờ hìu bơnhă, cau pròc mhàm tờm.
Bi Nguyễn Thị Thu, ơm tàm thị trấn Ea Pốk, kơnhoàl Cư M’Gar, càr Dak Lak neh rlau dơ\ bơthi [ồc năm dơ\ 2 ai kòn ùr pu\t bi dê in là oh Nguyễn Thị Thanh mơya kung gam ờ hềt jơh sơl bơta jê sồt muăt jrùm roh rui. Dà mat gơ hòr sùm, bi Thu gơlơh kah wơl ngan tàm [ùi mho rềs àr ngai 28/1/2016.
Tơngai hơ\, mìng gam 10 ngai tai là tus ngai Sa tềp bơhiàn Bính Thân, kòn ùr bi dê geh ai ơm rlô bơsram tai den tàng 3 nă cau bơyô ndai tus hờ hìu nhơl. Tàm tu\ ală oh sa `o\ nhơl bơh ngkời hìu den gơtìp gơdùh tàm tơnau dà dềt. Cau dờng mìng thàn dong geh 2 tàm 5 nă oh lơm, 3 nă oh ờ jai re dà mờ gơtìp chơ\t bu\ dà. Sa tềp gơlik wơl là ngai chơ\t jê, bơta muăt jrùm gơrề jơh tàm làm gùt [òn.

Tơnau dà dềt bơh ngkời hìu bi Nguyễn Thị Thu dê, tiah gơlik bơta rềs àr lơh 3 nă oh dềt chơ\t tàm ngai 28/1/2016
Bulah neh rlau 2 nam lòt gan, mơya bi kung gam sùm wờl is să tờm he dê.
Mho ngai hơ\ 3 jiơ mho, rlau 3 jiơ mho m[à, cau ur ar tàm do gal ngan, a` ơm tềng sươn kau su ờ go\ gi\t bơta lơi gơlik. Kơno srih srài nggồr nggàc, sơrbac mhar ntoăt rê bè hơ\ lơm. Hơ\ sồng khi jun tàm hìu mơkung ờ go\ tus tàm tơnau dà sơl.
Tơnơ\ hơ\ nggui dùl êt tai, khi jòi bàn geh kòn ùr a` dê, hơ\ sồng khi kơnđu jun rê hờ hìu. Ai 2 nă kòn dềt ne den kơno yal là cau bi ùr khai kơno hòi nggà dờng den bi ùr khai dê mù tàm tơnau dà mờ hoài 2 nă oh khai guh hơđang ù gờl.
Hoài geh 2 nă oh guh hơđang tơnau dà, gam wơl 3 nă oh den gơtìp bu\ dà den khi jòi bàn mờ jun rê hơ hìu bè hơ\. Wơi, nrơ\t ndơl ngan, ờ go\ git lơh bè lơi, oh mi gơ\p [òn khi dong rơcang jơh lơm, tàì bơh nisơna ir, ngòt rơngơ\t ir bờh.
Bi Y Rem Bdap, tàm [òn Chuah A, xã Yang Reh, kơnhoàl Krông Bông, càr Dak Lak kung gơtìp roh te\ kòn klau tài bơh rềs àr bu\ dà pơgăp mờ do mờr 1 nam. Bi tơn đà tơmàl is să tờm, wờl să ngan, dilah pơngàr kơryan niam tơnau dà dềt bơh ngkời hìu den là neh ờ go\ gơlik jơnau rềs àr gơ wèt tus mờ kòn klau pu\t 17 nhai bơh bi dê là oh Y’Tai H Long.
Bàr nă ùr bơklau a` gam lơh broă, dùl tu\ tơnơ\ khòm tơrgùm kòi tơngời neh jơh tơnơ\ hơ\ sồng lòt jòi den ờ go\ sền go\ kòn ờ. Dùl thoa tơnơ\ hơ\, bi ùr jơi nòi kòn dê sền go\ kòn gơ pơrđồng tềng mat tơnau dà tàm ngkời hìu. A` sơrbac mhar mù tàm dà nàng dong kòn, hoài kòn guh hơđăng hơ\ sồng uh nhơm tềng muh kòn dê mơya sau ờ gam tă nhơm tai den a` kơnđu kòn rê tàm hìu, sir jơh là a` gơlơh ờ jai kong tai, muăt jrùm ngan.

Bi Y Rem Bdap (đah kiau) yal wơl dơ\ rềs àr bu\ dà gơlik tus mờ kòn klau pu\t bi dê là oh Y Tai Hlong tàm ngai 22/7/2017
Jat tơrgùm kờp bơh Sở Lao động - Thương binh mờ Xã hội càr Dak Lak dê, tàm 2 nam bơh nam 2016- 2017, jơh gùt càr geh 2 rbô 46 nă oh gơtìp rềs àr sồt să, tàm hơ\ geh 112 nă oh chơ\t. Chơ\t tài bơh bu\ dà là 97 nă oh, geh tus mờr 86% kơnòm dềt chơ\t tài rềs àr sồt să.
Uă ngan ală dơ\ bu\ dà gơtìp tàm kơnòm dềt bơh 10 tus 14 sơnam, uă dơ\ broă nđàc sơngi\t ngan gơtìp lơh 2 tus 3 nă oh chơ\t bal dùl dơ\. Jơnau tờm ngan là tài ală oh lòt um dà tàm ală tơnau dà, bơtơ\t rbòng dà, dà croh, dà dờng.
Bàr pe dơ\ là tài bơh ală oh gơtìp ntiar jơng gơdùh mơya ờ gi\t re dà, gơtìp jơngo mat mơya mè ờ ru broă, mè lòt lơh broă, ờ go\ geh cau dờng sền gàr halà lòt đàr ka, lòt ràu gar [ơ den gơtìp gơ pừ tơnơ\ hơ\ gơtìp bu\ dà mờ chơ\t.
Ồng Nguyễn Duy Tuyết, Trưởng phòng Sền gàr, dong kờl kơnòm dềt mờ Ring bal cau klau cau ùr gơ wèt Sở Lao động, Thương binh mờ Xã hội càr Dak Lak dê pà gi\t, càr geh ală dà dờng, dà croh, tơnau dà, bơtơ\t rbòng dà uă ngan nàng drơng tàm broă lơh sa sươn sre.
Rài kis phan bơna mờ nùs nhơm bơh dùl bơnah làng bol dê, uă ngan là làng bol kòn cau kis tàm tiah sar lơgar ngài gam uă kal ke den tàng ờ huan geh bơta sền gròi wil tơl oh kòn he dê.
Bơta pràn bơcri priă jền ai broă pơlam re dà mìng dùl êt ngan. Uă tiah ờ hềt geh anih nhơl ai kòn dềt in. Hơ\ là ală bơta lòng dờng tàm broă lơh rơcang sơndră chơ\t bu\ dà tàm kơnòm dềt.
Bol he pal sơlơ lơh uă tai broă mblàng yal bơh ală kấp gơnoar atbồ tàm càr dê. Dơ\ bàr là pal pơlam tơnguh uă jơnau gi\t wa\ gơ wèt mờ mè bèp kung bè gơ wèt mờ ală oh in nàng tam tìp mờ tiah dà ia nàng geh broă chài rơcang sơndră bu\ dà.
Kuơmàng, nàng bơsong jơnau do den pal geh bơta bơcri priă uă bơh dà lơgar dê kung bè bơta dong kờl mờ lơh bal bơh ală mpồl lơh sa kă bro mờ ală cau geh nùs nhơm niam dê. Bol he pal lơh ală tơnau re dà, bơto re dà ờ sa priă ai kơnòm dềt in đơs bal, ngan là kơnòm dềt kis tàm tiah sar lơgar ngài, tiah kal ke in.
Càr Dak Lak lơh ngan tus nam 2020 gơmù 15% khà kơnòm dềt chơ\t tài bơh bu\ dà pơndrờm mờ nam 2015. Jơnau hơ\ gơ sồr pal geh ală broă lơh jo\ jòng, geh cồng nha nàng mblàng yal, tơnguh uă jơnau gi\t wa\ bè jơnau gơlời wơl bơh rềs àr bu\ dà ai kơnòm dềt in, mơkung bơto bơtê ală oh dềt in ală bơta chài re dà mờ bơsong tàm tu\ ơm tàm tiah dà ia, mơkung lơh geh ai kơnòm dềt in tiah ơm kis, anih nhơl dipal.
Nàng ờ gam tai ală dơ\ bu\ dà nđàc sơngi\t, ờ geh tai ală jơnau jê sồt muăt jrùm kah sùm tàm bồ tơngoh, bơta wờl să tơn đà tơnmàl is să jan bơh cau gam kis dê mờ gàr niam gơnoar kis ai kơnòm dềt in.
Cau mblàng Lơ Mu K’Yến
Viết bình luận